Các triệu chứng thường gặp khi nhiễm virus corona và dấu hiệu cần theo dõi

Triệu chứng virus corona là gì?

Virus corona là một họ virus lớn có khả năng lây truyền từ động vật sang người và lan truyền mạnh mẽ giữa người với người thông qua các giọt bắn hô hấp khi người nhiễm bệnh ho, hắt hơi hoặc nói chuyện. Khi xâm nhập vào cơ thể, virus gắn vào các thụ thể trên bề mặt niêm mạc đường hô hấp và bắt đầu quá trình nhân lên, kích hoạt chuỗi phản ứng miễn dịch và viêm nhiễm.

Bệnh cảnh lâm sàng do virus corona gây ra rất phong phú. Nhiều trường hợp hoàn toàn không có triệu chứng lâm sàng nhưng vẫn có thể phát tán mầm bệnh ra môi trường bên ngoài. Ở những người xuất hiện triệu chứng, bệnh thường biểu hiện rõ rệt nhất ở hệ hô hấp với các mức độ từ nhẹ, trung bình đến viêm phổi nặng kèm hội chứng suy hô hấp cấp tiến triển. Ngoài ra, virus còn có thể ảnh hưởng đến hệ tim mạch, thần kinh và tiêu hóa, tạo nên các biểu hiện toàn thân đa dạng.

Các biểu hiện khởi phát thường gặp khi nhiễm virus corona

Khi virus corona xâm nhập vào đường hô hấp trên, phản ứng miễn dịch của cơ thể sẽ nhanh chóng được kích hoạt. Những biểu hiện đầu tiên thường xuất hiện là sốt nhẹ hoặc sốt cao từng cơn, ớn lạnh, đau rát cổ họng, ho khan và nghẹt mũi. Nhiều người cảm thấy đau nhức cơ bắp toàn thân, mệt mỏi rã rời kèm theo đau đầu âm ỉ.

Bên cạnh các triệu chứng hô hấp, một số người bệnh có thể xuất hiện dấu hiệu rối loạn tiêu hóa như buồn nôn, nôn mửa hoặc tiêu chảy nhẹ ngay trong những ngày đầu. Tình trạng giảm hoặc mất hoàn toàn cảm nhận mùi vị cũng là một biểu hiện lâm sàng đáng chú ý, dù tỷ lệ gặp phải có thể thay đổi tùy thuộc vào từng biến thể virus. Phần lớn các trường hợp mức độ nhẹ sẽ cảm thấy khó chịu nhất trong khoảng ba đến năm ngày đầu tiên trước khi các biểu hiện bắt đầu dịu dần.

Phân biệt triệu chứng nhẹ với các dấu hiệu cảnh báo chuyển nặng

Ở mức độ nhẹ, người bệnh thường chỉ có các biểu hiện cục bộ ở mũi họng và thể trạng chung, không xuất hiện tình trạng thiếu hụt oxy trong máu và vẫn duy trì được các sinh hoạt cơ bản. Tuy nhiên, nếu virus tiến sâu xuống đường hô hấp dưới và gây tổn thương nhu mô phổi, tình trạng viêm phổi do virus có thể bùng phát.

Dấu hiệu cảnh báo chuyển nặng bao gồm cảm giác tức ngực liên tục, khó thở, thở gấp, cánh mũi phập phồng hoặc nói hụt hơi. Khi đo nồng độ bão hòa oxy trong máu ngoại vi (SpO2), chỉ số này có thể tụt dưới mức an toàn thông thường. Ngoài ra, biểu hiện lơ mơ, li bì, môi hoặc đầu ngón tay tím tái là những tín hiệu khẩn cấp cho thấy cơ thể đang thiếu oxy nghiêm trọng, đòi hỏi phải được hỗ trợ y tế ngay lập tức tại các cơ sở điều trị chuyên khoa.

Diễn tiến triệu chứng kéo dài và hội chứng hậu nhiễm trùng

Sau giai đoạn cấp tính kéo dài từ một đến hai tuần, đại đa số người bệnh sẽ hồi phục dần khi hệ miễn dịch kiểm soát được lượng virus. Tuy nhiên, một số trường hợp vẫn phải đối mặt với các biểu hiện kéo dài dai dẳng nhiều tuần, thậm chí nhiều tháng sau đó, thường được gọi là hội chứng hậu Covid-19.

Những triệu chứng hậu nhiễm trùng thường gặp bao gồm tình trạng mệt mỏi kéo dài dù không vận động nặng, khó thở nhẹ khi gắng sức, ho khan dai dẳng, đau khớp và rối loạn giấc ngủ. Một số người phản ánh hiện tượng sương mù não với biểu hiện giảm khả năng tập trung, suy giảm trí nhớ ngắn hạn hoặc thay đổi tâm trạng thất thường. Việc theo dõi sức khỏe dài hạn sau khi nhiễm virus corona giúp người bệnh nhận biết các rối loạn thứ phát và tiếp cận các biện pháp phục hồi chức năng hô hấp kịp thời.

Những nhóm đối tượng cần đặc biệt cẩn trọng khi xuất hiện triệu chứng

Mức độ nghiêm trọng của triệu chứng virus corona không đồng đều giữa mọi đối tượng. Người cao tuổi từ 65 tuổi trở lên, người mắc các bệnh nền mạn tính như đái tháo đường, tăng huyết áp, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính, suy tim, bệnh thận mạn hoặc người có tình trạng suy giảm miễn dịch có nguy cơ tiến triển nặng cao hơn đáng kể.

Đối với phụ nữ mang thai, sự thay đổi sinh lý trong thai kỳ có thể làm tăng mức độ nhạy cảm trước tổn thương hô hấp. Ở trẻ em, dù đa số trường hợp diễn biến nhẹ hoặc không triệu chứng, phụ huynh vẫn cần lưu ý theo dõi các biểu hiện sốt cao khó hạ, thở co rút lồng ngực, li bì bú kém hoặc hội chứng viêm đa hệ thống hiếm gặp sau nhiễm trùng. Nhóm đối tượng nguy cơ cao cần được nhân viên y tế giám sát chặt chẽ ngay từ khi có triệu chứng ban đầu để kịp thời can thiệp.

Lưu ý an toàn

Các thông tin về triệu chứng mang tính chất tham khảo giáo dục sức khỏe và không thay thế cho việc chẩn đoán y khoa chuyên sâu. Người bệnh tuyệt đối không tự ý mua và sử dụng các loại thuốc kháng virus, kháng sinh hoặc thuốc chứa corticoid liều cao khi chưa có chỉ định cụ thể từ bác sĩ. Khi phát hiện các triệu chứng bất thường hoặc có dấu hiệu khó thở, người bệnh cần chủ động liên hệ ngay với đường dây nóng y tế hoặc đến cơ sở khám chữa bệnh gần nhất để được thăm khám và hướng dẫn điều trị an toàn.

Tóm tắt

Nhận diện đúng triệu chứng virus corona từ sớm giúp người bệnh có kế hoạch tự cách ly, theo dõi chỉ số sinh tồn và chăm sóc sức khỏe phù hợp. Việc lắng nghe cơ thể, phát hiện kịp thời các triệu chứng cảnh báo và chủ động trao đổi với nhân viên y tế là nền tảng quan trọng giúp bảo vệ sức khỏe bản thân và ngăn ngừa lây lan cho cộng đồng.