Nhổ răng khôn 1 bên có bị lệch mặt không

Nhổ răng khôn 1 bên có bị lệch mặt không?

Răng khôn là răng cối lớn thứ ba, thường mọc trong độ tuổi từ 17 đến 25 khi vòm hàm đã phát triển ổn định. Do không đủ khoảng trống trên cung hàm, răng khôn rất dễ gặp tình trạng mọc lệch, mọc ngầm, đâm vào răng số bảy bên cạnh hoặc gây viêm lợi trùm. Khi răng khôn gây đau đớn, nhiễm trùng hoặc có nguy cơ làm hỏng răng bên cạnh, bác sĩ nha khoa sẽ chỉ định nhổ bỏ.

Một câu hỏi phổ biến là nhổ răng khôn 1 bên có bị lệch mặt không. Thắc mắc này xuất phát từ việc người bệnh thấy khuôn mặt có sự thay đổi nhẹ sau khi can thiệp. Tuy nhiên, sự thay đổi này thường chỉ là phản ứng mô mềm tạm thời do hiện tượng sưng nề sau phẫu thuật hoặc thói quen nhai một bên khi vết thương chưa lành hoàn toàn. Việc hiểu rõ cơ chế giải phẫu sẽ giúp bạn yên tâm khi thực hiện thủ thuật nha khoa này.

Ảnh hưởng của việc nhổ răng khôn một bên tới xương hàm

Xương hàm dưới và xương hàm trên tạo nên nền tảng định hình hình dáng tầng dưới mặt. Sự cân đối của khuôn mặt phụ thuộc chủ yếu vào kích thước, góc độ của xương hàm cũng như khối lượng cơ cắn hai bên má. Răng khôn nằm ở vị trí trong cùng của cung răng, nâng đỡ một phần rất nhỏ mô mềm xung quanh nhưng không giữ vai trò tạo khung cho khuôn mặt.

Khi bác sĩ tiến hành nhổ bỏ một chiếc răng khôn ở hàm trên hoặc hàm dưới bên trái hoặc bên phải, thao tác chỉ tác động đến ổ răng và chân răng trong xương ổ răng. Quá trình này không làm thu hẹp chiều rộng hay làm tiêu xương hàm diện rộng để có thể gây ra hiện tượng hóp má hay lệch mặt. Xương ổ răng tại vị trí nhổ sẽ tự lấp đầy bằng tổ chức xương mới theo thời gian. Do đó, xét về mặt giải phẫu học, việc nhổ một hay nhiều răng khôn ở một bên độc lập không làm khuôn mặt bị biến dạng hay lệch nghiêng.

Nguyên nhân khiến có cảm giác mặt bị lệch sau khi nhổ răng khôn

Mặc dù nhổ răng khôn không làm thay đổi xương hàm, nhiều người vẫn cảm thấy mặt bị mất cân đối sau khi thực hiện thủ thuật. Lý do phổ biến nhất là hiện tượng sưng nề mô mềm ở bên vừa nhổ răng. Phẫu thuật nhổ răng khôn, đặc biệt là các trường hợp răng mọc lệch hoặc mọc ngầm, thường gây ra phản ứng viêm tự nhiên làm má bên nhổ to hơn bên còn lại trong khoảng ba đến bảy ngày đầu.

Bên cạnh đó, thói quen ăn uống cũng đóng vai trò quan trọng. Khi vị trí nhổ răng bị đau, người bệnh có xu hướng chỉ dồn lực nhai sang bên hàm đối diện. Nếu thói quen nhai một bên này kéo dài trong nhiều tuần hoặc nhiều tháng, cơ cắn ở bên nhai nhiều sẽ phát triển phì đại hơn, trong khi cơ cắn bên ít nhai bị teo nhẹ. Sự chênh lệch kích thước cơ cắn giữa hai bên chính là nguyên nhân tạo ra cảm giác khuôn mặt bị lệch. Sau khi vết thương lành và thói quen nhai hai bên được khôi phục, tình trạng này sẽ dần cân bằng trở lại.

