Viêm nha chu có lây không và những điều cần biết để phòng ngừa

Viêm nha chu có lây không là gì?

Bệnh viêm nha chu là giai đoạn tiến triển nặng hơn của viêm nướu khi phản ứng viêm không được kiểm soát, lan sâu xuống phá hủy dây chằng nâng đỡ và xương ổ răng. Tác nhân khởi phát chính là mảng bám sinh học chứa hàng triệu vi khuẩn tích tụ quanh cổ răng. Khi không được làm sạch, mảng bám bị khoáng hóa tạo thành cao răng, kích thích cơ chế miễn dịch của cơ thể phản ứng quá mức gây tụt nướu, hình thành túi nha chu và làm lung lay răng. Hiểu đúng về bản chất viêm nhiễm của bệnh nha chu giúp bạn nhận diện sớm nguy cơ và chủ động chăm sóc răng miệng đúng cách.

Bệnh viêm nha chu có lây truyền trực tiếp không

Nhiều người lo lắng viêm nha chu có thể lây lan giống như các bệnh truyền nhiễm đường hô hấp. Về mặt bản chất, viêm nha chu không phải là bệnh lây nhiễm trực tiếp từ người này sang người khác theo cách bùng phát dịch. Bạn không thể mắc bệnh ngay lập tức chỉ sau một lần tiếp xúc thông thường với người bị viêm nướu hay viêm quanh răng.

Tuy nhiên, thủ phạm chính gây tổn thương mô nâng đỡ răng là các chủng vi khuẩn kỵ khí cư trú trong mảng bám và túi nha chu. Những vi khuẩn này có khả năng phát tán và truyền sang khoang miệng của người khác thông qua đường nước bọt. Do đó, dù bệnh không lây trực tiếp, tác nhân vi khuẩn gây bệnh nha chu vẫn có thể lây truyền giữa các cá nhân nếu có sự tiếp xúc thân mật hoặc dùng chung đồ dùng.

Các con đường phát tán vi khuẩn qua nước bọt

Con đường phổ biến nhất khiến vi khuẩn nha chu truyền từ người này sang người khác là qua tiếp xúc nước bọt trực tiếp, chẳng hạn như nụ hôn sâu giữa các cặp đôi. Ngoài ra, thói quen sinh hoạt trong gia đình như dùng chung bàn chải đánh răng, dùng chung thìa đũa, cốc uống nước hoặc thổi và mớm thức ăn cho trẻ nhỏ cũng tạo điều kiện cho vi khuẩn xâm nhập.

Dù vi khuẩn có thể di chuyển sang khoang miệng mới, việc người tiếp nhận có thực sự phát triển thành bệnh viêm nha chu hay không phụ thuộc rất lớn vào môi trường tại chỗ. Nếu khoang miệng của người nhận được vệ sinh sạch sẽ, không có mảng bám tích tụ lâu ngày và nướu răng khỏe mạnh, hệ miễn dịch tự nhiên sẽ kiểm soát tốt và ngăn chặn vi khuẩn gây hại sinh sôi.

Yếu tố thúc đẩy vi khuẩn phát triển thành bệnh

Sự hiện diện của vi khuẩn là điều kiện cần, nhưng các yếu tố nền tảng mới quyết định mức độ bùng phát viêm nha chu. Những người có thói quen lười chải răng, không dùng chỉ nha khoa khiến mảng bám vôi hóa thành cao răng cứng chắc dưới nướu sẽ tạo môi trường lý tưởng cho vi khuẩn kỵ khí phát triển phá hủy mô liên kết.

Bên cạnh đó, thói quen hút thuốc lá làm co mạch máu nuôi dưỡng nướu và làm suy giảm khả năng phòng vệ của cơ thể. Những người mắc bệnh đái tháo đường kiểm soát đường huyết kém, phụ nữ thay đổi nội tiết tố trong thai kỳ, người bị căng thẳng kéo dài hoặc suy giảm miễn dịch đều có nguy cơ tiến triển viêm nha chu nặng hơn rất nhiều khi tiếp xúc với vi khuẩn gây bệnh.

Biện pháp phòng ngừa và bảo vệ sức khỏe mô nướu

Để ngăn chặn sự lây truyền vi khuẩn và phòng ngừa viêm nha chu cho bản thân cũng như các thành viên trong gia đình, việc thiết lập thói quen vệ sinh răng miệng cá nhân là ưu tiên hàng đầu. Tuyệt đối không dùng chung bàn chải đánh răng, thìa muỗng hay cốc uống nước với người khác, đồng thời thay bàn chải định kỳ mỗi ba tháng hoặc sau khi ốm dậy.

Mỗi người cần chải răng ít nhất hai lần mỗi ngày bằng kem đánh răng có chứa fluor, kết hợp sử dụng chỉ nha khoa hoặc máy tăm nước để làm sạch hoàn toàn kẽ răng, nơi bàn chải không chạm tới được. Quan trọng hơn, cần đến phòng khám nha khoa định kỳ sáu tháng một lần để bác sĩ kiểm tra mô nướu và lấy cao răng, loại bỏ triệt để nơi ẩn nấp của vi khuẩn gây hại.

Lưu ý an toàn

Thông tin bài viết mang tính chất phổ biến kiến thức nha khoa tổng quát, không thay thế cho chẩn đoán và chỉ định điều trị từ bác sĩ chuyên khoa Răng – Hàm – Mặt. Khi nhận thấy nướu sưng đỏ, thường xuyên chảy máu chân răng hoặc có mùi hôi miệng kéo dài, người bệnh cần đến ngay cơ sở nha khoa uy tín để được thăm khám trực tiếp. Tuyệt đối không tự ý mua thuốc kháng sinh hay các loại thuốc bôi truyền miệng để điều trị tại nhà khi chưa có hướng dẫn y tế.

Tóm tắt

Viêm nha chu không lây truyền trực tiếp như bệnh truyền nhiễm cấp tính, nhưng vi khuẩn gây hại hoàn toàn có thể phát tán qua đường miệng. Việc duy trì thói quen làm sạch răng miệng đều đặn, không dùng chung đồ dùng cá nhân và chủ động kiểm tra nha khoa định kỳ là giải pháp bảo vệ nụ cười khỏe mạnh cho bản thân cũng như những người xung quanh.