Vệ sinh điện thoại đúng cách để phòng ngừa Covid-19 và vi khuẩn
Nội dung chỉ cung cấp thông tin tham khảo, không thay thế chẩn đoán, khám hoặc điều trị của người hành nghề y tế. Không tự ý dùng, ngừng hoặc thay đổi thuốc dựa trên bài viết.
Điện thoại di động là vật dụng cá nhân được chạm vào hàng trăm lần mỗi ngày nhưng lại thường xuyên bị bỏ quên trong các quy trình vệ sinh phòng dịch. Nhiều người thắc mắc liệu việc làm sạch bề mặt thiết bị có mang lại giá trị bảo vệ sức khỏe vượt trội so với các biện pháp thông thường hay không.
Trên thực tế, màn hình cảm ứng có thể trở thành vật trung gian truyền bệnh nguy hiểm nếu không được khử trùng đúng cách. Hiểu rõ cơ chế phát tán mầm bệnh qua bề mặt tiếp xúc sẽ giúp bạn chủ động phối hợp các biện pháp phòng ngừa để bảo vệ bản thân trước Covid-19 và các bệnh truyền nhiễm đường hô hấp.
Vệ sinh điện thoại phòng ngừa covid-19 là gì?
Điện thoại thông minh là một trong những bề mặt có tần suất tiếp xúc cao nhất trong sinh hoạt thường nhật. Nhiều nghiên cứu dịch tễ học về kiểm soát nhiễm khuẩn cho thấy các bề mặt nhẵn như kính, thép không gỉ và nhựa có thể lưu giữ virus, vi khuẩn trong khoảng thời gian nhất định tùy thuộc vào nhiệt độ và độ ẩm môi trường. Trong bối cảnh đại dịch Covid-19 cũng như các đợt bùng phát cúm mùa, việc chạm tay vào bề mặt nhiễm khuẩn rồi đưa lên mắt, mũi, miệng là một trong những con đường lây truyền gián tiếp phổ biến. Vệ sinh điện thoại định kỳ không chỉ giúp thiết bị luôn sạch sẽ mà còn cắt đứt mắt xích truyền nhiễm của các tác nhân gây bệnh hô hấp. Do đó, việc xây dựng thói quen khử khuẩn đồ dùng công nghệ là một phần không thể thiếu của lối sống lành mạnh.
Nguy cơ phát tán mầm bệnh từ bề mặt màn hình điện thoại
Màn hình cảm ứng là nơi tiếp xúc liên tục với bàn tay chưa rửa, bề mặt bàn ghế công cộng và thường xuyên được áp sát vào vùng mũi, miệng khi nghe gọi. Khi người nhiễm bệnh ho hoặc nói chuyện, các giọt bắn chứa virus SARS-CoV-2 có thể lắng đọng trên mặt kính hay viền kim loại và tồn tại trong nhiều giờ. Sau đó, ngón tay chạm vào máy rồi vô tình quệt lên mắt hoặc mũi sẽ đưa vi sinh vật xâm nhập trực tiếp vào niêm mạc đường hô hấp. Việc bỏ quên khâu làm sạch thiết bị cầm tay vô tình biến chiếc điện thoại thành ổ tích tụ mầm bệnh di động, đe dọa sức khỏe của chính người sử dụng và người thân xung quanh.
Mối tương quan giữa vệ sinh thiết bị và việc đeo khẩu trang y tế
Nhiều quan điểm so sánh việc lau chùi vật dụng với việc mang khẩu trang y tế, nhưng về mặt dịch tễ học, đây là hai biện pháp bổ trợ nhau chứ không thể thay thế hoàn toàn cho nhau. Khẩu trang y tế ngăn chặn các hạt khí dung và giọt bắn lơ lửng trong không khí khi tiếp xúc ở khoảng cách gần. Trong khi đó, việc sát khuẩn vật dụng cá nhân giải quyết triệt để nguy cơ lây truyền qua bàn tay và vật trung gian truyền bệnh. Nếu một người đeo khẩu trang cẩn thận nhưng liên tục dùng bàn tay bẩn cầm điện thoại rồi chạm vào mặt trong của khẩu trang, nguy cơ phơi nhiễm với tác nhân gây bệnh truyền nhiễm vẫn ở mức rất cao. Do đó, việc làm sạch thiết bị cần được thực hiện song hành cùng các quy tắc bảo vệ hô hấp tiêu chuẩn.
