Trẻ bị ho sổ mũi có nên gội đầu không và những điều cha mẹ cần biết

Trẻ bị ho sổ mũi có nên gội đầu là gì?

Ho và sổ mũi là những phản xạ tự nhiên của đường hô hấp nhằm tống xuất chất nhầy, vi khuẩn hoặc dị nguyên ra ngoài khi trẻ bị cảm lạnh hay viêm mũi họng. Trong giai đoạn này, hệ miễn dịch và khả năng điều hòa thân nhiệt của trẻ nhỏ thường nhạy cảm hơn bình thường. Khi da đầu tiết nhiều mồ hôi hoặc bám bụi bẩn, trẻ rất dễ bứt rứt, quấy khóc và khó ngủ, từ đó gián tiếp ảnh hưởng đến quá trình hồi phục sức khỏe.

Về mặt y khoa, việc gội đầu sạch sẽ không phải là nguyên nhân gây ra ho hay chảy nước mũi, bởi các triệu chứng này phần lớn bắt nguồn từ sự xâm nhập của virus hoặc vi khuẩn tại đường thở. Tuy nhiên, nếu gội đầu bằng nước quá lạnh, để phòng tắm có gió lùa hoặc không sấy khô tóc kịp thời, hiện tượng hạ nhiệt độ bề mặt da có thể kích hoạt các phản xạ co mạch tại niêm mạc hô hấp. Do đó, việc duy trì vệ sinh da đầu cho trẻ là cần thiết, nhưng bắt buộc phải tuân thủ nghiêm ngặt các nguyên tắc kiểm soát nhiệt độ và thời gian thao tác.

Trẻ bị ho sổ mũi có được gội đầu không

Nhiều phụ huynh lo ngại việc tiếp xúc với nước sẽ khiến cơn ho và tình trạng chảy nước mũi của trẻ trở nên trầm trọng hơn. Tuy nhiên theo các chuyên gia nhi khoa, bản thân nước ấm không làm bệnh nặng thêm nếu được thao tác đúng cách. Ngược lại, việc giữ cho da đầu sạch sẽ giúp trẻ cảm thấy dễ chịu, thông thoáng lỗ chân lông, giảm ngứa ngáy và ngủ ngon giấc hơn.

Dù vậy, cha mẹ không nhất thiết phải gội đầu hàng ngày cho trẻ khi đang có triệu chứng viêm đường hô hấp trên. Tần suất gội đầu có thể giãn cách ra khoảng hai đến ba ngày một lần tùy vào mức độ đổ mồ hôi của trẻ. Điều cốt lõi là không để trẻ bị nhiễm lạnh đột ngột trong suốt quá trình gội và phải làm khô tóc ngay sau khi hoàn thành. Nếu trẻ chỉ ho gió nhẹ, sổ mũi loãng và vẫn vui chơi bình thường, việc gội đầu nhanh bằng nước ấm hoàn toàn an toàn.

Những trường hợp cần tạm hoãn việc gội đầu cho trẻ

Mặc dù việc gội đầu mang lại sự thoải mái, nhưng có những thời điểm cha mẹ bắt buộc phải tạm hoãn để đảm bảo an toàn cho trẻ. Điển hình nhất là khi trẻ đang sốt cao trên 38,5 độ C, cơ thể đang mệt lả, li bì hoặc quấy khóc liên tục. Việc tiếp xúc với nước hoặc gió lúc này rất dễ gây co thắt mạch máu ngoại vi hoặc khiến thân nhiệt biến động nguy hiểm.

Bên cạnh đó, nếu trẻ xuất hiện dấu hiệu khó thở, thở gấp, rút lõm lồng ngực hoặc vừa nôn trớ nhiều lần, phụ huynh tuyệt đối không nên đưa trẻ đi tắm gội. Lúc này ưu tiên hàng đầu là cho trẻ nghỉ ngơi, uống đủ nước và theo dõi sát sao tiến triển bệnh. Thay vì gội đầu ướt, cha mẹ chỉ cần dùng khăn mềm thấm nước ấm vắt thật khô để lau nhẹ vùng trán, gáy và cổ của trẻ nhằm giữ vệ sinh cơ bản.

