Bị đau quai hàm gần tai bên trái là triệu chứng của bệnh gì?
Nội dung chỉ cung cấp thông tin tham khảo, không thay thế chẩn đoán, khám hoặc điều trị của người hành nghề y tế. Không tự ý dùng, ngừng hoặc thay đổi thuốc dựa trên bài viết.
Hiện tượng bị đau quai hàm gần tai bên trái là lời phàn nàn thường gặp trong thực hành lâm sàng, gây khó khăn cho việc ăn nhai, giao tiếp và ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng cuộc sống thường ngày. Do vùng giải phẫu quanh khớp hàm và tai chứa nhiều cấu trúc phức tạp, cơn đau tại vị trí này có thể xuất phát từ nhiều căn nguyên bệnh lý khác nhau.
Việc nhận biết đúng các biểu hiện đi kèm và hiểu rõ nguyên nhân tiềm ẩn đóng vai trò quan trọng trong việc định hướng thăm khám sớm. Điều này giúp ngăn ngừa tổn thương tiến triển nặng, bảo tồn chức năng vận động của cung hàm và tránh những biến chứng nguy hiểm cho sức khỏe.
Đau quai hàm gần tai bên trái là gì?
Đau quai hàm gần tai bên trái là cảm giác đau nhức, tức nặng hoặc buốt nhói xuất hiện tại khu vực tiếp giáp giữa góc xương hàm dưới và loa tai bên trái. Vùng này tập trung khớp thái dương hàm, hệ thống cơ nhai, tuyến nước bọt mang tai cùng mạng lưới dây thần kinh cảm giác và mạch máu phong phú. Cơn đau có thể chỉ thoáng qua khi há miệng rộng hoặc kéo dài dai dẳng, lan tỏa lên vùng thái dương, sau gáy và góc hàm dưới.
Triệu chứng này không đơn thuần là sự mệt mỏi cơ bắp thông thường mà thường phản ánh các bất thường cơ học tại khớp, phản ứng viêm nhiễm tại chỗ hoặc đau xuất chiếu từ các cơ quan lân cận. Tùy thuộc vào bản chất bệnh lý nguyên nhân, cơn đau có thể tăng lên khi nhai thức ăn cứng, khi nói chuyện hoặc khi thời tiết thay đổi, đòi hỏi người bệnh phải chú ý theo dõi sát sao.
Rối loạn khớp thái dương hàm bên trái
Khớp thái dương hàm là cấu trúc kết nối giữa xương hàm dưới và xương sọ, nằm ngay sát phía trước lỗ tai ngoài. Rối loạn khớp thái dương hàm bên trái xảy ra khi đĩa đệm khớp bị trật, viêm sụn khớp hoặc bao khớp bị tổn thương. Tình trạng này khiến người bệnh cảm thấy đau nhức âm ỉ hoặc dữ dội quanh vùng tai trái, cảm giác đau tăng lên rõ rệt khi há to miệng, nhai thức ăn dai cứng hoặc khi nói chuyện kéo dài.
Bên cạnh cảm giác đau buốt, người mắc bệnh lý này thường nghe thấy tiếng kêu lạo xạo, lục cục trong khớp khi cử động quai hàm. Một số trường hợp nặng có thể gặp hiện tượng cứng hàm vào buổi sáng, lệch hàm sang một bên hoặc kẹt khớp khiến việc mở miệng gặp khó khăn. Bệnh cần được bác sĩ chuyên khoa Răng Hàm Mặt chẩn đoán thông qua thăm khám vận động hàm và chụp phim khảo sát cấu trúc đĩa khớp để có phác đồ can thiệp phù hợp.
Bệnh lý răng miệng và răng khôn mọc lệch
Sức khỏe răng miệng có mối liên hệ mật thiết với cảm giác đau ở vùng quai hàm. Các bệnh lý như sâu răng mức độ nặng lan tới tủy, viêm nha chu mạn tính hoặc áp xe chân răng ở nhóm răng cối hàm dưới bên trái đều có thể phát sinh những cơn đau lan tỏa lên góc hàm và khu vực trước tai. Do các nhánh thần kinh cảm giác chi phối vùng miệng phân bố đan xen, não bộ đôi khi khó định vị chính xác vị trí phát khởi cơn đau.