Quy trình khử khuẩn điện thoại an toàn và đúng kỹ thuật
Để khử khuẩn điện thoại hiệu quả mà không làm hỏng vi mạch, người dùng cần tắt nguồn thiết bị và rút dây cắm sạc trước khi thao tác. Sử dụng khăn vải vi sợi mềm, hơi ẩm, thấm dung dịch cồn y tế 70 độ hoặc cồn isopropyl nồng độ vừa phải để lau nhẹ nhàng mặt kính, lưng máy và các cạnh viền. Tuyệt đối không dùng chất tẩy rửa gia dụng có tính ăn mòn cao như thuốc tẩy, nước lau kính hoặc giấm vì chúng sẽ phá hủy lớp phủ chống bám vân tay của màn hình. Hãy chú ý làm sạch cả ốp lưng bảo vệ và để toàn bộ thiết bị khô ráo tự nhiên trong không khí trước khi bật nguồn sử dụng lại. Không để chất lỏng đọng lại gần loa, micro hay cổng kết nối sạc.
Những thói quen sử dụng điện thoại hạn chế nguy cơ nhiễm khuẩn
Bên cạnh việc sát trùng máy móc, thay đổi hành vi tương tác thường ngày là giải pháp căn cơ để ngăn chặn vi sinh vật tích tụ. Người dùng nên hạn chế tối đa việc mang điện thoại vào nhà vệ sinh công cộng, vì đây là môi trường phát tán nhiều vi khuẩn đường ruột và mầm bệnh nguy hiểm. Khi ở nơi đông người như trạm xe, siêu thị hay cơ sở y tế, nên ưu tiên dùng tai nghe có dây hoặc tai nghe không dây để đàm thoại thay vì áp trực tiếp màn hình lên má. Đồng thời, việc rửa tay bằng xà phòng hoặc dung dịch sát khuẩn tay nhanh trước và sau khi sử dụng điện thoại sẽ tạo thành lá chắn bảo vệ kép, đẩy lùi nguy cơ lây nhiễm chéo.
Lưu ý an toàn
Không nhúng điện thoại vào bất kỳ dung dịch chất lỏng nào và không xịt dung dịch sát khuẩn trực tiếp lên máy. Tránh dùng máy sấy nhiệt độ cao để làm khô thiết bị vì có thể làm hỏng linh kiện điện tử bên trong. Thông tin trong bài viết mang tính chất phổ biến kiến thức vệ sinh phòng dịch cộng đồng, không thay thế cho các hướng dẫn kiểm soát nhiễm khuẩn chuyên sâu tại các cơ sở y tế. Khi có triệu chứng sốt hoặc khó thở, người bệnh cần liên hệ bác sĩ chuyên khoa để được hướng dẫn theo dõi.
Tóm tắt
Khử khuẩn bề mặt tiếp xúc thường xuyên như điện thoại di động là mắt xích thiết yếu trong việc cắt đứt đường lây truyền gián tiếp của các bệnh truyền nhiễm đường hô hấp. Việc duy trì thói quen vệ sinh thiết bị định kỳ, phối hợp nhịp nhàng với đeo khẩu trang y tế và rửa tay bằng xà phòng sẽ tạo nên hàng rào bảo vệ vững chắc cho sức khỏe cá nhân và cộng đồng.
Nguồn tham khảo
FAQ – Câu hỏi thường gặp
Nên vệ sinh bề mặt điện thoại bao nhiêu lần mỗi ngày?
Người dùng nên khử trùng điện thoại ít nhất một đến hai lần mỗi ngày, đặc biệt là ngay sau khi trở về từ nơi công cộng, bệnh viện hoặc sau khi đi vệ sinh để ngăn mầm bệnh phát tán.
Có thể xịt cồn trực tiếp lên màn hình điện thoại không?
Không nên xịt cồn trực tiếp vì chất lỏng dễ lọt vào loa và cổng sạc. Hãy thấm cồn y tế 70 độ vào khăn mềm rồi lau nhẹ nhàng toàn bộ bề mặt.
Dung dịch nào an toàn nhất để làm sạch điện thoại?
Khăn ướt khử khuẩn không chứa chất tẩy mạnh hoặc cồn y tế 70 độ là hai dung dịch an toàn, vừa làm sạch vi khuẩn vừa hạn chế bong tróc lớp phủ màn hình.
Lau điện thoại sạch có thể thay thế việc đeo khẩu trang không?
Vệ sinh điện thoại không thể thay thế khẩu trang y tế vì khẩu trang chặn giọt bắn trực tiếp qua đường hô hấp, trong khi lau thiết bị ngăn ngừa đường lây qua tiếp xúc bề mặt.
Có cần tháo ốp lưng khi vệ sinh máy không?
Cần tháo ốp lưng để khử khuẩn riêng cả hai mặt của ốp và thân máy, bởi bụi bẩn và vi sinh vật rất dễ tích tụ ở các khe hở tiếp xúc này.
