Bé 1 tuổi bị đổ ghèn mắt và cách chăm sóc
Nội dung chỉ cung cấp thông tin tham khảo, không thay thế chẩn đoán, khám hoặc điều trị của người hành nghề y tế. Không tự ý dùng, ngừng hoặc thay đổi thuốc dựa trên bài viết.
Hiện tượng bé 1 tuổi bị đổ ghèn mắt là vấn đề khiến nhiều bậc phụ huynh lo lắng khi chăm sóc con nhỏ. Ghèn mắt có thể xuất hiện sau giấc ngủ dài hoặc tiết ra liên tục trong ngày, kèm theo biểu hiện mí mắt dính chặt, đỏ nhẹ hoặc chảy nước mắt.
Trong phần lớn các trường hợp nhẹ, việc vệ sinh mắt đúng cách bằng dung dịch muối sinh lý giúp làm sạch dịch tiết và cải thiện sự khó chịu cho trẻ. Tuy nhiên, nếu ghèn mắt xuất hiện dày đặc, đổi màu vàng xanh hoặc đi kèm sưng phù mi mắt, trẻ cần được bác sĩ chuyên khoa mắt kiểm tra để xác định chính xác nguyên nhân.
Bé 1 tuổi bị đổ ghèn mắt là gì?
Ghèn mắt, hay còn gọi là dử mắt, là chất tiết tự nhiên bao gồm chất nhầy, tế bào biểu mô bong tróc, dầu và nước mắt khô lại. Ở trẻ 1 tuổi, mắt thường xuyên tiếp xúc với môi trường xung quanh, bụi bẩn hoặc các tác nhân gây kích ứng khi trẻ bò chơi và vô tình dụi tay lên mặt. Khi mắt bị kích thích hoặc gặp tình trạng viêm nhiễm, lượng dịch tiết này sẽ gia tăng nhanh chóng, dẫn đến hiện tượng đổ ghèn nhiều hơn bình thường. Việc hiểu rõ bản chất của ghèn mắt giúp phụ huynh bình tĩnh phân biệt giữa hiện tượng sinh lý thoáng qua và các dấu hiệu cảnh báo bệnh lý tại mắt trẻ nhỏ.
Các nguyên nhân phổ biến khiến bé 1 tuổi bị đổ ghèn mắt
Tình trạng tiết ghèn ở mắt trẻ 1 tuổi có thể bắt nguồn từ nhiều yếu tố khác nhau trong sinh hoạt và sức khỏe. Một trong những nguyên nhân thường gặp là viêm kết mạc do virus, vi khuẩn hoặc dị ứng. Khi bị viêm kết mạc, mắt trẻ thường đỏ, cộm ngứa và tiết dịch nhầy màu trắng đục, vàng hoặc xanh nhạt.
Bên cạnh đó, tắc tuyến lệ hoặc hẹp đường dẫn lệ bán phần dù thường gặp ở trẻ sơ sinh nhưng vẫn có thể kéo dài hoặc tái phát ở trẻ 1 tuổi, khiến nước mắt không thoát được xuống mũi và ứ đọng tạo thành ghèn. Ngoài ra, việc bụi bẩn, sợi vải, phấn hoa bay vào mắt hoặc tổn thương trầy xước nhẹ giác mạc do trẻ tự cào cào móng tay vào mắt cũng kích thích phản ứng tăng tiết dịch bảo vệ.
Hướng dẫn các bước vệ sinh mắt an toàn cho trẻ tại nhà
Khi chăm sóc mắt cho trẻ, phụ huynh cần tuân thủ nghiêm ngặt nguyên tắc vệ sinh để tránh đưa thêm vi khuẩn vào mắt hoặc làm lây lan sang mắt còn lại. Trước tiên, người chăm sóc phải rửa tay thật sạch bằng xà phòng dưới vòi nước chảy và lau khô bằng khăn sạch.
Tiếp theo, dùng gạc y tế vô trùng hoặc bông gòn sạch thấm dung dịch nước muối sinh lý natri clorid 0,9 phần trăm dành riêng cho mắt. Nhẹ nhàng lau từ góc trong của mắt (gần sống mũi) ra phía đuôi mắt ngoài. Mỗi miếng gạc chỉ được dùng một lần cho một bên mắt, tuyệt đối không dùng chung một miếng gạc để lau cả hai mắt nhằm ngăn ngừa lây nhiễm chéo. Thực hiện lau nhẹ nhàng để làm mềm và lấy sạch lớp ghèn khô bám trên mi mắt.
Những sai lầm cần tuyệt đối tránh khi trẻ bị đau mắt đổ ghèn
Nhiều bậc phụ huynh vì nóng lòng muốn mắt trẻ nhanh khỏi nên đã áp dụng các biện pháp truyền miệng chưa được kiểm chứng khoa học. Tuyệt đối không tự ý nhỏ sữa mẹ, nước ép lá trầu không hoặc các loại nước lá cây vào mắt trẻ, bởi môi trường này chứa nhiều vi sinh vật có thể gây nhiễm trùng nặng hơn, thậm chí loét giác mạc.
