Triệu chứng ung thư buồng trứng cảnh báo bất thường cần lưu ý
Nội dung chỉ cung cấp thông tin tham khảo, không thay thế chẩn đoán, khám hoặc điều trị của người hành nghề y tế. Không tự ý dùng, ngừng hoặc thay đổi thuốc dựa trên bài viết.
Ung thư buồng trứng xảy ra khi các tế bào bất thường tại buồng trứng phát triển ngoài tầm kiểm soát và hình thành khối u. Do vị trí nằm sâu trong khoang chậu, ở giai đoạn sớm, bệnh thường tiến triển thầm lặng và ít gây ra triệu chứng rầm rộ. Nhiều người bệnh chỉ phát hiện ra khi khối u đã gia tăng kích thước hoặc xâm lấn sang các cơ quan lân cận.
Thực tế ghi nhận nhiều trường hợp triệu chứng ban đầu của ung thư buồng trứng bị lầm tưởng với các vấn đề tiêu hóa thông thường như đầy hơi, ăn không tiêu hay rối loạn đại tiện. Sự nhầm lẫn này khiến không ít phụ nữ chủ quan, chậm trễ trong việc đi kiểm tra y tế chuyên khoa.
Hiểu rõ các biểu hiện cảnh báo bất thường và chủ động theo dõi những thay đổi của cơ thể là chìa khóa để phát hiện bệnh sớm. Bài viết dưới đây tổng hợp các thông tin y khoa cơ bản giúp bạn nắm rõ các dấu hiệu cảnh báo ung thư buồng trứng và hướng xử trí phù hợp.
Triệu chứng ung thư buồng trứng là gì?
Ung thư buồng trứng là tình trạng xuất hiện u ác tính khởi phát từ tế bào buồng trứng, bao gồm biểu mô bề mặt, tế bào mầm hoặc tế bào mô đệm. Trong đó, ung thư biểu mô buồng trứng là dạng phổ biến nhất. Bệnh lý này có tỷ lệ tử vong cao do phần lớn các ca bệnh chỉ được chẩn đoán ở giai đoạn muộn. Ở giai đoạn đầu, u có kích thước nhỏ nên hiếm khi gây ra cảm giác đau rõ rệt hay biến dạng vùng bụng. Khi khối u phát triển lớn hơn, sự chèn ép lên đại tràng, bàng quang và các dây thần kinh trong tiểu khung mới bắt đầu bộc lộ rõ. Việc nắm vững các biểu hiện nghi ngờ sẽ hỗ trợ phụ nữ chủ động hơn trong công tác thăm khám phụ khoa định kỳ cũng như thực hiện các xét nghiệm tầm soát chuyên sâu khi có chỉ định từ bác sĩ.
Triệu chứng tiêu hóa kéo dài bất thường
Một trong những biểu hiện sớm nhất nhưng dễ bị bỏ qua của ung thư buồng trứng là các rối loạn tiêu hóa diễn ra liên tục. Phụ nữ có thể cảm thấy chướng bụng, đầy hơi, khó chịu ở vùng bụng dưới trong nhiều tuần mà không rõ nguyên nhân. Khác với các đợt rối loạn tiêu hóa tạm thời do thức ăn, cảm giác căng tức do khối u buồng trứng thường kéo dài và không giảm sau khi dùng các thuốc điều trị đường ruột thông thường. Ngoài ra, người bệnh có thể cảm thấy nhanh no dù chỉ ăn một lượng nhỏ thức ăn, kèm theo cảm giác chán ăn, buồn nôn hoặc thay đổi thói quen đại tiện như táo bón dai dẳng hay tiêu chảy. Sự tích tụ dịch trong khoang bụng khi u tiến triển cũng là nguyên nhân gây ra tình trạng tăng kích thước vòng bụng nhanh chóng.
