Thuốc tê nhổ răng có tác dụng trong bao lâu và lưu ý khi hết tê

Thuốc tê nhổ răng có tác dụng trong bao lâu?

Thuốc tê trong nha khoa là nhóm hoạt chất được tiêm hoặc bôi tại chỗ nhằm tạm thời ức chế sự dẫn truyền xung thần kinh cảm giác đau từ vùng răng nướu về não bộ. Nhờ đó, người bệnh sẽ không thấy đau đớn trong suốt quá trình bác sĩ thực hiện thủ thuật nhổ răng.

Mặc dù thao tác nhổ răng chỉ diễn ra trong vòng vài phút đến vài mươi phút, hiệu quả của thuốc tê vẫn tiếp tục duy trì thêm một khoảng thời gian nhất định sau đó. Điều này giúp kiểm soát cơn đau ban đầu sau khi mô nướu bị tổn thương. Thời gian ngấm và tan thuốc tê phụ thuộc vào nhiều yếu tố như cơ địa, kỹ thuật gây tê tiêm ngấm hay gây tê vùng, vị trí răng cần nhổ và lượng máu lưu thông tại vùng tiêm. Việc hồi phục cảm giác sẽ diễn ra từ từ, bắt đầu từ vùng diện rộng rồi thu hẹp dần về khu vực quanh chân răng.

Thời gian tác dụng trung bình của các loại thuốc tê nha khoa

Trong nha khoa hiện đại, các hoạt chất gây tê tại chỗ phổ biến bao gồm lidocaine, articaine, mepivacaine hoặc bupivacaine. Mỗi loại thuốc có đặc tính dược lý và thời gian bán thải khác nhau. Thông thường, cảm giác tê ở môi, má và nướu kéo dài trung bình từ 1 đến 3 giờ đối với các thuốc tê tác dụng ngắn hoặc trung bình.

Nếu bác sĩ sử dụng thuốc tê có phối hợp chất co mạch như epinephrine, thời gian lưu giữ thuốc tại mô nha khoa sẽ kéo dài hơn, có thể lên đến 3 đến 4 giờ hoặc lâu hơn. Chất co mạch giúp làm giảm dòng máu đến vùng tiêm, giữ nồng độ thuốc tê ổn định tại chỗ và hạn chế chảy máu trong quá trình nhổ răng. Ngược lại, nếu sử dụng thuốc tê không có chất co mạch, thời gian tan tê thường nhanh hơn nhưng khoảng soát đau cũng ngắn hơn. Đối với một số trường hợp gây tê vùng thần kinh như thần kinh huyệt răng dưới khi nhổ răng khôn hàm dưới, cảm giác tê nửa môi và lưỡi có thể kéo dài từ 4 đến 6 giờ.

Các yếu tố ảnh hưởng đến tốc độ tan của thuốc tê nhổ răng

Thời gian hết hiệu lực của thuốc tê không hoàn toàn giống nhau ở mọi bệnh nhân mà chịu ảnh hưởng bởi nhiều nhân tố sinh học và kỹ thuật. Yếu tố đầu tiên là liều lượng và kỹ thuật tiêm. Gây tê vùng phục vụ nhổ răng khôn phức tạp thường đòi hỏi lượng thuốc nhiều hơn và tác động lên thân thần kinh lớn, khiến thời gian tê kéo dài hơn so với gây tê tiêm ngấm tại chỗ khi nhổ răng cối nhẹ nhàng.

Tốc độ chuyển hóa và đào thải của cơ thể cũng đóng vai trò quyết định. Những người có tốc độ tuần hoàn máu nhanh, sự trao đổi chất mạnh mẽ hoặc vận động nhẹ nhàng sau thủ thuật thường có xu hướng tan thuốc tê sớm hơn. Ngoài ra, tình trạng viêm nhiễm tại vị trí răng cần nhổ cũng làm thay đổi độ pH của mô, từ đó ảnh hưởng đến khả năng hấp thu và thời gian tác dụng của hoạt chất gây tê. Người bệnh không nên quá lo lắng nếu thời gian hết tê của mình chênh lệch đôi chút so với người khác.

