Rối loạn kinh nguyệt hậu Covid và những biện pháp chăm sóc chị em cần biết

Rối loạn kinh nguyệt hậu Covid là gì?

Rối loạn kinh nguyệt hậu Covid là thuật ngữ dùng để chỉ sự thay đổi bất thường về tần suất, thời gian hành kinh hoặc lượng máu kinh ở phụ nữ sau giai đoạn nhiễm virus SARS-CoV-2. Chu kỳ kinh nguyệt bình thường của nữ giới thường dao động trong khoảng từ 21 đến 35 ngày, thời gian hành kinh từ 3 đến 7 ngày với lượng máu trung bình từ 30 đến 80 ml.

Khi mắc bệnh, phản ứng viêm cùng các rối loạn chức năng tạm thời có thể làm thay đổi nhịp điệu sinh học này. Hầu hết các nghiên cứu y khoa ghi nhận đây chỉ là phản ứng tạm thời của cơ thể trước stress bệnh tật và có xu hướng tự ổn định sau một vài chu kỳ mà không để lại tổn thương vĩnh viễn trên cơ quan sinh sản nếu không có bệnh lý nền đi kèm.

Các dạng rối loạn kinh nguyệt thường gặp sau khi mắc Covid-19

Sau khi nhiễm SARS-CoV-2, nhiều phụ nữ nhận thấy vòng kinh của mình thay đổi rõ rệt như kinh nguyệt đến muộn, vòng kinh ngắn lại, kinh nguyệt thưa hoặc thậm chí mất kinh tạm thời. Một số trường hợp khác lại gặp hiện tượng rong kinh, lượng máu kinh ra ít hơn hẳn hoặc nhiều hơn mức bình thường, kèm theo cảm giác mệt mỏi và đau bụng kinh gia tăng.

Những biểu hiện này xuất phát từ việc phản ứng miễn dịch chống lại virus gây ảnh hưởng gián tiếp lên trục vùng dưới đồi, tuyến yên và buồng trứng. Đây là hệ trục kiểm soát việc tiết hormone estrogen và progesterone nhằm tạo nên chu kỳ kinh nguyệt đều đặn. Khi cơ thể phải tập trung năng lượng để đối phó với nhiễm trùng, hoạt động phóng noãn có thể bị gián đoạn tạm thời, dẫn tới các xáo trộn trên.

Nguyên nhân khiến chu kỳ kinh nguyệt bị xáo trộn sau nhiễm bệnh

Bên cạnh tác động sinh học trực tiếp từ phản ứng viêm, các yếu tố về tâm lý và môi trường sống trong quá trình mắc bệnh đóng vai trò rất lớn. Tâm lý lo lắng, căng thẳng kéo dài, rối loạn giấc ngủ và cách ly y tế khiến nồng độ hormone cortisol tăng cao, từ đó ức chế quá trình rụng trứng bình thường.

Ngoài ra, tình trạng sốt cao, sụt cân nhanh, mệt mỏi cơ thể và thói quen sinh hoạt bị đảo lộn trong giai đoạn điều trị cũng làm suy giảm nguồn năng lượng dự trữ. Do đó, hiện tượng kinh nguyệt không đều sau dịch bệnh thường là sự kết hợp của cả yếu tố thể chất lẫn tinh thần, phản ánh sự suy giảm sức khỏe chung của cơ thể sau một đợt nhiễm trùng cấp tính.

Biện pháp chăm sóc và hỗ trợ phục hồi chu kỳ kinh nguyệt tại nhà

Chị em nên xây dựng một chế độ sinh hoạt khoa học nhằm hỗ trợ hệ nội tiết phục hồi tự nhiên. Trước hết, cần ưu tiên giấc ngủ đủ sâu từ 7 đến 8 tiếng mỗi đêm, hạn chế thức khuya để tạo điều kiện cho tuyến yên và buồng trứng tái thiết lập nhịp sinh học bình thường.

Về dinh dưỡng, cần bổ sung đầy đủ các nhóm chất thiết yếu, tăng cường thực phẩm giàu chất sắt như thịt đỏ, gan, đậu đỗ và rau lá xanh đậm để phòng ngừa tình trạng thiếu máu. Bổ sung vitamin C, vitamin E, kẽm và acid béo omega-3 từ cá béo giúp giảm phản ứng viêm và cân bằng hormone. Bên cạnh đó, việc duy trì vận động nhẹ nhàng như đi bộ, yoga hoặc thiền định mỗi ngày sẽ giúp giải tỏa căng thẳng và tăng cường tuần hoàn máu vùng chậu.

Thời điểm phụ nữ cần chủ động thăm khám phụ khoa

Việc theo dõi sát sao vòng kinh là bước cần thiết để phân biệt rối loạn sinh lý tạm thời với các bệnh lý phụ khoa thực thể. Phụ nữ nên ghi chép chi tiết chu kỳ kinh nguyệt trong ít nhất 2 đến 3 chu kỳ liên tiếp để nhận diện khuynh hướng cải thiện của cơ thể.

Nếu tình trạng chậm kinh hoặc mất kinh kéo dài trên 3 tháng, máu kinh ra ồ ạt kéo dài trên 7 ngày, xuất hiện máu cục lớn hoặc đau quặn bụng dưới không giảm, chị em cần đến cơ sở y tế chuyên khoa phụ sản ngay. Bác sĩ có thể chỉ định siêu âm tử cung phần phụ, xét nghiệm định lượng nội tiết tố hoặc xét nghiệm công thức máu nhằm loại trừ u xơ tử cung, hội chứng buồng trứng đa nang hay bệnh lý tuyến giáp tiềm ẩn.

Lưu ý an toàn

Nội dung trong bài viết mang tính chất giáo dục sức khỏe và không thay thế cho chẩn đoán hay chỉ định y khoa từ bác sĩ. Phụ nữ không tự ý sử dụng các loại thuốc nội tiết, thuốc tránh thai khẩn cấp hay bài thuốc dân gian chưa được kiểm chứng để kích thích kinh nguyệt, tránh nguy cơ gây rối loạn nội tiết tố phức tạp hơn hoặc trì hoãn việc phát hiện các bệnh lý phụ khoa tiềm ẩn.

Tóm tắt

Rối loạn kinh nguyệt sau khi mắc Covid-19 phần lớn là tình trạng xáo trộn tạm thời và có thể tự cải thiện khi cơ thể phục hồi thể lực và giải tỏa căng thẳng. Việc theo dõi chu kỳ kinh nguyệt đều đặn, duy trì lối sống lành mạnh và chủ động thăm khám chuyên khoa phụ sản sẽ giúp bảo vệ sức khỏe sinh sản an toàn.