Thực hư chuyện ăn trái thần kỳ giúp uống rượu không say

Trái thần kỳ uống rượu không say?

Trái thần kỳ là quả chín của loài cây có tên khoa học là Synsepalum dulcificum, một loại cây bụi nguồn gốc từ vùng Tây Phi. Đặc tính nổi tiếng của loại quả này đến từ sự hiện diện của miraculin, một glycoprotein đặc biệt có khả năng liên kết tạm thời với các thụ thể cảm nhận vị ngọt nằm trên bề mặt gai vị giác của lưỡi.

Ở điều kiện pH trung tính trong khoang miệng, miraculin nằm yên và không gây kích thích vị giác. Tuy nhiên, khi người dùng tiếp xúc với các dung dịch có tính axit như nước chanh, giấm hoặc các axit hữu cơ tự nhiên có trong rượu bia, ion hydro sẽ làm thay đổi cấu trúc của miraculin, biến nó thành chất kích hoạt cực mạnh lên thụ thể vị ngọt. Kết quả là mọi đồ ăn thức uống có vị chua cay hay đắng chát đều biến thành vị ngọt dễ chịu trong một khoảng thời gian nhất định. Đây hoàn toàn là hiện tượng đánh lừa cảm giác ở đầu lưỡi, không hề can thiệp vào quá trình hấp thu hay đào thải các chất độc hại trong cơ thể.

Cơ chế tác động của hoạt chất miraculin trên nụ vị giác

Bản chất sinh học của quả thần kỳ hoàn toàn xoay quanh phân tử protein miraculin. Sau khi người dùng nhai kỹ phần cùi thịt và để nước quả bao phủ niêm mạc lưỡi, miraculin sẽ gắn cố định vào bề mặt thụ thể tiếp nhận phân tử ngọt. Trong trạng thái môi trường miệng bình thường, hoạt chất này không kích thích thụ thể nên không tạo ra vị ngọt tức thì.

Chỉ khi đưa các chất mang tính axit vào khoang miệng, các ion hydro tự do từ axit sẽ làm thay đổi cấu trúc không gian của miraculin đang bám sẵn. Sự biến đổi này kích hoạt mạnh mẽ thụ thể cảm nhận ngọt, phát tín hiệu liên tục về vỏ não cảm giác khiến người dùng cảm nhận được vị ngọt đậm đà thay vì vị chua hay vị chát đắng. Rượu bia hoặc các loại cocktail có độ axit nhẹ khi đi qua lưỡi sẽ bị át đi vị nồng gắt vốn có. Hiệu ứng này giảm dần khi nước bọt làm trôi dần miraculin. Toàn bộ quá trình chỉ diễn ra cục bộ ở các gai vị giác của lưỡi, hoàn toàn không đi vào hệ tuần hoàn hay can thiệp vào hoạt động giải độc của các cơ quan nội tạng.

Thực hư khả năng đào thải nồng độ cồn trong máu của trái thần kỳ

Để làm giảm nồng độ cồn và giúp cơ thể tỉnh táo, hệ thống tiêu hóa và tuần hoàn bắt buộc phải chuyển hóa phân tử ethanol thành acetaldehyde nhờ enzyme alcohol dehydrogenase, sau đó tiếp tục phân giải thành acetate vô hại nhờ enzyme aldehyde dehydrogenase tại tế bào gan. Một phương pháp giải rượu thực sự hiệu quả phải thúc đẩy được chu trình enzyme này hoặc ngăn chặn ethanol ngấm qua thành dạ dày vào máu.

Trái thần kỳ và hoạt chất miraculin hoàn toàn không có bất kỳ khả năng nào can thiệp vào quá trình phân hủy rượu bia. Các tài liệu dược lý và sinh hóa đã chứng minh miraculin sẽ bị men tiêu hóa phân hủy như những protein dinh dưỡng bình thường khi đi xuống dạ dày, không thể di chuyển đến gan để gia tăng tốc độ chuyển hóa cồn. Do đó, nồng độ cồn trong máu, hơi thở và hệ thần kinh vẫn tăng tương ứng với lượng rượu bia được nạp vào. Cảm giác rượu uống êm và ngọt miệng chỉ là ảo giác ở đầu lưỡi chứ không hề phản ánh sự tỉnh táo sinh học của cơ thể.

Nguy cơ ngộ độc rượu cấp tính do tâm lý chủ quan khi dùng trái thần kỳ

Ngộ nhận về việc ăn trái thần kỳ giúp uống rượu thoải mái mà không say tạo ra sự chủ quan vô cùng nguy hiểm. Cảm giác cay nồng, đắng gắt và nóng rát ở vùng họng khi uống rượu vốn là phản xạ cảnh báo tự nhiên giúp cơ thể biết điểm dừng. Khi phản xạ này bị che mờ bởi vị ngọt giả tạo do miraculin mang lại, người uống rất dễ uống dồn dập với lượng cồn vượt xa sức chịu đựng sinh lý của bản thân.

Lượng cồn hấp thu ồ ạt trong thời gian ngắn sẽ khiến nồng độ ethanol trong máu tăng vọt, gây ngộ độc rượu cấp tính với các biểu hiện ức chế hô hấp, rối loạn nhịp tim, tụt huyết áp và nguy cơ hôn mê sâu. Uống lượng lớn rượu bia cùng lúc còn gây tổn thương trực tiếp niêm mạc đường tiêu hóa, làm tăng men gan cấp và suy giảm chức năng gan. Ngoài ra, việc người uống lầm tưởng mình còn tỉnh táo rồi tự lái xe sẽ làm tăng đột biến nguy cơ tai nạn giao thông nghiêm trọng cho chính mình và những người xung quanh.

Lưu ý an toàn

Không sử dụng trái thần kỳ hoặc các sản phẩm chứa miraculin với mục đích tăng tửu lượng hoặc né tránh việc kiểm tra nồng độ cồn khi lái xe. Tuyệt đối không uống rượu bia khi bụng rỗng và không pha trộn rượu cùng nước ngọt có ga hay chất kích thích. Khi nhận thấy bản thân hoặc người xung quanh có các dấu hiệu ngộ độc rượu cấp tính như nôn liên tục, nói nhảm, lơ mơ, tím tái môi, thở chậm hoặc bất tỉnh, cần nhanh chóng liên hệ cấp cứu hoặc đưa người bệnh đến bệnh viện gần nhất để được can thiệp y tế kịp thời.

Tóm tắt

Trái thần kỳ là loại quả độc đáo trong việc biến đổi vị giác tạm thời nhưng hoàn toàn không có khả năng giải rượu hay bảo vệ gan thận. Cách an toàn duy nhất để phòng tránh tình trạng say xỉn và ngộ độc là chủ động kiểm soát lượng rượu bia nạp vào, uống chừng mực và biết rõ giới hạn của cơ thể thay vì trông đợi vào các lời đồn thiếu căn cứ.