Biểu hiện ung thư phổi ở phụ nữ và những thay đổi cơ thể cần chú ý

Ung thư phổi ở nữ giới là gì?

Ung thư phổi ở nữ giới có nhiều điểm khác biệt đáng kể so với nam giới về cả đặc điểm mô học, cơ chế sinh bệnh và biểu hiện lâm sàng ban đầu. Phần lớn phụ nữ mắc bệnh thường thuộc nhóm ung thư phổi không tế bào nhỏ, cụ thể là ung thư biểu mô tuyến phổi. Loại tế bào này có xu hướng phát triển chậm ở các vùng rìa ngoài của nhu mô phổi trước khi lan rộng vào các phế quản lớn hay hạch bạch huyết trung thất.

Do vị trí khối u nằm xa đường dẫn khí trung tâm, người bệnh thường ít khi bị kích ứng gây ho rũ rượi hay khạc đờm đặc lẫn máu ngay từ đầu. Thay vào đó, bệnh thường biểu hiện bằng sự suy giảm thể lực từ từ, cảm giác hụt hơi nhẹ khi làm việc gắng sức hoặc những cơn ho khan ngắt quãng. Bên cạnh yếu tố hút thuốc lá thụ động, các đột biến gen đặc hiệu và ô nhiễm khói bụi sinh hoạt cũng đóng vai trò quan trọng trong sự phát sinh bệnh lý này ở phái nữ.

Cơn ho khan dai dẳng và sự thay đổi tính chất tiếng ho

Ho là một trong những phản xạ tự nhiên của đường hô hấp, nhưng một cơn ho kéo dài trên ba tuần không thuyên giảm dù đã dùng các biện pháp hỗ trợ thông thường luôn là dấu hiệu cần được quan tâm. Ở phụ nữ mắc ung thư biểu mô tuyến phổi, ho ban đầu thường chỉ là ho khan nhẹ từng cơn, không kèm theo đờm đục, khiến nhiều người lầm tưởng do thời tiết chuyển mùa, dị ứng hoặc kích ứng họng nhẹ.

Khi khối u ở nhu mô phổi dần phát triển và tác động lên các tiểu phế quản xung quanh, cơn ho có thể xuất hiện dày hơn vào ban đêm hoặc khi thay đổi tư thế nằm. Một số trường hợp có thể nhận thấy tiếng ho trở nên trầm đục hoặc khàn đặc hơn so với bình thường. Nếu xuất hiện tình trạng đờm có vệt màu hồng nhạt, rỉ sắt hoặc tia máu tươi, người bệnh cần đến ngay cơ sở y tế để được kiểm tra chuyên sâu, bởi đây là cảnh báo tổn thương mạch máu phế quản.

Khó thở âm thầm và cảm giác hụt hơi khi vận động

Khó thở là biểu hiện lâm sàng rất thường gặp ở nữ giới nhưng lại hay bị quy kết nhầm cho tình trạng thiếu máu, căng thẳng tâm lý, lão hóa hoặc suy giảm thể lực sau sinh. Do khối u ngoại vi có thể chèn ép dần các phế nang hoặc gây tràn dịch màng phổi lượng ít, diện tích trao đổi khí của phổi bị thu hẹp một cách từ từ.

Người bệnh thường không cảm thấy khó thở dữ dội ngay từ đầu mà chỉ nhận thấy bản thân dễ bị hụt hơi hơn bình thường khi thực hiện những công việc quen thuộc như leo cầu thang, đi bộ nhanh hoặc mang vác vật dụng gia đình. Đôi khi, cảm giác này chỉ xuất hiện thoáng qua dưới dạng thở nông hoặc cảm giác lồng ngực không thể hít sâu trọn vẹn. Nếu tình trạng thở hụt hơi xuất hiện với tần suất tăng dần mà không liên quan đến tiền sử hen suyễn hay bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính, việc chụp chiếu kiểm tra lồng ngực là điều hết sức cần thiết.