Cảm giác đau và khó chịu vùng chậu hông
Cơn đau dai dẳng hoặc cảm giác âm ỉ tập trung ở vùng bụng dưới, vùng chậu và lưng dưới là triệu chứng tương đối phổ biến. Sự phát triển của khối u buồng trứng làm gia tăng áp lực lên các cơ quan lân cận và hệ thống dây thần kinh tại khung chậu. Người bệnh có thể nhận thấy những cơn đau xuất hiện ngắt quãng hoặc liên tục, đôi khi trở nên nặng hơn khi vận động mạnh hay làm việc nặng. Bên cạnh đó, đau hoặc cảm giác khó chịu bất thường trong và sau khi quan hệ tình dục cũng là một tín hiệu cần chú ý. Những cơn đau này không mang tính chất chu kỳ như đau kinh nguyệt mà có xu hướng kéo dài và tăng dần mức độ theo thời gian.
Rối loạn tiểu tiện và chảy máu âm đạo bất thường
Sự chèn ép của khối u buồng trứng lên bàng quang có thể làm giảm thể tích chứa nước tiểu, khiến người bệnh xuất hiện nhu cầu tiểu tiện thường xuyên hơn. Bạn có thể cảm thấy buồn tiểu liên tục, tiểu gắt hoặc khó kiểm soát tiểu tiện dù không có dấu hiệu viêm nhiễm đường tiết niệu. Bên cạnh các vấn đề về tiểu tiện, bất thường trong chu kỳ kinh nguyệt cũng là yếu tố đáng lo ngại. Phụ nữ có thể gặp tình trạng rong kinh, kinh nguyệt không đều hoặc xuất huyết âm đạo bất thường ngoài kỳ kinh. Đặc biệt, đối với phụ nữ đã mãn kinh, bất kỳ hiện tượng ra máu âm đạo nào cũng là dấu hiệu nguy cơ cao cần được kiểm tra y tế chuyên khoa ngay lập tức.
Cơ thể mệt mỏi mạn tính và giảm cân không rõ nguyên nhân
Sự phát triển của tế bào ung thư đòi hỏi lượng lớn năng lượng và dinh dưỡng từ cơ thể, đồng thời giải phóng các chất gây viêm vào dòng máu. Tình trạng này khiến người bệnh luôn cảm thấy mệt mỏi, kiệt sức, suy nhược cơ thể kéo dài dù đã nghỉ ngơi đầy đủ. Đi kèm với mệt mỏi là hiện tượng sụt cân nhanh chóng mà không do thay đổi chế độ ăn uống hay tập luyện. Ở một số trường hợp, dù cân nặng giảm do mất khối lượng cơ và mỡ, vòng bụng của người bệnh lại có xu hướng to ra do sự hình thành dịch cổ trướng. Tình trạng biến đổi thể trạng bất thường này phản ảnh sự ảnh hưởng toàn thân của khối u và đòi hỏi sự đánh giá y khoa toàn diện.
Các phương pháp chẩn đoán và tầm soát hiện nay
Để xác định chính xác sự tồn tại của khối u buồng trứng, bác sĩ chuyên khoa sản phụ khoa sẽ phối hợp nhiều phương pháp lâm sàng và cận lâm sàng. Thăm khám phụ khoa bằng tay giúp đánh giá kích thước và mật độ của buồng trứng. Siêu âm đầu dò âm đạo hoặc siêu âm ngả bụng là phương pháp chẩn đoán hình ảnh phổ biến giúp phát hiện hình dáng, kích thước và cấu trúc của khối u. Trường hợp nghi ngờ, bác sĩ có thể chỉ định chụp cắt lớp vi tính hoặc chụp cộng hưởng từ để xác định mức độ lan rộng. Bên cạnh đó, xét nghiệm máu đo chỉ số dấu ấn sinh học CA 125 thường được kết hợp để hỗ trợ đánh giá nguy cơ u ác tính, mặc dù chỉ số này cũng có thể tăng trong một số bệnh lý lành tính khác.