Sự khác biệt giữa nhổ răng khôn và nhổ các răng cối khác

Cần phân biệt rõ việc nhổ răng khôn một bên với việc mất các răng cối quan trọng như răng số sáu hoặc răng số bảy. Răng số sáu và răng số bảy giữ chức năng ăn nhai chính và đóng vai trò duy trì chiều cao khớp cắn cũng như khoảng cách giữa hai hàm. Nếu bị mất răng số sáu hoặc răng số bảy ở một bên mà không được phục hình bằng phương pháp trồng răng giả hoặc cấy ghép implant, các răng xung quanh sẽ có xu hướng xô lệch, xương ổ răng bị tiêu dần, dẫn đến hóp má và lệch mặt thực sự.

Ngược lại, răng khôn là răng không giữ vai trò quan trọng trong chức năng ăn nhai và không ảnh hưởng đến việc duy trì chiều cao khớp cắn. Khi nhổ bỏ răng khôn, khoảng trống ở cuối vòm hàm sẽ tự lấp đầy mà không làm xô lệch các răng phía trước. Vì vậy, người bệnh không cần lo lắng về nguy cơ hóp má hay tiêu xương gây lệch mặt giống như trường hợp mất răng cối chính.

Cách duy trì sự cân đối khuôn mặt sau khi nhổ răng khôn

Để giúp vùng mặt nhanh chóng trở lại trạng thái cân đối bình thường sau khi nhổ răng khôn một bên, người bệnh cần tuân thủ các hướng dẫn chăm sóc nha khoa đúng cách. Trong bốn mươi tám giờ đầu sau phẫu thuật, việc chườm lạnh bên má có răng nhổ sẽ giúp giảm sưng nề và xoa dịu cảm giác khó chịu. Từ ngày thứ ba trở đi, chuyển sang chườm ấm giúp tăng cường tuần hoàn máu và làm tan nhanh các vết bầm hoặc hiện tượng sưng còn lại.

Khi vết thương bắt đầu se lại và bớt đau, hãy chủ động tập nhai nhẹ nhàng ở cả hai bên hàm thay vì chỉ nhai ở bên không nhổ. Việc duy trì lực nhai đồng đều giúp hệ thống cơ cắn hai bên má hoạt động cân bằng, tránh hiện tượng lệch cơ. Ngoài ra, nếu phát hiện tình trạng lệch mặt đã tồn tại từ trước do thói quen sinh hoạt hoặc lệch khớp cắn, người bệnh nên thảo luận với bác sĩ nha khoa để được đánh giá và tư vấn giải pháp điều chỉnh phù hợp.

Lưu ý an toàn

Nội dung trong bài viết chỉ mang tính chất tham khảo thông tin y khoa tổng quan và không thay thế cho việc chẩn đoán hoặc tư vấn trực tiếp từ bác sĩ chuyên khoa Răng – Hàm – Mặt. Phản ứng sưng đau và thời gian hồi phục sau khi nhổ răng khôn có thể khác nhau tùy thuộc vào vị trí răng mọc, thể trạng và cơ địa của mỗi người. Nếu gặp tình trạng sưng kéo dài, đau dữ dội, chảy máu không ngừng hoặc lệch mặt kèm theo rối loạn vận động cơ mặt, người bệnh cần đến ngay cơ sở nha khoa uy tín để được bác sĩ kiểm tra và xử trí kịp thời.

Tóm tắt

Tóm lại, nhổ răng khôn một bên không gây lệch mặt hay làm thay đổi cấu trúc xương hàm vĩnh viễn. Hiện tượng mặt trông thiếu cân đối sau thủ thuật thường chỉ là tạm thời do sưng mô mềm hoặc do thói quen nhai một bên. Việc giữ vệ sinh răng miệng tốt, chườm lạnh giảm sưng và quay lại thói quen nhai đều hai bên sẽ giúp bạn nhanh chóng lấy lại sự cân đối tự nhiên cho khuôn mặt.