Cảm giác đau tức lồng ngực, vai hoặc lưng trên

Khác với cảm giác đau thắt ngực do bệnh lý mạch vành thường tập trung sau xương ức, đau ngực liên quan đến ung thư biểu mô tuyến phổi ở nữ giới thường có xu hướng khu trú ở một bên sườn, lan ra vùng bả vai hoặc lưng trên. Cảm giác đau có thể âm ỉ, nhức nhối liên tục hoặc nhói lên rõ rệt khi người bệnh hít thở sâu, cười lớn hoặc ho mạnh.

Hiện tượng này xảy ra khi khối u nằm ở vùng rìa phổi bắt đầu phát triển chạm tới hoặc kích thích màng phổi thành, nơi tập trung nhiều đầu mút dây thần kinh cảm giác. Nhiều phụ nữ thường nhầm lẫn cơn đau này với đau mỏi cơ lưng do ngồi sai tư thế, thoái hóa cột sống cổ hoặc đau thần kinh liên sườn nên chủ quan tự xoa bóp hoặc dán cao giảm đau. Việc cơn đau kéo dài dai dẳng nhiều tuần mà không thuyên giảm sau khi nghỉ ngơi là tín hiệu cảnh báo cần thăm khám y khoa toàn diện.

Mệt mỏi toàn thân, sụt cân và khàn tiếng kéo dài

Bên cạnh các triệu chứng tại đường hô hấp, ung thư phổi còn gây ra các biểu hiện toàn thân do tế bào ác tính tiêu hao năng lượng và giải phóng các chất trung gian gây viêm vào tuần hoàn máu. Phụ nữ mắc bệnh thường cảm thấy mệt mỏi kiệt sức kéo dài, giấc ngủ không đem lại sự hồi phục và giảm sút năng suất làm việc rõ rệt.

Đi kèm với đó là tình trạng sụt cân ngoài ý muốn, dù chế độ ăn uống và sinh hoạt hàng ngày không có sự thay đổi rõ rệt. Người bệnh cũng có thể xuất hiện cảm giác chán ăn, ăn nhanh no hoặc thay đổi vị giác. Ngoài ra, nếu khối u hoặc các hạch bạch huyết phì đại chèn ép vào dây thần kinh thanh quản quặt ngược chạy qua trung thất, giọng nói của người bệnh có thể trở nên khàn đặc, hụt hơi khi phát âm kéo dài trên hai tuần mà không đi kèm triệu chứng đau rát họng của viêm thanh quản cấp tính.

Lưu ý an toàn

Các biểu hiện nêu trên không phải là căn cứ để tự khẳng định một người đã mắc ung thư phổi, bởi nhiều bệnh lý hô hấp lành tính khác cũng có triệu chứng tương tự. Người đọc tuyệt đối không tự ý mua các loại thuốc kháng sinh, thuốc giảm ho hay thực phẩm chức năng truyền miệng để tự điều trị tại nhà khi chưa có kết luận của bác sĩ. Mọi thông tin trong bài viết chỉ mang tính chất tham khảo giáo dục sức khỏe và không thể thay thế cho quy trình thăm khám, chẩn đoán hình ảnh chuyên sâu của nhân viên y tế có chuyên môn.

Tóm tắt

Ung thư phổi ở phụ nữ hoàn toàn có thể được phát hiện ở giai đoạn sớm nếu chúng ta lắng nghe và theo dõi sát sao những thay đổi nhỏ của cơ thể. Khi gặp phải các triệu chứng hô hấp dai dẳng như ho kéo dài, khó thở hay đau tức ngực không rõ nguyên nhân, việc chủ động đến các cơ sở y tế chuyên khoa hô hấp để kiểm tra là cách tốt nhất giúp bảo vệ sức khỏe và nâng cao hiệu quả can thiệp y khoa.