Lưu ý an toàn trong thời gian mô mềm còn bị tê

Trong khoảng thời gian thuốc tê chưa tan hết, các mô mềm xung quanh như môi, má và lưỡi bị mất cảm giác đau và nhiệt độ. Điều này khiến người bệnh rất dễ tự gây tổn thương cho bản thân mà không hay biết. Hành vi thường gặp nhất là vô tình cắn mạnh vào môi hoặc má trong khi nói chuyện hay nhai thức ăn, gây ra các vết loét mô mềm đau đớn sau đó.

Do đó, nhân viên y tế luôn khuyến cáo người bệnh không nên ăn thức ăn cứng, dai hoặc cần lực nhai mạnh khi vùng miệng còn tê cứng. Nếu cảm thấy đói, người bệnh chỉ nên uống nước lọc ấm, sữa hoặc ăn cháo nguội lỏng, tránh dùng đồ ăn quá nóng hoặc quá lạnh để ngăn ngừa nguy cơ bỏng nhiệt. Trẻ em sau khi nhổ răng cần được cha mẹ theo dõi sát sao, tránh để trẻ tự cắn môi hoặc dùng tay véo nướu vì tò mò trước cảm giác lạ do thuốc tê gây ra.

Cách xử trí khi cảm giác đau xuất hiện trở lại sau khi hết tê

Khi thuốc tê bắt đầu hết tác dụng, cảm giác tê bì mờ dần và người bệnh sẽ bắt đầu thấy ê ẩm, đau nhẹ tại vị trí mới nhổ răng. Đây là phản ứng sinh lý hoàn toàn tự nhiên của cơ thể khi mô nướu và xương hàm vừa trải qua can thiệp ngoại khoa.

Để kiểm soát cơn đau này hiệu quả, người bệnh nên sử dụng thuốc giảm đau theo đúng chỉ định và hướng dẫn của bác sĩ nha khoa. Việc uống liều thuốc giảm đau đầu tiên ngay khi cảm nhận thuốc tê bắt đầu giảm bớt sẽ giúp duy trì khoảng kiểm soát đau liên tục. Bên cạnh đó, người bệnh có thể áp dụng biện pháp chườm lạnh bên ngoài má tại vùng nhổ răng trong 24 giờ đầu tiên. Mỗi lần chườm khoảng 10 đến 15 phút sẽ giúp làm dịu cảm giác sưng đau và giảm bớt sự khó chịu. Người bệnh tuyệt đối không tự ý dùng các loại thuốc giảm đau mạnh hoặc đắp lá cây, ngâm rượu vào vết thương.

Lưu ý an toàn

Thông tin về thời gian tác dụng của thuốc tê nhổ răng mang tính chất tham khảo chung. Mức độ nhạy cảm với thuốc tê và ngưỡng chịu đau của mỗi người là khác nhau. Người bệnh không được tự ý mua thuốc tê, tự dùng thuốc giảm đau ngoài chỉ định hoặc áp dụng các phương pháp dân gian lên vết thương nhổ răng.

Nếu tình trạng tê bì kéo dài liên tục trên 24 giờ mà không có dấu hiệu giảm, hoặc kèm theo biểu hiện sưng nề lan rộng, khó thở, sốt cao, người bệnh cần đến ngay cơ sở y tế chuyên khoa Răng – Hàm – Mặt để được bác sĩ thăm khám và xử trí kịp thời.

Tóm tắt

Thuốc tê nhổ răng thường có tác dụng trong khoảng 1 đến 4 giờ, giúp quá trình nhổ răng diễn ra nhẹ nhàng và không đau. Việc tuân thủ hướng dẫn chăm sóc của bác sĩ, ăn uống cẩn trọng trong thời gian còn tê và dùng thuốc đúng chỉ định sẽ giúp vết thương mau lành và hạn chế tối đa các rủi ro không mong muốn.