Lưu ý an toàn
Các thông tin biểu hiện nêu trên chỉ mang tính chất tham khảo kiến thức y khoa chung và không thể thay thế cho quá trình chẩn đoán y khoa chuyên sâu. Việc xuất hiện một hoặc nhiều triệu chứng không đồng nghĩa với việc bạn chắc chắn mắc ung thư buồng trứng, vì nhiều bệnh lý lành tính khác cũng có biểu hiện tương tự. Phụ nữ tuyệt đối không tự chẩn đoán, không tự mua thuốc điều trị hoặc áp dụng các phương pháp dân gian chưa được kiểm chứng. Khi phát hiện bất kỳ dấu hiệu bất thường nào kéo dài trên 2 tuần, bạn cần đến các cơ sở y tế uy tín để được bác sĩ chuyên khoa thăm khám và đưa ra kết luận chính xác.
Tóm tắt
Ung thư buồng trứng tuy nguy hiểm nhưng có thể được kiểm soát tốt hơn nếu phát hiện ở giai đoạn sớm. Việc chú ý lắng nghe những thay đổi của cơ thể, nhận diện sớm các rối loạn kéo dài ở vùng chậu và tiêu hóa là yếu tố quan trọng để bảo vệ sức khỏe. Phụ nữ nên duy trì thói quen khám phụ khoa định kỳ 6 tháng đến 1 năm một lần để chủ động tầm soát và chăm sóc sức khỏe sinh sản an toàn.
Nguồn tham khảo
- Cancer Investigation: Role of CA125 and Abdominal Pelvic Computerized Axial Tomogram in the Monitoring of Chemotherapy Treatment of Ovarian Cancer
- International Journal of Clinical Obstetrics and Gynaecology: To Determine the Incidence of Ovarian Masses in relation to age of patient (in relation to four target symptoms i.e. Abdominal Pain, Abdominal Swelling, Gastrointestinal Symptoms and Pelvic Pain)
FAQ – Câu hỏi thường gặp
Ung thư buồng trứng có thể phát hiện qua khám phụ khoa thông thường không?
Khám phụ khoa thông thường có thể giúp bác sĩ phát hiện các bất thường về kích thước hoặc cấu trúc buồng trứng. Tuy nhiên, để xác định chính xác khối u và tính chất lành tính hay ác tính, bác sĩ cần kết hợp siêu âm đầu dò âm đạo và xét nghiệm máu chuyên sâu.
Phụ nữ ở độ tuổi nào có nguy cơ mắc ung thư buồng trứng cao nhất?
Bệnh có thể xuất hiện ở mọi lứa tuổi, nhưng nguy cơ gia tăng đáng kể ở phụ nữ từ 50 tuổi trở lên, đặc biệt là giai đoạn sau mãn kinh. Những người có tiền sử gia đình mắc ung thư buồng trứng hoặc ung thư vú cũng có nguy cơ cao hơn.
Đầy hơi chướng bụng kéo dài bao lâu thì nên đi khám phụ khoa?
Nếu hiện tượng chướng bụng, đầy hơi diễn ra liên tục trên 2 tuần mà không giảm sau khi điều chỉnh chế độ ăn hoặc dùng thuốc tiêu hóa, bạn nên đến cơ sở y tế để kiểm tra phụ khoa, nhằm loại trừ các nguy cơ liên quan đến buồng trứng.
Xét nghiệm chỉ số CA 125 có chẩn đoán xác định được ung thư buồng trứng không?
Chỉ số CA 125 là một dấu ấn sinh học hỗ trợ đánh giá nguy cơ, không dùng để chẩn đoán xác định đơn độc. Nồng độ CA 125 có thể tăng do các bệnh lý lành tính như lạc nội mạc tử cung, u xơ tử cung hoặc viêm nhiễm vùng chậu.
Có biện pháp nào giúp giảm nguy cơ mắc ung thư buồng trứng không?
Một số yếu tố liên quan đến giảm nguy cơ bao gồm việc sử dụng thuốc tránh thai hàng ngày theo chỉ định, sinh con, cho con bằng sữa mẹ và thực hiện phẫu thuật thắt ống dẫn trứng khi có chỉ định y khoa. Ngoài ra, khám định kỳ giúp phát hiện sớm bất thường.
