Cách chăm sóc người bệnh sau phẫu thuật sỏi thận an toàn và

Chăm sóc người bệnh sau phẫu thuật sỏi thận là gì?

Phẫu thuật sỏi thận hiện nay gồm nhiều phương pháp can thiệp khác nhau, từ các kỹ thuật ít xâm lấn như tán sỏi nội soi ngược dòng, tán sỏi qua da cho đến phẫu thuật mổ hở truyền thống. Mỗi kỹ thuật can thiệp sẽ có mức độ tác động khác nhau lên nhu mô thận và đường dẫn niệu, do đó thời gian lành vết thương cũng có sự khác biệt ở từng người bệnh.

Mục tiêu chính trong giai đoạn chăm sóc hậu phẫu là kiểm soát tốt cơn đau, giữ vết mổ sạch sẽ, bảo đảm sự lưu thông của hệ thống tiết niệu và ngăn ngừa nguy cơ nhiễm khuẩn. Đồng thời, việc điều chỉnh lối sống và bổ sung dinh dưỡng hợp lý sẽ giúp người bệnh nhanh chóng lấy lại thể lực, phòng tránh tình trạng chảy máu thứ phát và giảm thiểu khả năng sỏi tái phát về sau.

Vệ sinh vết mổ và theo dõi ống dẫn lưu

Với những trường hợp có vết rạch ngoài da, người chăm sóc cần giữ cho miệng vết thương luôn khô ráo và sạch sẽ. Cần rửa tay sạch bằng xà phòng hoặc dung dịch sát khuẩn trước khi thay băng theo đúng hướng dẫn của nhân viên y tế. Tuyệt đối không tự ý bôi thuốc mỡ, rắc bột kháng sinh hoặc đắp các loại lá dân gian lên miệng vết mổ. Khi tắm rửa trong những ngày đầu, cần che chắn cẩn thận để tránh nước sinh hoạt dính vào làm tăng nguy cơ nhiễm trùng.

Nếu người bệnh có đặt ống dẫn lưu dịch hoặc ống thông niệu đạo, cần giữ cho đường ống luôn thẳng, không bị gập khúc hoặc chèn ép. Túi chứa nước tiểu luôn phải để thấp hơn vị trí bàng quang nhằm tránh tình trạng nước tiểu trào ngược trở lại thận. Hằng ngày, gia đình cần chú ý quan sát màu sắc nước tiểu và lượng dịch bài tiết, kịp thời phát hiện những dấu hiệu bất thường như nước tiểu đỏ tươi hoặc có mủ hôi.

Chế độ bổ sung nước và dinh dưỡng hợp lý

Uống đủ nước là nguyên tắc quan trọng hàng đầu sau phẫu thuật sỏi thận. Lượng nước được bổ sung đều đặn sẽ kích thích thận tạo nước tiểu liên tục, giúp cuốn trôi các cặn sỏi nhỏ, mảng vụn và cục máu đông ra khỏi đường tiết niệu. Người bệnh nên duy trì uống nước lọc chia làm nhiều lần trong ngày, bảo đảm nước tiểu duy trì màu vàng rất nhạt hoặc trong suốt, tránh uống quá nhiều ngay trước giờ đi ngủ.

Về khẩu phần ăn, trong những ngày đầu sau mổ, người bệnh nên dùng các món ăn mềm, thanh đạm và dễ tiêu như cháo loãng hoặc súp dinh dưỡng. Khẩu phần ăn cần tăng cường chất xơ từ rau xanh và trái cây tươi để ngăn ngừa chứng táo bón, bởi vì động tác rặn mạnh có thể gây tăng áp lực ổ bụng và làm tổn thương vết mổ. Người bệnh cần giảm lượng muối nêm nếm, hạn chế thức ăn nhiều dầu mỡ và kiêng hoàn toàn rượu bia cũng như các chất kích thích.

Vận động nhẹ nhàng và chế độ nghỉ ngơi

Sau can thiệp ngoại khoa, người bệnh không nên nằm bất động trên giường quá lâu vì dễ gây ứ trệ tuần hoàn máu và làm chậm quá trình phục hồi nhu động ruột. Ngay khi cơ thể tỉnh táo và bớt mệt, người bệnh nên được hỗ trợ ngồi dậy nhẹ nhàng và tập đi lại từng bước chậm rãi trong phòng bệnh.

Khi về nhà, người bệnh cần duy trì thói quen đi bộ thư giãn ở không gian thoáng mát, ngủ đủ giấc và giữ tinh thần thoải mái. Trong khoảng bốn đến sáu tuần đầu sau mổ, tuyệt đối tránh các hoạt động thể lực nặng, không mang vác vật nặng và không thực hiện các động tác vặn xoắn thân mình đột ngột. Việc vận động quá sức có thể làm rách vết thương bên trong nhu mô thận hoặc đường tiết niệu, gây ra hiện tượng chảy máu tái phát rất nguy hiểm.

Lưu ý theo dõi khi có đặt ống thông sonde JJ

Ống thông sonde JJ thường được bác sĩ đặt vào niệu quản trong lúc tán sỏi nhằm mục đích dẫn lưu nước tiểu và chống co thắt, phù nề đường niệu. Khi mang ống thông này, người bệnh có thể cảm thấy hơi tức nhẹ ở vùng hông lưng hoặc hơi buồn tiểu nhiều lần hơn bình thường. Nước tiểu đôi khi có thể có màu hồng nhạt sau khi đi lại nhiều, đây là hiện tượng thường gặp do ống cọ xát nhẹ vào niêm mạc.

Để giảm bớt cảm giác khó chịu, người bệnh cần uống nhiều nước và không được nín tiểu khi có cảm giác buồn tiểu. Điều đặc biệt quan trọng là người bệnh phải ghi nhớ lịch hẹn tái khám của bác sĩ để thực hiện thủ thuật rút ống thông đúng thời gian quy định. Tuyệt đối không được để quên ống thông quá hạn trong cơ thể vì có thể gây bám cặn sỏi mới hoặc dẫn đến nhiễm trùng thận nghiêm trọng.

Lưu ý an toàn

Người chăm sóc và bệnh nhân cần theo dõi sát các phản ứng của cơ thể sau khi xuất viện. Hãy đến ngay cơ sở y tế chuyên khoa nếu xuất hiện các biểu hiện như sốt cao trên 38,5 độ C kèm rét run, đau quặn dữ dội vùng mạn sườn lưng không thuyên giảm khi dùng thuốc, vết mổ sưng tấy rỉ dịch mủ hoặc nước tiểu có màu đỏ thẫm lẫn cục máu đông lớn. Mọi loại thuốc kháng sinh và thuốc giảm đau chỉ được sử dụng đúng theo chỉ dẫn trong đơn của bác sĩ, không được tự ý ngừng hoặc thay đổi thuốc.

Tóm tắt

Chăm sóc đúng cách sau phẫu thuật sỏi thận là chìa khóa giúp người bệnh nhanh chóng phục hồi thể lực, bảo tồn tối đa chức năng thận và ngăn ngừa các tai biến nguy hiểm. Gia đình cần hỗ trợ người bệnh duy trì lối sống khoa học, uống đủ nước mỗi ngày và tuân thủ nghiêm ngặt lịch tái khám định kỳ để được bác sĩ theo dõi toàn diện hệ tiết niệu.