Bé bị sốt ho sổ mũi mắt đổ ghèn cha mẹ nên xử trí thế nào

Bé bị sốt ho sổ mũi mắt đổ ghèn là gì?

Tình trạng trẻ bị sốt, ho, sổ mũi và đổ ghèn mắt là sự kết hợp giữa hội chứng viêm long đường hô hấp trên và viêm kết mạc. Niêm mạc mũi họng và niêm mạc mắt có mối liên hệ giải phẫu chặt chẽ thông qua ống lệ mũi. Khi vi sinh vật xâm nhập vào niêm mạc mũi, tình trạng phù nề xuất tiết có thể lan ngược lên màng mắt hoặc làm trào dịch, khiến mắt bị đỏ, cộm và tăng tiết dịch nhầy.

Ở trẻ em, hệ miễn dịch chưa hoàn thiện nên mầm bệnh rất dễ lây lan qua đường hô hấp hoặc do thói quen dụi mắt khi tay dính dịch mũi. Phần lớn các đợt bệnh nhẹ có thể hồi phục sau vài ngày đến một tuần nếu được chăm sóc đúng cách. Tuy nhiên, cha mẹ tuyệt đối không nên chủ quan vì hiện tượng này có thể là khởi đầu của các bệnh truyền nhiễm cấp tính hoặc nhiễm trùng lan rộng cần có sự can thiệp y tế chuyên khoa.

Những nguyên nhân phổ biến khiến trẻ sốt ho sổ mũi và đỏ mắt đổ ghèn

Nhiễm Adenovirus là một trong những thủ phạm hàng đầu gây ra hội chứng sốt viêm kết mạc họng ở trẻ em. Trẻ thường sốt cao liên tục, đỏ mắt một hoặc hai bên, mắt ra nhiều ghèn nhớt kèm theo đau họng, chảy mũi trong và ho húng hắng. Ngoài ra, các loại virus như virus cúm, parainfluenza hoặc virus sởi giai đoạn đầu cũng gây viêm long đường hô hấp kết hợp viêm kết mạc mắt rõ rệt.

Một nguyên nhân thường gặp khác là viêm mũi xoang hoặc viêm kết mạc vi khuẩn thứ phát. Khi dịch mũi ứ đọng nhiều, vi khuẩn cư trú tại vùng mũi hầu dễ lây lan lên mắt qua ống dẫn lệ hoặc do trẻ dùng tay dụi lên mặt. Khi bị bội nhiễm vi khuẩn, ghèn mắt thường đặc quánh, màu vàng xanh và khiến mi mắt dính chặt vào nhau sau khi ngủ dậy. Bác sĩ chuyên khoa nhi hoặc mắt sẽ thăm khám để phân biệt chính xác nguyên nhân cụ thể.

Cách vệ sinh mắt và mũi an toàn đúng kỹ thuật cho bé

Vệ sinh đúng cách giúp loại bỏ mầm bệnh và làm giảm cảm giác khó chịu cho trẻ. Đối với mắt, phụ huynh nên dùng nước muối sinh lý 0,9% nhỏ làm mềm dịch ghèn khô, sau đó dùng gạc tiệt trùng hoặc bông y tế lau nhẹ nhàng từ đầu mắt ra đuôi mắt. Cần dùng miếng gạc riêng biệt cho từng bên mắt để tránh lây nhiễm chéo giữa mắt lành và mắt bệnh. Tuyệt đối không dùng chung khăn mặt hoặc tái sử dụng gạc cũ.

Đối với mũi, cha mẹ có thể nhỏ vài giọt nước muối sinh lý vào từng lỗ mũi để làm loãng chất nhầy trước khi dùng dụng cụ hút mũi nhẹ nhàng nếu dịch quá đặc. Tránh lạm dụng lực hút mạnh vì có thể làm tổn thương niêm mạc mũi non nớt của bé. Trước và sau mỗi thao tác vệ sinh cho trẻ, người chăm sóc cần rửa tay sạch sẽ bằng xà phòng hoặc dung dịch sát khuẩn.

