Viêm kết mạc có nguy hiểm không và cách phòng ngừa lây nhiễm

Viêm kết mạc có nguy hiểm không là gì?

Viêm kết mạc là tình trạng phù nề và viêm các mạch máu nhỏ ở lớp kết mạc nhãn cầu, khiến tròng trắng của mắt có màu hồng hoặc đỏ ngầu. Bệnh có thể xuất phát từ nhiều căn nguyên khác nhau, phổ biến nhất là nhiễm virus như adenovirus, nhiễm vi khuẩn như tụ cầu, phế cầu, hoặc do phản ứng dị ứng với phấn hoa, lông thú cưng, bụi mịn và hóa chất.

Khi kết mạc bị viêm, người bệnh thường có cảm giác cộm xốn như có cát bên trong mắt, ngứa ngáy, chảy nước mắt liên tục và tiết nhiều chất nhầy dính. Vào buổi sáng sau khi thức dậy, mi mắt thường bị dính chặt lại do ghèn khô đóng váng. Tùy thuộc vào nguyên nhân gây bệnh, viêm kết mạc có thể chỉ xuất hiện ở một mắt rồi nhanh chóng lan sang mắt còn lại, hoặc biểu hiện đồng thời ở cả hai mắt kèm theo các triệu chứng của đường hô hấp trên.

Mức độ nguy hiểm và các biến chứng tiềm ẩn của viêm kết mạc

Phần lớn các trường hợp viêm kết mạc thông thường không gây suy giảm thị lực vĩnh viễn nếu được chăm sóc và theo dõi hợp lý. Bệnh thường diễn tiến cấp tính, gây khó chịu như đỏ mắt, cộm xốn, chảy nước mắt và nhiều ghèn, nhưng sẽ dần hồi phục sau một đến hai tuần. Sự khó chịu này dễ khiến người bệnh lo lắng, tuy nhiên đây là phản ứng viêm lành tính của màng bao bọc tròng trắng và mi mắt.

Mức độ nguy hiểm chỉ thực sự xuất hiện khi người bệnh tự ý dùng thuốc hoặc để bệnh kéo dài không điều trị đúng cách. Tình trạng nhiễm trùng nặng có thể lan sâu vào giác mạc, gây viêm loét giác mạc, tạo sẹo mờ đục trên bề mặt mắt và làm giảm thị lực lâu dài. Bên cạnh đó, việc lạm dụng các loại thuốc nhỏ mắt chứa thành phần giảm viêm mạnh mà không có hướng dẫn từ bác sĩ chuyên khoa mắt có thể gây tăng nhãn áp hoặc bội nhiễm vi khuẩn nguy hiểm.

Những con đường lây truyền phổ biến của bệnh đau mắt đỏ

Viêm kết mạc do virus hoặc vi khuẩn có tốc độ lây lan nhanh chóng trong cộng đồng thông qua dịch tiết từ mắt, mũi và họng. Khi người bệnh dụi mắt rồi chạm vào các bề mặt như tay nắm cửa, bàn phím, điều khiển tivi hoặc điện thoại, mầm bệnh sẽ bám lại và dễ dàng truyền sang tay người khác. Nếu người lành vô tình đưa tay chạm lên mắt hoặc mũi của mình, nguy cơ nhiễm bệnh là rất cao.

Bên cạnh đó, việc dùng chung các vật dụng tiếp xúc trực tiếp với vùng mặt như khăn mặt, gối nằm, kính mắt, mỹ phẩm hoặc chậu rửa mặt cũng là con đường truyền bệnh chủ yếu giữa các thành viên trong gia đình và trường học. Ngoài ra, các giọt bắn li ti khi người bệnh ho, hắt hơi trong trường hợp viêm kết mạc đi kèm viêm đường hô hấp trên cũng có thể phát tán mầm bệnh ra môi trường xung quanh.

Biện pháp chăm sóc và phòng tránh lây lan trong sinh hoạt hàng ngày

Để ngăn chặn mầm bệnh lây lan sang mắt lành hoặc người xung quanh, nguyên tắc cốt lõi là giữ vệ sinh tay và mắt thật cẩn thận. Người bệnh cần rửa tay thường xuyên bằng xà phòng và nước sạch, đặc biệt là trước và sau khi tra thuốc nhỏ mắt hoặc vệ sinh mắt. Tuyệt đối không đưa tay dụi mắt vì hành động này làm tổn thương thêm lớp biểu mô và đưa vi khuẩn sâu vào trong mắt.

Người bệnh nên sử dụng khăn giấy dùng một lần hoặc bông gạc sạch thấm nước muối sinh lý đẳng trương để lau rửa dịch tiết, sau đó bỏ ngay vào thùng rác kín. Toàn bộ đồ dùng cá nhân như khăn tắm, vỏ gối, chăn màn cần được giặt riêng bằng xà phòng và phơi khô dưới ánh nắng. Thành viên trong gia đình không dùng chung bất kỳ vật dụng nào với người bệnh, đồng thời nên thường xuyên lau khử khuẩn các bề mặt tiếp xúc chung trong nhà để giảm thiểu nguy cơ bùng phát ổ dịch.

Thời điểm cần thăm khám bác sĩ chuyên khoa mắt

Mặc dù nhiều trường hợp viêm kết mạc có thể tự thuyên giảm, người bệnh cần đến ngay cơ sở y tế có chuyên khoa mắt khi xuất hiện các dấu hiệu cảnh báo nguy hiểm. Tình trạng mắt đau nhức dữ dội, cảm giác chói mắt nghiêm trọng khi nhìn ra ánh sáng, hoặc thị lực mờ đi rõ rệt là những biểu hiện cho thấy giác mạc có thể đã bị tổn thương.

Ngoài ra, nếu mắt tiết dịch mủ đặc màu vàng xanh kéo dài, sưng nề mi mắt nhiều khiến khó mở mắt, hoặc các triệu chứng không có dấu hiệu thuyên giảm sau vài ngày tự chăm sóc, bạn không nên tiếp tục chần chừ. Bác sĩ chuyên khoa mắt sẽ thăm khám bằng kính hiển vi sinh học để đánh giá chính xác nguyên nhân và đưa ra phác đồ can thiệp phù hợp, giúp hạn chế tối đa nguy cơ tổn thương cấu trúc nhãn cầu.

Lưu ý an toàn

Thông tin trong bài viết mang tính chất giáo dục sức khỏe và không thay thế cho chẩn đoán hay chỉ định y khoa. Người bệnh tuyệt đối không đắp lá cây, xông mắt bằng các loại thảo dược không rõ nguồn gốc hoặc tự dùng thuốc nhỏ mắt chứa kháng sinh, kháng viêm khi chưa được bác sĩ khám. Mọi bất thường về thị lực cần được bác sĩ chuyên khoa mắt kiểm tra trực tiếp.

Tóm tắt

Viêm kết mạc phần lớn lành tính nhưng vẫn tiềm ẩn nguy cơ tổn thương giác mạc nếu chủ quan hoặc điều trị sai cách. Việc giữ vệ sinh đôi mắt sạch sẽ, tuân thủ nguyên tắc cách ly vật dụng cá nhân và thăm khám sớm khi có triệu chứng bất thường là giải pháp tốt nhất để bảo vệ thị lực và ngăn chặn lây nhiễm cho người xung quanh.