Bệnh trĩ độ 3 có nguy hiểm không và dấu hiệu cảnh báo sa búi trĩ
Nội dung chỉ cung cấp thông tin tham khảo, không thay thế chẩn đoán, khám hoặc điều trị của người hành nghề y tế. Không tự ý dùng, ngừng hoặc thay đổi thuốc dựa trên bài viết.
Bệnh trĩ độ 3 là giai đoạn tiến triển nghiêm trọng của trĩ nội. Ở mức độ này, các tĩnh mạch vùng hậu môn trực tràng giãn nở quá mức và mất tính đàn hồi, khiến búi trĩ thường xuyên sa ra ngoài mỗi khi đi đại tiện.
Nhiều người băn khoăn trĩ độ 3 có nguy hiểm không. Dù không đe dọa tính mạng tức thì, bệnh tiềm ẩn nhiều nguy cơ biến chứng như nghẹt búi trĩ, hoại tử mô hoặc thiếu máu mạn tính do mất máu kéo dài.
Thăm khám sớm cùng bác sĩ chuyên khoa tiêu hóa là điều cần thiết. Ở cấp độ 3, việc dùng thuốc bôi hay chỉnh chế độ ăn uống thường không đủ để búi trĩ co hồi hoàn toàn mà cần can thiệp y khoa phù hợp.
Bệnh trĩ độ 3 là gì?
Theo phân loại y khoa, trĩ nội được chia thành bốn cấp độ dựa trên độ sa của búi trĩ. Nếu ở độ 1 búi trĩ chỉ gây chảy máu nhẹ và độ 2 có thể tự co lại sau khi đại tiện, thì đến độ 3 búi trĩ đã trượt hẳn ra ngoài ống hậu môn. Điểm nhận diện đặc trưng nhất của bệnh trĩ độ 3 là búi trĩ không thể tự co vào trong mà người bệnh buộc phải dùng ngón tay đẩy mới vào lại được. Tình trạng sa búi trĩ không chỉ xảy ra khi đi đại tiện mà còn xuất hiện khi người bệnh ngồi xổm lâu, ho mạnh hoặc làm việc nặng. Nếu chần chừ không can thiệp, búi trĩ sẽ nhanh chóng mất hoàn toàn khả năng co hồi và tiến triển sang độ 4.
Dấu hiệu nhận biết đặc trưng của bệnh trĩ độ 3
Biểu hiện điển hình nhất của bệnh trĩ độ 3 là hiện tượng sa búi trĩ kèm theo việc mất phản xạ tự co hồi. Khi người bệnh rặn đi cầu hoặc mang vác vật nặng, khối thịt mềm ở hậu môn sẽ trượt ra ngoài. Người bệnh buộc phải dùng ngón tay sạch ấn nhẹ mới có thể đưa búi trĩ vào trong ống trực tràng.
Ngoài hiện tượng sa búi trĩ, người bệnh thường xuyên bị chảy máu tươi sau khi đi vệ sinh. Máu có thể thấm qua giấy lau hoặc chảy thành giọt nhỏ. Vùng da quanh hậu môn luôn ẩm ướt, ngứa rát khó chịu do dịch nhầy trực tràng tiết ra ngoài liên tục. Cảm giác cộm vướng, tức nặng ở đáy chậu cũng gây cản trở sinh hoạt hàng ngày.
Biến chứng nguy hiểm có thể gặp ở bệnh trĩ độ 3
Nếu không được điều trị kịp thời, bệnh trĩ độ 3 có thể gây ra nhiều biến chứng nghiêm trọng. Nguy hiểm và phổ biến nhất là tình trạng nghẹt búi trĩ. Hiện tượng này xảy ra khi cơ thắt hậu môn thắt chặt làm nghẽn dòng máu nuôi dưỡng, khiến búi trĩ sưng to, tím tái và gây đau đớn dữ dội. Ứ trệ tuần hoàn kéo dài có thể dẫn đến viêm loét và hoại tử mô.
Bên cạnh đó, tình trạng chảy máu rỉ rả kéo dài qua mỗi lần đi ngoài sẽ gây thiếu máu mạn tính, khiến người bệnh xanh xao, chóng mặt và mệt mỏi. Dịch nhầy rỉ ra thường xuyên cũng tạo điều kiện cho vi khuẩn phát triển, làm tăng nguy cơ nứt kẽ hậu môn, áp xe hậu môn và viêm da nhiễm trùng xung quanh.
Các phương pháp điều trị y khoa cho bệnh trĩ độ 3
Ở giai đoạn trĩ độ 3, các biện pháp điều trị nội khoa đơn thuần bằng thuốc uống hay kem bôi chỉ giúp làm dịu triệu chứng sưng đau tạm thời chứ không giải quyết được gốc rễ tình trạng sa giãn tĩnh mạch. Người bệnh cần được bác sĩ chuyên khoa ngoại tiêu hóa thăm khám và nội soi hậu môn trực tràng để đưa ra phác đồ can thiệp thích hợp.
