5 mẹo chữa nhiệt miệng đơn giản và hiệu quả tại nhà
Nội dung chỉ cung cấp thông tin tham khảo, không thay thế chẩn đoán, khám hoặc điều trị của người hành nghề y tế. Không tự ý dùng, ngừng hoặc thay đổi thuốc dựa trên bài viết.
Nhiệt miệng hay loét miệng áp-tơ là tình trạng xuất hiện các vết loét nhỏ nông ở niêm mạc má, môi, lợi hoặc dưới lưỡi, gây cảm giác xót rát khó chịu khi nhai nuốt và giao tiếp. Hầu hết các đợt nhiệt miệng đều lành tính và có thể tự thuyên giảm, tuy nhiên cơn đau nhức có thể ảnh hưởng đáng kể đến sinh hoạt hàng ngày.
Áp dụng một số mẹo chữa nhiệt miệng đơn giản kết hợp chăm sóc vệ sinh đúng cách sẽ giúp xoa dịu niêm mạc bị tổn thương, hạn chế viêm nhiễm và rút ngắn thời gian hồi phục vết loét tại nhà một cách an toàn.
Mẹo chữa nhiệt miệng
Nhiệt miệng là tổn thương dạng vết loét hình tròn hoặc bầu dục có phần trung tâm màu trắng ngà hoặc vàng nhạt, bao quanh bởi một viền đỏ viêm rõ rệt trên niêm mạc miệng. Tình trạng này rất phổ biến và có thể khởi phát do nhiều yếu tố kết hợp như chấn thương nhẹ khi cắn vào má, cọ xát với thức ăn cứng hoặc cạnh răng sắc, căng thẳng thần kinh, thiếu hụt vi chất dinh dưỡng hoặc thay đổi nội tiết tố. Mặc dù các vết loét thường tự lành sau khoảng một đến hai tuần, nhưng việc áp dụng những biện pháp hỗ trợ tại chỗ đúng đắn sẽ giúp giảm bớt đau rát, bảo vệ niêm mạc và ngăn ngừa vi khuẩn xâm nhập gây bội nhiễm.
Súc miệng đều đặn bằng nước muối sinh lý loãng
Súc miệng bằng dung dịch nước muối sinh lý 0,9% là một trong những cách đơn giản nhất giúp làm sạch khoang miệng khi bị nhiệt miệng. Dung dịch muối loãng có tác dụng rửa trôi các mảng bám thức ăn, loại bỏ vi khuẩn và hạn chế nguy cơ nhiễm trùng tại ổ loét niêm mạc. Người bệnh nên thực hiện súc miệng nhẹ nhàng từ 2 đến 3 lần mỗi ngày sau bữa ăn và trước khi đi ngủ. Cần tránh tự pha nước muối quá mặn tại nhà vì nồng độ muối quá cao sẽ làm tổn thương thêm các tế bào niêm mạc đang viêm, gây cảm giác xót rát kéo dài và cản trở quá trình lên da non. Súc miệng đúng cách giữ cho vùng miệng luôn sạch sẽ, tạo điều kiện thuận lợi cho vết loét tự tái tạo.
Chườm đá lạnh làm dịu cảm giác đau rát cục bộ
Chườm lạnh là giải pháp hỗ trợ tức thì giúp xoa dịu cảm giác đau buốt và sưng nề do nhiệt miệng gây ra. Nhiệt độ thấp có khả năng làm co các mạch máu nhỏ tại chỗ tạm thời, từ đó làm giảm phản ứng viêm và hạn chế dẫn truyền cảm giác đau lên các dây thần kinh. Bạn có thể bọc một viên đá sạch trong miếng gạc y tế mềm rồi áp nhẹ lên vùng má bên ngoài tương ứng với vị trí vết loét, hoặc ngậm một ngụm nước mát trong vài giây. Lưu ý không đặt trực tiếp viên đá lạnh cứng lên bề mặt vết loét niêm mạc trần vì nhiệt độ quá lạnh có thể gây bỏng lạnh và làm tổn thương các mô mềm mỏng manh xung quanh.
Chấm mật ong nguyên chất hỗ trợ kháng khuẩn niêm mạc
Mật ong từ lâu đã được sử dụng như một nguyên liệu tự nhiên hỗ trợ làm dịu các tổn thương niêm mạc miệng nhờ đặc tính kháng khuẩn tự nhiên và khả năng duy trì độ ẩm. Thoa một lớp mỏng mật ong nguyên chất lên bề mặt vết loét giúp tạo ra màng chắn tạm thời ngăn thức ăn và nước bọt tiếp xúc trực tiếp với đầu mút dây thần kinh nhạy cảm, đồng thời giảm viêm nhẹ. Phương pháp này nên thực hiện sau khi đã súc miệng sạch sẽ, giữ nguyên trong vài phút rồi súc lại bằng nước ấm. Tuy nhiên, tuyệt đối không áp dụng mật ong cho trẻ nhỏ dưới một tuổi do nguy cơ ngộ độc độc tố vi khuẩn clostridium botulinum.