Đặc biệt, tình trạng răng khôn số tám hàm dưới bên trái mọc lệch, mọc ngầm là căn nguyên rất thường gặp ở người trẻ tuổi. Khi răng khôn không đủ chỗ mọc thẳng, nó dễ đâm vào thân hoặc chân răng số bảy kế cận, gây viêm lợi trùm, sưng nề mô mềm xung quanh góc hàm. Tình trạng nhiễm trùng này khiến người bệnh bị đau buốt lan lên tai, kèm theo sốt nhẹ, sưng hạch dưới hàm và hạn chế biên độ há miệng. Việc xử lý triệt để tổn thương răng miệng sẽ giúp chấm dứt cơn đau quai hàm.
Ảnh hưởng từ bệnh lý tai mũi họng và tuyến nước bọt
Khu vực quai hàm và tai có vị trí giải phẫu nằm sát nhau, đồng thời tiếp nhận chi phối cảm giác từ các nhánh thần kinh chung. Do đó, các bệnh lý ở tai như viêm tai ngoài, viêm tai giữa cấp hoặc mạn tính có thể gây đau nhức lan tỏa trực tiếp xuống xương quai hàm bên trái. Khi đó, người bệnh thường có thêm các dấu hiệu đặc trưng như ù tai, giảm thính lực tạm thời, chảy dịch mủ ở ống tai hoặc cảm giác nặng tức trong tai.
Ngoài ra, bệnh lý viêm tuyến nước bọt mang tai bên trái do vi khuẩn hoặc virus cũng tạo ra cơn đau nhức rõ rệt tại góc hàm gần tai. Tuyến mang tai khi bị viêm sẽ sưng to, căng tức, vùng da bên ngoài nóng đỏ và đau nhiều khi nuốt hoặc ăn đồ chua. Bệnh lý viêm xoang hàm trên bên trái khi tích tụ dịch mủ cũng có khả năng tạo áp lực lan tỏa gây ê ẩm nửa mặt và vùng quai hàm lân cận. Người bệnh cần được bác sĩ chuyên khoa Tai Mũi Họng kiểm tra để phân định rõ ràng.
Co thắt cơ nhai và thói quen nghiến răng khi ngủ
Hệ thống cơ nhai bao gồm cơ cắn, cơ thái dương và cơ chân bướm đóng vai trò điều khiển mọi cử động của xương hàm dưới. Thói quen nghiến răng vô thức khi ngủ hoặc siết chặt quai hàm trong trạng thái căng thẳng tâm lý kéo dài là nguyên nhân phổ biến khiến các bó cơ này bị quá tải. Lực tác động lặp đi lặp lại khiến cơ bị co thắt cục bộ, dẫn đến cảm giác đau mỏi ê ẩm ở vùng quai hàm gần tai, thường rõ rệt nhất vào thời điểm vừa tỉnh dậy.
Bên cạnh đó, thói quen chỉ nhai một bên hàm trái khi ăn uống, tật cắn móng tay, kẹp điện thoại vào vai hoặc chấn thương va chạm vùng mặt cũng có thể làm căng cơ và trật khớp vi thể. Nếu tình trạng co thắt cơ nhai không được can thiệp điều chỉnh sớm, các cơ sẽ bị xơ hóa nhẹ, gây đau mạn tính lan lên thái dương và xuống vùng cổ gáy, làm suy giảm chất lượng cuộc sống hàng ngày của người bệnh.
Dấu hiệu cảnh báo cần đi khám y tế ngay
Mặc dù phần lớn các cơn đau hàm gần tai bắt nguồn từ cơ khớp và răng miệng, người bệnh không nên chủ quan vì đây có thể là dấu hiệu cảnh báo những tình trạng bệnh lý phức tạp. Cần nhanh chóng đến bệnh viện hoặc phòng khám chuyên khoa khi cơn đau xuất hiện đột ngột với cường độ dữ dội, không thuyên giảm sau vài ngày, hoặc quai hàm bị cứng hoàn toàn khiến việc ăn uống và giao tiếp bị đình trệ.
