Sau sinh bao lâu thì được ngồi xổm an toàn và những lưu ý kiêng cữ quan trọng

Sau sinh bao lâu thì được ngồi xổm là gì?

Giai đoạn hậu sản kéo dài khoảng 6 tuần đầu sau cuộc vượt cạn, là thời kỳ các cấu trúc giải phẫu và sinh lý ở phụ nữ dần trở lại bình thường như trước khi mang thai. Suốt thai kỳ và cuộc chuyển dạ, dây chằng nâng đỡ tử cung, cơ đáy chậu cùng các khớp xương chậu bị kéo căng tối đa dưới tác động của hormone thai kỳ và áp lực từ thai nhi.

Ngồi xổm là tư thế uốn cong gối sâu và gấp khớp háng, vô tình tạo ra một lực ép cơ học rất lớn dồn thẳng vào khoang đáy chậu. Khi các mô nâng đỡ chưa kịp tái tạo cấu trúc vững chắc, việc chịu tải trọng đột ngột dễ gây tổn hại vi thể khó phục hồi. Nắm vững thời điểm thích hợp để thực hiện các tư thế sinh hoạt giúp bảo vệ vùng chậu, hỗ trợ tử cung co hồi hiệu quả và bảo tồn chức năng sinh sản lâu dài cho người phụ nữ.

Tác hại của việc ngồi xổm quá sớm đối với sản phụ

Ngồi xổm là tư thế khiến toàn bộ trọng lượng phần thân trên dồn xuống khoang chậu, làm gia tăng áp lực đột ngột lên đáy chậu. Sau quá trình mang thai và chuyển dạ, hệ thống dây chằng giữ tử cung cùng các nhóm cơ sàn chậu đều bị giãn nở và suy yếu rõ rệt.

Nếu sản phụ ngồi xổm quá sớm, áp lực nội ổ bụng tăng cao có thể đẩy tử cung tụt sâu xuống âm đạo, làm gia tăng nguy cơ sa tử cung và sa thành âm đạo. Bên cạnh đó, tư thế gập khớp gối sâu còn gây chèn ép mạch máu chi dưới, dẫn đến tê bì chân, chóng mặt khi đứng dậy do hạ huyết áp tư thế, đồng thời khiến vết khâu tầng sinh môn hoặc vết mổ đẻ dễ bị căng tức, bục chỉ hoặc lâu liền sẹo.

Thời điểm phụ nữ sinh thường có thể bắt đầu ngồi xổm

Theo khuyến cáo từ các chuyên gia sản phụ khoa, phụ nữ sinh thường nên kiêng tư thế ngồi xổm trong ít nhất 4 đến 6 tuần đầu sau sinh. Đây là khoảng thời gian cần thiết để tử cung co hồi về kích thước gần như ban đầu và các sợi cơ đáy chậu dần lấy lại trương lực đàn hồi.

Đối với những trường hợp sinh thường có rạch tầng sinh môn sâu hoặc tổn thương cơ thắt hậu môn, thời gian cần kiêng có thể kéo dài từ 6 đến 8 tuần tùy thuộc tốc độ liền vết thương. Trong giai đoạn này, khi cần làm việc nhà hoặc chăm sóc em bé, sản phụ nên chọn ngồi trên ghế có điểm tựa vững chãi, độ cao vừa phải để đùi song song với sàn nhà, giúp bảo vệ khung chậu tối đa.

Khuyến cáo tư thế ngồi dành cho phụ nữ sinh mổ

Nhiều người lầm tưởng sinh mổ không qua ngã âm đạo thì không cần kiêng cữ tư thế ngồi xổm. Thực tế, toàn bộ quá trình mang thai 9 tháng đã tạo sức nặng kéo dài lên vùng chậu, khiến sàn chậu của mẹ sinh mổ vẫn chịu tổn thương nhất định.

Hơn nữa, vết mổ thành bụng và vết khâu cơ tử cung cần khoảng 6 đến 8 tuần để lành mô cơ bản. Động tác ngồi xổm ép gập bụng làm tăng căng thẳng lên vết sẹo mổ, dễ gây đau tức cục bộ hoặc tụ dịch vết mổ. Vì vậy, sản phụ sau phẫu thuật lấy thai chỉ nên trở lại tư thế ngồi xổm khi cơ thể đã hồi phục hoàn toàn, không còn cảm giác đau nhức thành bụng và đã được bác sĩ sản phụ khoa đánh giá an toàn ở lần tái khám hậu sản.

Những điều kiêng cữ khoa học khác trong giai đoạn hậu sản

Bên cạnh tư thế ngồi xổm, phụ nữ trong thời kỳ hậu sản cần lưu ý một số thói quen vận động để tránh biến chứng. Sản phụ tuyệt đối không nên mang vác vật nặng vượt quá cân nặng của em bé trong 6 tuần đầu tiên nhằm bảo vệ cơ bụng và cột sống thắt lưng.

Đồng thời, mẹ sau sinh cần tránh nằm bất động hoàn toàn trên giường. Việc nằm quá nhiều dễ gây ứ đọng sản dịch và tăng nguy cơ hình thành huyết khối tĩnh mạch sâu. Thay vào đó, sản phụ nên đi lại nhẹ nhàng trong phòng thoáng khí ngay khi cảm thấy đỡ mệt mỏi. Ngoài ra, việc kiêng tắm gội quá lâu theo quan niệm xưa là không còn phù hợp; người mẹ nên vệ sinh cơ thể nhanh bằng nước ấm trong phòng kín gió để giữ cơ thể sạch sẽ, ngăn ngừa nhiễm trùng sau sinh.

Lưu ý an toàn

Thông tin trong bài viết mang tính chất tham khảo giáo dục sức khỏe, không thay thế cho chẩn đoán hay chỉ định y khoa từ bác sĩ chuyên khoa phụ sản. Tốc độ hồi phục cơ thể phụ thuộc vào phương pháp sinh, mức độ rách tầng sinh môn và cơ địa từng người. Khi có bất kỳ biểu hiện đau nhức bất thường, chảy máu kéo dài hoặc nghi ngờ sa tạng chậu, sản phụ cần đến ngay các cơ sở y tế chuyên khoa để được thăm khám chính xác.

Tóm tắt

Thời gian hồi phục sau sinh ở mỗi người mẹ là khác nhau tùy theo thể trạng và phương pháp sinh nở. Thay vì kiêng khem khắt khe theo quan niệm truyền thống, sản phụ nên lắng nghe cơ thể, vận động nhẹ nhàng đúng cách và tái khám phụ khoa định kỳ để bảo vệ tốt nhất sức khỏe sàn chậu.