Điều chỉnh chế độ ăn uống thanh đạm và giàu vitamin
Chế độ dinh dưỡng đóng vai trò rất quan trọng đối với tốc độ hồi phục của vết loét niêm mạc miệng. Khi đang bị nhiệt miệng, người bệnh nên ưu tiên các món ăn mềm, lỏng, dễ nuốt như cháo loãng, súp dinh dưỡng hoặc rau củ hầm chín mềm để giảm thiểu ma sát cơ học lên tổn thương. Tăng cường bổ sung các loại thực phẩm giàu vitamin C, vitamin nhóm B như B2, B6, B12 và khoáng chất kẽm từ rau xanh thẫm, các loại đậu và trái cây có tính mát giúp hỗ trợ niêm mạc nhanh tái sinh. Đồng thời, cần uống đủ từ 1,5 đến 2 lít nước mỗi ngày nhằm giữ khoang miệng luôn ẩm ướt, hạn chế tình trạng khô miệng làm cơn đau thêm nghiêm trọng.
Chăm sóc răng miệng cẩn thận bằng bàn chải lông mềm
Duy trì vệ sinh răng miệng đúng cách giúp ngăn ngừa vi khuẩn phát triển quá mức tại các kẽ răng và quanh bờ vết loét. Trong thời gian bị nhiệt miệng, người bệnh nên chuyển sang dùng bàn chải đánh răng có lông mềm hoặc siêu mềm, chải răng thật nhẹ nhàng theo chiều dọc để tránh va đập lông bàn chải vào vùng niêm mạc đang tổn thương. Kết hợp dùng chỉ nha khoa để làm sạch cặn thức ăn thay vì dùng tăm tre nhọn. Ngoài ra, nên tạm thời ngưng sử dụng các loại kem đánh răng hoặc nước súc miệng có chứa chất tạo bọt sodium lauryl sulfate vì hoạt chất này dễ gây kích ứng niêm mạc miệng ở những người có cơ địa nhạy cảm.
Lưu ý an toàn
Các mẹo chăm sóc tại nhà chỉ mang tính chất hỗ trợ giảm đau và làm dịu triệu chứng cho những vết nhiệt miệng thông thường. Người bệnh không nên tự ý dùng thuốc kháng sinh, thuốc kháng viêm chứa corticoid hoặc các bài thuốc truyền miệng không rõ nguồn gốc khi chưa có hướng dẫn từ bác sĩ hoặc dược sĩ chuyên môn. Nếu vết loét không lành sau hai tuần hoặc có dấu hiệu bội nhiễm mủ, cần đến cơ sở y tế để được thăm khám trực tiếp.
Tóm tắt
Nhiệt miệng dù lành tính nhưng gây nhiều bất tiện trong sinh hoạt và ăn uống hằng ngày. Việc áp dụng đúng các biện pháp chăm sóc tại nhà kết hợp vệ sinh răng miệng cẩn thận sẽ giúp vết loét mau lành và giảm cảm giác khó chịu. Nếu tổn thương kéo dài hoặc tái phát liên tục, người bệnh nên chủ động đi khám tại cơ sở y tế để được bác sĩ đánh giá chính xác.
Nguồn tham khảo
FAQ – Câu hỏi thường gặp
Nhiệt miệng thông thường bao lâu thì tự khỏi?
Thông thường các vết nhiệt miệng nhỏ tự lành sau 7 đến 10 ngày nếu được giữ vệ sinh tốt và tránh kích ứng niêm mạc. Những vết loét lớn hơn có thể cần từ hai đến ba tuần để hồi phục hoàn toàn.
Súc miệng bằng nước muối có giúp vết loét mau lành không?
Nước muối sinh lý hỗ trợ làm sạch khoang miệng, giảm vi khuẩn bám quanh vết loét và hạn chế viêm nhiễm thứ phát, từ đó giúp niêm mạc tổn thương nhanh hồi phục hơn. Không nên pha nước muối quá mặn vì dễ gây xót rát.
Bị nhiệt miệng nên kiêng những loại đồ ăn nào?
Người bị nhiệt miệng nên hạn chế các món cay nóng, thức ăn nhiều gia vị chua cay, đồ chiên rán giòn cứng và các loại nước uống có cồn hoặc gas vì chúng gây kích ứng mạnh lên niêm mạc miệng.
Có nên tự ý mua gel bôi nhiệt miệng để dùng không?
Các loại gel bôi chuyên dụng cho khoang miệng giúp tạo màng bảo vệ che phủ vết loét và giảm cảm giác đau rát tạm thời. Người bệnh nên tham khảo ý kiến dược sĩ hoặc bác sĩ để chọn sản phẩm phù hợp.
Khi nào người bị nhiệt miệng cần đi khám bác sĩ?
Khi vết loét kéo dài trên hai tuần không đỡ, vết loét có kích thước lớn bất thường, tái phát liên tục hoặc đi kèm sốt cao, nổi hạch góc hàm, người bệnh cần đến bệnh viện khám sớm.
