Thai 37 tuần bị suy dinh dưỡng mẹ bầu cần làm gì để chuẩn bị đón bé

Thai 37 tuần bị suy dinh dưỡng là gì?

Cụm từ thai suy dinh dưỡng trong thai kỳ thường được dùng trong giao tiếp phổ thông để chỉ tình trạng thai nhỏ so với tuổi thai hoặc thai chậm tăng trưởng trong tử cung. Về mặt y khoa, thai được coi là nhỏ khi trọng lượng ước tính trên siêu âm nằm dưới bách phân vị thứ 10 so với biểu đồ phát triển chuẩn của tuổi thai tương ứng.

Nguyên nhân dẫn đến tình trạng này rất đa dạng, có thể xuất phát từ yếu tố di truyền thể tạng của cha mẹ, sự suy giảm chức năng vận chuyển oxy và dưỡng chất của bánh nhau, các bệnh lý nền của người mẹ như tăng huyết áp thai kỳ, tiền sản giật, hoặc do chế độ dinh dưỡng và lối sống chưa tối ưu. Việc thăm khám chuyên sâu giúp phân biệt rõ giữa một thai nhi phát triển bình thường nhưng có vóc dáng nhỏ và một thai nhi thực sự gặp trở ngại trong quá trình nhận dinh dưỡng để có hướng xử trí phù hợp.

Xác định nguyên nhân và tình trạng thực tế của thai qua thăm khám chuyên khoa

Khi nhận kết quả siêu âm ước tính cân nặng thai nhi ở tuần 37 thấp hơn mức trung bình, bước quan trọng nhất là bác sĩ sản khoa cần xác định đây là thai nhỏ so với tuổi thai do thể tạng gia đình hay thực sự là thai chậm tăng trưởng trong tử cung. Sự phân biệt này dựa trên việc so sánh các chỉ số sinh trắc như chu vi vòng đầu, chu vi bụng, chiều dài xương đùi với biểu đồ tăng trưởng chuẩn.

Bên cạnh cân nặng ước tính, bác sĩ sẽ thực hiện siêu âm Doppler mạch máu để kiểm tra trở kháng dòng máu tại động mạch rốn, động mạch não giữa và ống tĩnh mạch. Đánh giá thể tích dịch ối cũng là yếu tố then chốt, bởi vì tình trạng thiểu ối thường đi kèm với suy giảm tuần hoàn bánh nhau. Nếu các chỉ số Doppler và lượng ối hoàn toàn bình thường, thai nhi có thể chỉ mang thể tạng nhỏ tự nhiên và vẫn đang phát triển khỏe mạnh trong môi trường tử cung. Ngược lại, nếu có bất thường dòng máu nuôi dưỡng, thai nhi cần được giám sát chặt chẽ hơn.

Kế hoạch theo dõi thai kỳ sát sao và đếm cử động thai mỗi ngày

Mẹ bầu cần tuân thủ lịch hẹn khám lại dày hơn, thông thường là từ một đến hai lần mỗi tuần hoặc theo chỉ định riêng của bác sĩ sản khoa. Trong mỗi lần khám, sản phụ thường được đo nhịp tim thai và cơn co tử cung thông qua máy theo dõi tim thai điện tử nhằm đánh giá khả năng dung nạp oxy của thai nhi trong môi trường tử cung.

Tại nhà, sản phụ cần duy trì thói quen đếm cử động thai ít nhất hai đến ba lần mỗi ngày vào những khung giờ cố định, tốt nhất là sau các bữa ăn. Thai nhi khỏe mạnh thường có các đợt máy rõ ràng, chuyển động đều đặn. Nếu nhận thấy thai máy yếu đi đột ngột, cử động rời rạc hoặc giảm số lần cử động so với ngày thường, mẹ bầu cần đến ngay cơ sở y tế có chuyên khoa sản để kiểm tra sức khỏe thai nhi, không nên chờ đợi đến ngày hẹn khám tiếp theo.

Điều chỉnh dinh dưỡng hợp lý và chế độ nghỉ ngơi khoa học

Ở tuần thai 37, bánh nhau đã hoàn thành phần lớn chu trình phát triển tự nhiên và bắt đầu có dấu hiệu vôi hóa sinh lý. Do đó, việc mẹ bầu cố gắng ăn uống quá mức hoặc bồi bổ dồn dập với hy vọng thai nhi tăng cân nhanh chóng thường không mang lại hiệu quả như mong đợi, thậm chí còn làm tăng nguy cơ rối loạn đường huyết hoặc khó tiêu cho người mẹ.

Chế độ dinh dưỡng lúc này nên hướng đến sự cân đối và dễ tiêu hóa. Mẹ bầu nên ưu tiên các nguồn chất đạm chất lượng cao như thịt nạc, trứng gà, cá, đậu phụ kết hợp cùng rau xanh giàu chất xơ và trái cây tươi. Chia nhỏ khẩu phần thành năm đến sáu bữa trong ngày giúp cơ thể hấp thu dưỡng chất tốt hơn mà không gây quá tải cho hệ tiêu hóa. Ngoài ra, việc uống đủ nước và bổ sung vi chất theo đúng đơn của bác sĩ sản khoa vẫn cần được duy trì đều đặn.

Chuẩn bị phương án đón bé và theo dõi chuyển dạ an toàn

Mốc 37 tuần được y học phân loại là thai đủ tháng sớm, thời điểm mà hầu hết các cơ quan quan trọng của bé, đặc biệt là phổi, đã tương đối hoàn thiện. Bác sĩ sản khoa sẽ cân nhắc cẩn thận giữa lợi ích của việc tiếp tục giữ thai trong tử cung và nguy cơ thai nhi bị suy dinh dưỡng, thiếu hụt oxy do bánh nhau suy giảm chức năng.

Nếu sức khỏe thai nhi vẫn ổn định trên các xét nghiệm theo dõi, mẹ bầu có thể tiếp tục chờ đợi dấu hiệu chuyển dạ tự nhiên dưới sự giám sát y tế chặt chẽ. Tuy nhiên, nếu phát hiện dấu hiệu suy thai, thiểu ối nặng hoặc dòng máu Doppler bất thường, bác sĩ sẽ chỉ định khởi phát chuyển dạ hoặc phẫu thuật lấy thai chủ động nhằm bảo đảm an toàn tính mạng cho em bé. Mẹ bầu nên chủ động chuẩn bị sẵn hồ sơ sinh và đồ dùng cần thiết để sẵn sàng cho ngày sinh nở.

Lưu ý an toàn

Mẹ bầu tuyệt đối không tự ý mua các loại thuốc bổ, sữa tăng cân cấp tốc hoặc thuốc nam không rõ nguồn gốc để uống với mong muốn ép thai tăng cân nhanh ở tuần 37. Mọi chỉ định can thiệp dinh dưỡng hay thuốc đều cần thông qua bác sĩ sản khoa. Khi xuất hiện các dấu hiệu cảnh báo như ra huyết âm đạo, rỉ ối, đau bụng từng cơn hoặc thai máy giảm bất thường, mẹ bầu cần đến ngay bệnh viện sản khoa gần nhất.

Tóm tắt

Thai 37 tuần nhẹ cân hoặc chậm tăng trưởng đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa sản phụ và bác sĩ sản khoa. Việc tuân thủ lịch khám, giữ vững tinh thần thoải mái, duy trì dinh dưỡng đủ chất và theo dõi sát cử động thai là những việc thiết thực nhất để bảo đảm một cuộc vượt cạn an toàn cho cả mẹ và bé.