Quy trình gội đầu an toàn và đúng cách cho trẻ đang ho sổ mũi

Để việc gội đầu không ảnh hưởng xấu đến sức khỏe của trẻ, phụ huynh cần chuẩn bị kỹ lưỡng trước khi bắt đầu. Phòng tắm hoặc khu vực gội phải kín gió hoàn toàn, nhiệt độ phòng ấm áp và chuẩn bị sẵn sàng khăn bông khô, quần áo ấm và máy sấy tóc. Nhiệt độ nước gội thích hợp nhất dao động trong khoảng từ 36 đến 38 độ C, tương đương với thân nhiệt trẻ.

Quy trình gội đầu nên được tách biệt với việc tắm toàn thân để rút ngắn thời gian tiếp xúc nước. Cha mẹ nên bế ngửa trẻ, dùng khăn che chắn ngực và tai, sau đó gội thật nhanh trong vòng 3 đến 5 phút bằng dầu gội dịu nhẹ. Ngay sau khi xả sạch bọt xà phòng, lập tức dùng khăn bông dày bọc kín đầu và thấm nhẹ nhàng cho ráo nước. Tiếp đó, sử dụng máy sấy tóc ở chế độ gió ấm vừa phải để sấy khô chân tóc cho trẻ một cách nhanh chóng.

Các sai lầm cần tránh khi tắm gội cho trẻ đang ốm

Một sai lầm rất phổ biến là thói quen kiêng nước tuyệt đối khiến cơ thể trẻ tích tụ mồ hôi, bết dính da đầu, gây ngứa ngáy khó chịu và tạo điều kiện cho vi khuẩn hoặc nấm phát triển. Ngược lại, một số gia đình lại gội đầu cho trẻ quá lâu hoặc để trẻ ngâm mình trong chậu nước ấm chơi đùa, làm nước nguội dần dẫn đến nhiễm lạnh sâu.

Một sai sót khác là để tóc trẻ ướt tự nhiên sau khi gội hoặc cho trẻ ngồi ngay trước quạt gió hay luồng điều hòa lạnh. Tình trạng bay hơi nước trên da đầu sẽ lấy đi nhiệt lượng cơ thể rất nhanh, kích thích niêm mạc đường hô hấp và khiến phản xạ ho, chảy nước mũi tăng nặng. Phụ huynh cũng cần tránh việc gội đầu vào thời điểm chiều muộn hoặc ban đêm khi nhiệt độ ngoài trời đã hạ thấp.

Lưu ý an toàn

Thông tin trong bài mang tính chất tham khảo giáo dục sức khỏe và không thay thế cho chỉ định của bác sĩ chuyên khoa nhi. Cha mẹ cần đưa trẻ đi khám ngay nếu ho kéo dài, thở khò khè, khó thở, sốt cao khó hạ hoặc nôn trớ nhiều. Tuyệt đối không tự ý mua thuốc kháng sinh, thuốc giảm ho liều người lớn hoặc dùng các bài thuốc truyền miệng không rõ nguồn gốc để bôi lên thóp hay nhỏ vào mũi của trẻ.

Tóm tắt

Chăm sóc vệ sinh cá nhân đúng cách đóng vai trò hỗ trợ trẻ mau hồi phục khi mắc bệnh đường hô hấp. Việc gội đầu cho trẻ bị ho sổ mũi hoàn toàn có thể thực hiện nếu phụ huynh nắm vững nguyên tắc nhanh gọn, giữ ấm và lau khô ngay lập tức. Luôn chú ý theo dõi sát các diễn biến sức khỏe để kịp thời đưa trẻ đến cơ sở y tế khi xuất hiện triệu chứng bất thường.