Bị thoái hóa khớp gối nên uống thuốc gì để cải thiện đau và bảo vệ khớp?

Thoái hóa khớp gối nên uống thuốc gì là gì?

Thoái hóa khớp gối bản chất là quá trình lão hóa tự nhiên kết hợp với các tác động cơ học kéo dài khiến lớp sụn bọc đầu xương đùi và xương chày bị bào mòn, nứt vỡ và mỏng dần. Khi lớp sụn bảo vệ suy giảm, các đầu xương cọ xát trực tiếp vào nhau trong quá trình vận động, gây đau nhức, sưng tấy và tạo ra các gai xương quanh rìa khớp.

Mục tiêu điều trị bằng đường uống trong thoái hóa khớp gối tập trung vào hai khía cạnh chính gồm kiểm soát triệu chứng đau nhức giúp người bệnh vận động thoải mái và hỗ trợ làm chậm tốc độ thoái hóa cấu trúc khớp. Việc phân biệt rõ các nhóm thuốc tác dụng nhanh trong cơn đau cấp và nhóm thuốc hỗ trợ tác dụng chậm dài hạn giúp người bệnh hiểu đúng bản chất điều trị, tránh tâm lý nôn nóng hoặc lạm dụng thuốc giảm đau gây hại cho cơ thể.

Nhóm thuốc giảm đau thông thường giảm triệu chứng tức thời

Khi xuất hiện các cơn đau khớp gối nhẹ hoặc vừa, nhóm thuốc giảm đau thông thường như paracetamol thường được cân nhắc đầu tiên để cải thiện cảm giác khó chịu. Thuốc có ưu điểm tương đối êm dịu với đường tiêu hóa khi sử dụng đúng liều khuyến cáo.

Tuy nhiên, paracetamol chỉ có tác dụng giảm đau đơn thuần mà không có khả năng chống viêm. Người bệnh tuyệt đối không được tự ý tăng số lượng viên uống khi thấy cơn đau chưa thuyên giảm nhanh, bởi việc lạm dụng có thể gây độc cho tế bào gan. Đối với những trường hợp đau kèm theo phản ứng sưng viêm tại màng hoạt dịch khớp gối, bác sĩ sẽ cần đánh giá lại để chuyển sang nhóm thuốc phù hợp hơn thay vì tiếp tục dùng liều cao kéo dài.

Nhóm thuốc chống viêm không steroid kiểm soát đợt sưng đau

Trong các đợt bùng phát đau kèm theo sưng nóng tại khớp gối, nhóm thuốc chống viêm không steroid, thường gọi tắt là NSAIDs, thường được bác sĩ chỉ định. Nhóm này bao gồm các hoạt chất như celecoxib, meloxicam, ibuprofen hoặc diclofenac, có khả năng ức chế phản ứng viêm và hạ bớt cơn đau khớp rõ rệt.

Do thuốc tác động lên hệ thống men tổng hợp prostaglandin bảo vệ niêm mạc, người bệnh có thể đối mặt với nguy cơ viêm loét dạ dày, chảy máu tiêu hóa hoặc ảnh hưởng chức năng lọc của thận. Những người có tiền sử bệnh tim mạch, tăng huyết áp hay suy gan thận cần thông báo kỹ với bác sĩ để được cân nhắc giữa lợi ích và nguy cơ, đồng thời có thể cần dùng phối hợp cùng thuốc bảo vệ dạ dày trong thời gian ngắn nhất có thể.

Nhóm hoạt chất hỗ trợ sụn khớp và làm chậm tiến triển thoái hóa

Bên cạnh các thuốc giảm triệu chứng nhanh, nhóm thuốc làm chậm quá trình thoái hóa khớp tác dụng muộn, viết tắt là SYSADOA, thường được bổ sung vào phác đồ dài hạn. Nhóm này bao gồm các hoạt chất như glucosamine sulfate, chondroitin sulfate, diacerein hoặc cao không xà phòng hóa từ quả bơ và đậu nành.

Các hoạt chất này hướng tới mục tiêu cung cấp nguyên liệu cấu tạo sụn khớp, hỗ trợ ức chế một số enzyme phá hủy sụn và tăng cường dịch nhờn bôi trơn ổ khớp. Tác dụng của nhóm này thường xuất hiện chậm sau vài tuần đến vài tháng sử dụng liên tục. Người bệnh không nên kỳ vọng thuốc làm dứt cơn đau ngay lập tức, đồng thời cần tham khảo ý kiến bác sĩ để tránh lãng phí kinh tế khi dùng sản phẩm không phù hợp với giai đoạn bệnh.

Các biện pháp không dùng thuốc kết hợp giúp bảo tồn chức năng khớp

Việc dùng thuốc chỉ giải quyết một phần phản ứng viêm và cảm giác đau tại chỗ. Nếu khớp gối tiếp tục phải chịu tải trọng cơ thể quá lớn hoặc vận động sai tư thế, tổn thương sụn khớp sẽ tiếp tục tiến triển nặng hơn bất chấp việc người bệnh có uống thuốc đều đặn.

Kiểm soát cân nặng hợp lý là biện pháp can thiệp then chốt giúp giảm tải áp lực đè nén lên bề mặt sụn khớp gối trong từng bước đi. Bên cạnh đó, các bài tập vật lý trị liệu giúp tăng cường sức mạnh cơ tứ đầu đùi, cơ gân kheo sẽ tạo thành giá đỡ vững chắc, chia sẻ bớt lực tác động vào khớp. Người bệnh nên duy trì thói quen đi bộ nhẹ nhàng trên mặt phẳng, đạp xe tại chỗ hoặc bơi lội, tránh ngồi xổm, leo cầu thang liên tục hay khiêng vác đồ nặng.

Lưu ý an toàn

Người bệnh thoái hóa khớp gối tuyệt đối không tự ý mua và sử dụng các sản phẩm thuốc bột, viên hoàn không rõ nguồn gốc hoặc được quảng cáo giảm đau nhức xương khớp cấp tốc. Những sản phẩm này thường bị trộn corticosteroid bất hợp pháp, dễ gây giữ nước phù nề, tăng huyết áp, viêm loét đường tiêu hóa và suy tuyến thượng thận cấp. Khi dùng bất kỳ loại thuốc nào, cần tuân thủ đúng liều lượng và thời gian do bác sĩ chuyên khoa cơ xương khớp chỉ định, không tự ý kéo dài đơn thuốc hoặc dùng chung đơn thuốc của người khác.

Tóm tắt

Sử dụng thuốc trong thoái hóa khớp gối là giải pháp hỗ trợ kiểm soát triệu chứng chứ không thể đảo ngược hoàn toàn quá trình thoái hóa tự nhiên. Người bệnh cần thăm khám định kỳ tại chuyên khoa cơ xương khớp để được bác sĩ đánh giá mức độ tổn thương sụn, từ đó lựa chọn phác đồ dùng thuốc an toàn, kết hợp vận động hợp lý và kiểm soát cân nặng để duy trì chức năng vận động lâu dài.