Hướng dẫn theo dõi thân nhiệt và chăm sóc toàn thân tại nhà

Khi trẻ bị sốt, cha mẹ cần đo thân nhiệt định kỳ bằng nhiệt kế ở nách hoặc trán để theo dõi diễn biến. Cho trẻ mặc quần áo rộng rãi, thoáng mát, làm bằng chất liệu thấm hút mồ hôi và nằm trong phòng thông thoáng, tránh gió lùa trực tiếp. Nếu trẻ sốt từ 38,5 độ C trở lên hoặc cảm thấy khó chịu, quấy khóc nhiều, phụ huynh có thể cho dùng thuốc hạ sốt chứa hoạt chất paracetamol theo đúng hướng dẫn về cân nặng được bác sĩ hoặc dược sĩ tư vấn.

Bên cạnh đó, việc bù nước đóng vai trò then chốt trong quá trình hồi phục. Trẻ nhỏ cần được tăng cường bú mẹ hoặc uống sữa, còn trẻ lớn hơn nên uống thêm nước ấm, dung dịch bù điện giải oresol pha đúng tỷ lệ hoặc nước canh loãng. Chế độ dinh dưỡng nên ưu tiên thức ăn mềm, dễ nuốt, giàu vitamin để nâng cao sức đề kháng tự nhiên cho cơ thể.

Các dấu hiệu nguy hiểm cần đưa trẻ đến bệnh viện thăm khám ngay

Mặc dù nhiều trường hợp viêm đường hô hấp kèm ghèn mắt có thể tự thuyên giảm, cha mẹ cần cảnh giác cao độ trước các dấu hiệu chuyển nặng. Hãy đưa trẻ đến cơ sở y tế gần nhất nếu trẻ sốt cao liên tục trên 39 độ C không đáp ứng với thuốc hạ sốt thông thường hoặc sốt kéo dài trên ba ngày.

Đặc biệt, nếu trẻ xuất hiện tình trạng thở nhanh, thở gấp, rút lõm lồng ngực, cánh mũi phập phồng, thở rên rỉ hoặc có biểu hiện bỏ bú, li bì, ngủ gà, co giật thì cần cấp cứu y tế ngay lập tức. Về phía mắt, nếu thấy mắt sưng đỏ nhiều, phù nề mi mắt, mi mắt sưng húp khó mở, giác mạc bị đục hoặc trẻ tỏ ra sợ ánh sáng dữ dội, cha mẹ phải đưa bé đi khám chuyên khoa mắt để phòng ngừa nguy cơ tổn thương giác mạc vĩnh viễn.

Lưu ý an toàn

Cha mẹ tuyệt đối không tự ý mua và nhỏ các loại thuốc nhỏ mắt chứa kháng sinh mạnh hoặc hoạt chất corticoid cho trẻ khi chưa có chỉ định từ bác sĩ chuyên khoa mắt. Việc lạm dụng corticoid có thể gây loét giác mạc hoặc tăng nhãn áp rất nguy hiểm. Không áp dụng các mẹo dân gian truyền miệng như đắp lá cây, xông hơi tinh dầu nồng độ cao trực tiếp vào mặt bé hoặc nhỏ sữa mẹ vào mắt vì rất dễ gây nhiễm trùng nặng thêm.

Tóm tắt

Tình trạng bé bị sốt ho sổ mũi mắt đổ ghèn đòi hỏi sự quan sát cẩn thận và chăm sóc đúng phương pháp từ cha mẹ. Vệ sinh mắt mũi nhẹ nhàng, bù nước đầy đủ và tuân thủ hướng dẫn dùng thuốc hạ sốt an toàn sẽ hỗ trợ bé nhanh hồi phục. Khi có bất kỳ biểu hiện bất thường nào, thăm khám y tế kịp thời luôn là quyết định an toàn nhất.