Tùy vào kích thước và số lượng búi trĩ, bác sĩ có thể chỉ định các thủ thuật ít xâm lấn như thắt trĩ bằng vòng cao su, tiêm xơ hoặc quang đông hồng ngoại. Đối với búi trĩ kích thước lớn, trĩ vòng hoặc có biến chứng sa nghẹt, các phương pháp phẫu thuật triệt để như phẫu thuật Longo hay cắt trĩ kinh điển sẽ được cân nhắc nhằm loại bỏ hoàn toàn búi trĩ và phục hồi chức năng ống hậu môn.
Chế độ chăm sóc và sinh hoạt phòng ngừa biến chứng
Để hỗ trợ quá trình kiểm soát bệnh trĩ độ 3 và ngăn ngừa tái phát, người bệnh cần thiết lập chế độ sinh hoạt lành mạnh. Thực đơn hàng ngày nên tăng cường chất xơ từ rau xanh, trái cây tươi, các loại đậu và ngũ cốc nguyên hạt để kích thích tiêu hóa và làm mềm phân. Cần uống đủ từ hai lít nước mỗi ngày nhằm hạn chế táo bón, từ đó giảm tối đa áp lực rặn khi đi vệ sinh.
Người bệnh nên rèn luyện thói quen đi cầu vào giờ cố định, tránh ngồi bồn cầu quá lâu hoặc dùng điện thoại khi đi vệ sinh. Trong công việc, không nên ngồi hoặc đứng liên tục quá một tiếng; hãy đứng dậy vận động nhẹ nhàng để giảm áp lực lên các tĩnh mạch đáy chậu. Đồng thời, cần hạn chế rượu bia, cà phê và các món ăn cay nóng.
Lưu ý an toàn
Nội dung trong bài viết mang tính giáo dục sức khỏe và không thay thế cho chẩn đoán y khoa của bác sĩ. Người bệnh tuyệt đối không tự ý áp dụng các bài thuốc đắp lá dân gian truyền miệng vào hậu môn vì rất dễ gây bỏng rát, loét niêm mạc và nhiễm trùng nặng. Khi búi trĩ sưng to, tím đen, đau rát dữ dội không thể đẩy vào hoặc chảy máu nhiều, cần đến ngay cơ sở y tế có chuyên khoa hậu môn trực tràng để được cấp cứu kịp thời.
Tóm tắt
Bệnh trĩ độ 3 là giai đoạn tiến triển rõ rệt, tiềm ẩn nguy cơ nghẹt búi trĩ và thiếu máu mạn tính nếu chần chừ khám chữa. Việc nhận biết sớm triệu chứng búi trĩ sa và tuân thủ phác đồ điều trị của bác sĩ chuyên khoa sẽ giúp kiểm soát bệnh hiệu quả, giảm đau đớn và nâng cao chất lượng cuộc sống cho người bệnh.
Nguồn tham khảo
- TAJ: Journal of Teachers Association: Comparative Analysis of Hemorrhoidectomy and Rubber Band Ligation in Grade II-III Internal Hemorrhoids: A Long-Term Outcome Study
- Springer Science and Business Media LLC: Milligan–Morgan hemorrhoidectomy combined with rubber band ligation and polidocanol foam sclerotherapy for the management of grade III/IV hemorrhoids: A retrospective study
FAQ – Câu hỏi thường gặp
Bệnh trĩ độ 3 có thể tự khỏi mà không cần can thiệp y tế không?
Bệnh trĩ độ 3 không thể tự biến mất nếu chỉ dựa vào điều chỉnh ăn uống. Ở giai đoạn này, các đệm nâng đỡ tĩnh mạch đã giãn quá mức, người bệnh cần đến bệnh viện chuyên khoa để được bác sĩ đánh giá và chỉ định thủ thuật hoặc can thiệp ngoại khoa phù hợp.
Khi nào người mắc bệnh trĩ độ 3 cần đi cấp cứu ngay?
Người bệnh cần đến cơ sở y tế khẩn cấp khi búi trĩ sa ra ngoài sưng phù tím tái, đau buốt dữ dội không thể đẩy vào hậu môn, hoặc khi tình trạng chảy máu diễn ra liên tục từng tia không cầm được nhằm tránh hoại tử và mất máu nặng.
Tự dùng tay đẩy búi trĩ độ 3 vào trong có an toàn không?
Người bệnh có thể dùng ngón tay sạch đẩy nhẹ nhàng búi trĩ vào trong để giảm cộm vướng. Tuy nhiên, tuyệt đối không dùng lực ấn quá mạnh vì dễ làm trầy xước niêm mạc, gây chảy máu và tăng nguy cơ nhiễm khuẩn tại chỗ.
Phẫu thuật điều trị trĩ độ 3 có nguy cơ tái phát không?
Bệnh vẫn có khả năng tái phát sau can thiệp nếu người bệnh không thay đổi thói quen sinh hoạt. Táo bón kéo dài, ngồi nhiều, lười vận động hoặc thói quen rặn mạnh khi đi cầu đều là những nguyên nhân hàng đầu khiến các búi trĩ mới hình thành.
Người bị bệnh trĩ độ 3 cần kiêng những loại đồ ăn nào?
Người bệnh nên hạn chế tối đa các món cay nóng chứa nhiều ớt, tiêu, đồ chiên xào nhiều dầu mỡ, rượu bia và chất kích thích. Các loại thực phẩm này dễ gây nóng rát đường ruột, làm tăng tình trạng táo bón và sung huyết các đám rối tĩnh mạch.