Đặc biệt, cần tìm kiếm trợ giúp y tế khẩn cấp nếu cơn đau hàm bên trái đi kèm với các dấu hiệu nguy hiểm như đau thắt ngực, khó thở, vã mồ hôi, choáng váng hoặc đau lan sang vai trái và cánh tay trái, bởi đây có thể là biểu hiện của thiếu máu cơ tim cấp. Ngoài ra, các biểu hiện như sốt cao, sưng đỏ lan rộng vùng mặt, tê bì một bên mặt hoặc đau nhói dạng điện giật dọc theo đường đi của dây thần kinh sinh ba cũng là những dấu hiệu bắt buộc phải được bác sĩ thăm khám và đánh giá toàn diện.
Lưu ý an toàn
Thông tin trong bài viết mang tính chất phổ biến kiến thức y khoa, không thay thế cho việc chẩn đoán hoặc chỉ định điều trị của nhân viên y tế. Người bệnh tuyệt đối không tự ý mua thuốc giảm đau, thuốc kháng sinh hoặc áp dụng các bài thuốc truyền miệng không rõ nguồn gốc để đắp vào vùng quai hàm. Tránh các động tác bẻ hàm, nắn khớp khi chưa có chuyên môn vì có thể gây trật khớp cấp hoặc làm tổn thương nghiêm trọng bao khớp.
Tóm tắt
Đau quai hàm gần tai bên trái là triệu chứng cảnh báo nhiều vấn đề từ răng miệng, khớp thái dương hàm cho đến bệnh lý tai mũi họng. Việc theo dõi sát sao biểu hiện đi kèm và thăm khám sớm tại cơ sở y tế sẽ giúp xác định đúng căn nguyên, hạn chế biến chứng và phục hồi chức năng nhai hiệu quả.
Nguồn tham khảo
- Universidade Estadual de Campinas: Findings of jaw function and pain in temporomandibular disorder associated to localized and widespread pain
- Dental Press Journal of Orthodontics: Class II Division 2 subdivision left malocclusion associated with anterior deep overbite in an adult patient with temporomandibular disorder
FAQ – Câu hỏi thường gặp
Đau quai hàm gần tai bên trái có thể do viêm tai gây ra không?
Có thể. Bệnh lý viêm tai giữa hoặc nhiễm trùng ống tai ngoài có thể gây đau lan truyền tới góc hàm và vùng khớp thái dương hàm bên cạnh, do các cơ quan này nằm rất gần nhau và chia sẻ mạng lưới phân nhánh thần kinh cảm giác.
Thói quen nghiến răng khi ngủ có làm đau quai hàm không?
Nghiến răng khi ngủ tạo lực ép liên tục lên hệ thống cơ nhai và lồi cầu khớp thái dương hàm, dẫn đến tình trạng căng cứng, mỏi cơ và đau nhức quai hàm rõ rệt vào buổi sáng sau khi thức dậy.
Có nên tự ý mua thuốc giảm đau uống khi bị đau quai hàm kéo dài?
Không nên. Việc tự dùng thuốc giảm đau chỉ giúp che lấp cảm giác tạm thời mà không giải quyết được căn nguyên bệnh lý, đồng thời tiềm ẩn nguy cơ tác dụng phụ trên dạ dày và làm chậm trễ quá trình điều trị chuyên khoa.
Nên đi khám chuyên khoa nào đầu tiên khi bị đau hàm gần tai?
Người bệnh nên đến chuyên khoa Răng Hàm Mặt để được đánh giá cấu trúc răng, khớp cắn và khớp thái dương hàm trước. Nếu kết quả bình thường hoặc có triệu chứng ở tai, bác sĩ sẽ hướng dẫn chuyển khám Tai Mũi Họng.
Khám đau quai hàm gần tai có cần chụp phim X-quang không?
Rất cần thiết. Chụp X-quang hoặc cộng hưởng từ giúp bác sĩ quan sát rõ cấu trúc xương hàm, khe khớp, đĩa khớp thái dương hàm cũng như tình trạng răng ngầm, phục vụ chẩn đoán chính xác mà khám lâm sàng đơn thuần khó thấy hết.