Một sai lầm nguy hiểm khác là tự ý mua thuốc nhỏ mắt chứa kháng sinh hoặc corticosteroid tại hiệu thuốc khi chưa có chỉ định từ bác sĩ. Việc lạm dụng kháng sinh gây nguy cơ kháng thuốc, trong khi hoạt chất corticosteroid nếu dùng sai có thể làm tăng nhãn áp hoặc che lấp triệu chứng bệnh lý nghiêm trọng. Đồng thời, phụ huynh không nên cố cạy ghèn mắt khô khi chưa làm mềm bằng nước muối sinh lý vì dễ gây trầy xước bờ mi của trẻ.
Thời điểm cha mẹ cần đưa trẻ đến gặp bác sĩ chuyên khoa mắt
Mặc dù phần lớn trường hợp đổ ghèn nhẹ có thể chăm sóc tại nhà, phụ huynh cần theo dõi sát sao tiến triển của trẻ và đưa trẻ đi khám ngay khi xuất hiện các dấu hiệu cảnh báo. Nếu tình trạng đổ ghèn kéo dài quá ba ngày không thuyên giảm hoặc lượng ghèn tiết ra quá nhiều khiến mắt trẻ dính chặt không mở được, trẻ cần được bác sĩ chuyên khoa nhi hoặc chuyên khoa mắt đánh giá.
Các dấu hiệu nguy hiểm cần thăm khám y tế khẩn cấp bao gồm mắt trẻ sưng húp, đỏ rực toàn bộ củng mạc, trẻ có biểu hiện sợ ánh sáng, khóc thét khi nhìn thấy nguồn sáng, ghèn chảy mủ vàng đặc kèm theo sốt hoặc trẻ thường xuyên dụi mắt dữ dội do đau rát. Bác sĩ sẽ kiểm tra thị lực, soi đáy mắt và giác mạc để đưa ra phác đồ can thiệp phù hợp và an toàn nhất.
Lưu ý an toàn
Mọi thông tin trong bài viết chỉ mang tính chất tham khảo kiến thức chăm sóc sức khỏe tổng quát cho trẻ nhỏ. Mắt trẻ 1 tuổi rất nhạy cảm và dễ tổn thương trước các tác nhân nhiễm khuẩn. Phụ huynh tuyệt đối không tự ý chẩn đoán mức độ bệnh, không mua hoặc thay đổi các loại thuốc nhỏ mắt đặc trị khi chưa có sự thăm khám và kê đơn trực tiếp từ bác sĩ chuyên khoa mắt hoặc bác sĩ chuyên khoa nhi.
Tóm tắt
Hiện tượng bé 1 tuổi bị đổ ghèn mắt đòi hỏi sự chăm sóc cẩn thận và quan sát tỉ mỉ từ cha mẹ. Việc làm sạch mắt đúng thao tác bằng nước muối sinh lý và chủ động đưa trẻ đi khám sớm tại các cơ sở y tế uy tín là chìa khóa giúp bảo vệ đôi mắt của trẻ luôn sáng khỏe.
Nguồn tham khảo
FAQ – Câu hỏi thường gặp
Có nên dùng nước muối sinh lý rửa mắt cho bé hằng ngày không?
Phụ huynh có thể dùng nước muối sinh lý natri clorid 0,9 phần trăm dành riêng cho mắt để vệ sinh nhẹ nhàng bụi bẩn khi cần, nhưng không nên lạm dụng nhỏ quá nhiều lần nếu mắt bé hoàn toàn khỏe mạnh.
Bé 1 tuổi bị đổ ghèn mắt có thể lây sang người khác không?
Nếu nguyên nhân do viêm kết mạc do virus hoặc vi khuẩn, bệnh có tính lây lan cao qua tiếp xúc dịch tiết, khăn mặt hoặc bàn tay chưa rửa sạch của người chăm sóc.
Làm thế nào để lấy ghèn mắt khô dính chặt mi mắt của bé?
Cha mẹ nên dùng gạc vô trùng thấm đẫm nước muối sinh lý ấm, đặt nhẹ lên mi mắt bé khoảng một đến hai phút cho ghèn mềm ra rồi mới lau nhẹ nhàng từ trong ra ngoài.
Tắc tuyến lệ ở trẻ 1 tuổi có tự khỏi được không?
Đa số các trường hợp tắc tuyến lệ bẩm sinh cải thiện trước 1 tuổi, nhưng nếu trẻ 1 tuổi vẫn tiếp tục đổ ghèn và chảy nước mắt sống, phụ huynh cần đưa trẻ đi khám chuyên khoa mắt.
Trẻ bị đổ ghèn mắt có cần kiêng gió và ánh sáng không?
Nên che chắn mắt cho trẻ khi ra ngoài để tránh gió bụi kích ứng thêm, đồng thời hạn chế ánh sáng chói trực tiếp nếu mắt trẻ đang có hiện tượng kích thích nhạy cảm.
