Người bị Covid kiêng ăn gì để nhanh hồi phục và hạn chế mệt mỏi?
Nội dung chỉ cung cấp thông tin tham khảo, không thay thế chẩn đoán, khám hoặc điều trị của người hành nghề y tế. Không tự ý dùng, ngừng hoặc thay đổi thuốc dựa trên bài viết.
Người bị Covid kiêng ăn gì là thắc mắc rất phổ biến của nhiều người bệnh và gia đình trong quá trình chăm sóc tại nhà. Bên cạnh việc nghỉ ngơi và theo dõi sát các chỉ số sức khỏe, một chế độ ăn uống khoa học đóng vai trò đặc biệt quan trọng giúp giảm bớt các phản ứng viêm và đẩy nhanh tốc độ lành bệnh.
Khi virus SARS-CoV-2 xâm nhập, cơ thể phải huy động năng lượng từ hệ thống miễn dịch để chống lại sự nhân lên của mầm bệnh. Việc vô tình nạp vào những loại thực phẩm gây kích ứng niêm mạc họng hoặc làm khó tiêu sẽ gia tăng gánh nặng cho hệ tiêu hóa, khiến cơ thể mệt mỏi kéo dài và cản trở quá trình phục hồi tự nhiên.
Nắm rõ những nhóm thực phẩm cần kiêng khem và hạn chế tạm thời sẽ giúp người bệnh kiểm soát tốt các triệu chứng thường gặp như rát họng, ho, đầy bụng, đồng thời tạo điều kiện tốt nhất để thể trạng sớm quay về trạng thái cân bằng.
Người bị covid kiêng ăn gì là gì?
Dinh dưỡng là nền tảng cốt lõi giúp hệ miễn dịch sản sinh kháng thể và bảo vệ các mô cơ quan trước sự tấn công của virus gây bệnh Covid. Trong suốt đợt nhiễm bệnh, người mắc thường đối mặt với các biểu hiện điển hình như sốt, đau mỏi toàn thân, mất vị giác, giảm khứu giác cùng những tổn thương viêm rải rác ở niêm mạc đường hô hấp và đường tiêu hóa.
Nếu lựa chọn sai thực phẩm, các phản ứng viêm có thể bùng phát mạnh mẽ hơn, làm kéo dài cảm giác đau rát cổ họng, buồn nôn, chán ăn hoặc rối loạn đại tiện. Việc nhận biết những nhóm thức ăn không phù hợp và chủ động loại bỏ chúng khỏi thực đơn hàng ngày không chỉ giúp bảo vệ đường ruột non yếu mà còn hỗ trợ các cơ quan tập trung năng lượng vào việc đào thải virus, phòng tránh các biến chứng khó chịu về sau.
Thực phẩm chiên rán nhiều dầu mỡ và đồ chế biến sẵn
Các món chiên rán, xào nhiều mỡ, mỡ động vật và thức ăn nhanh chứa hàm lượng chất béo bão hòa cao khiến dạ dày mất nhiều thời gian để tiêu hóa. Trong giai đoạn nhiễm Covid, người bệnh thường có cảm giác uể oải, ít vận động, dẫn đến nhu động ruột hoạt động chậm hơn bình thường. Khi nạp quá nhiều dầu mỡ, hệ tiêu hóa dễ rơi vào trạng thái quá tải, gây ra tình trạng đầy trướng bụng, ợ hơi, buồn nôn và khó tiêu.
Bên cạnh đó, việc cơ thể phải dồn nhiều năng lượng để xử lý lượng chất béo dư thừa sẽ làm phân tán nguồn lực lẽ ra cần tập trung cho hệ miễn dịch chiến đấu chống lại virus. Người bệnh nên ưu tiên các món hấp, luộc, canh hầm thanh đạm nhằm giúp đường ruột hấp thu chất dinh dưỡng một cách nhẹ nhàng nhất mà không gây khó chịu cho dạ dày.
Món ăn cay nồng và nhiều gia vị kích thích
Các loại gia vị có tính nhiệt cao như ớt, tiêu, gừng già, tỏi sống quá đậm đặc hoặc mù tạt rất dễ gây kích ứng mạnh lên niêm mạc đường hô hấp trên. Khi đang bị viêm họng, rát cổ, khản tiếng hoặc ho khan do Covid, việc ăn đồ cay nồng sẽ khiến cảm giác đau rát gia tăng rõ rệt, kích thích các cơn ho kịch phát kéo dài và làm họng sưng tấy nhiều hơn.
Ngoài ra, đồ ăn quá cay còn có thể làm tăng tiết axit dạ dày, kích hoạt các cơn trào ngược dạ dày thực quản, khiến axit trào ngược lên làm tổn thương thêm niêm mạc họng vốn đang nhạy cảm. Để bảo vệ niêm mạc đường hô hấp và hệ tiêu hóa, người bệnh nên chọn thức ăn có vị thanh nhạt vừa phải, mềm ẩm và dễ nuốt như súp gà, cháo yến mạch hoặc canh củ quả nấu nhừ.
Bánh kẹo ngọt và đồ uống chứa nhiều đường tinh luyện
Các loại bánh kẹo ngọt, nước ngọt có ga, trà sữa, kem và thực phẩm chứa nhiều đường bổ sung là những thứ người bệnh nên cắt giảm tối đa. Việc tiêu thụ một lượng đường tinh luyện lớn trong thời gian ngắn có thể làm đường huyết tăng vọt, thúc đẩy phản ứng viêm toàn thân và làm suy giảm tạm thời khả năng hoạt động của các tế bào bạch cầu chống nhiễm trùng.
Hơn nữa, nạp nhiều đường còn tạo môi trường thuận lợi cho vi khuẩn có hại phát triển trong khoang miệng và đường ruột, làm tăng cảm giác khô nhớt miệng và đắng họng ở người nhiễm virus. Thay vì sử dụng đường tinh chế, người bệnh nên bổ sung vị ngọt tự nhiên từ các loại trái cây tươi ít ngọt, nước dừa tươi hoặc các loại rau củ luộc giàu vitamin và khoáng chất tự nhiên.
Đồ uống có cồn và các chất kích thích thần kinh
Rượu bia, rượu vang và các loại thức uống có cồn gây độc cho gan, làm ức chế hệ thống miễn dịch tự nhiên và làm giảm sức đề kháng của cơ thể trước các tác nhân gây nhiễm khuẩn. Đồ uống có cồn còn có tính lợi tiểu mạnh, khiến cơ thể nhanh chóng mất nước và các chất điện giải cần thiết, làm trầm trọng thêm tình trạng sốt, khô miệng và mệt mỏi rã rời.
Tương tự, các chất kích thích như cà phê đặc hay nước tăng lực chứa nồng độ caffeine cao có thể gây hồi hộp, bồn chồn, tăng nhịp tim và làm gián đoạn giấc ngủ sinh lý. Giấc ngủ ngon và đủ giấc là yếu tố then chốt để các tế bào miễn dịch phục hồi. Do đó, người bệnh cần tuyệt đối tránh xa rượu bia và hạn chế tối đa caffeine trong suốt quá trình dưỡng bệnh.
Thực phẩm quá mặn và đồ ăn thức uống quá lạnh
Các loại thức ăn chế biến mặn như cá khô, thịt muối, đồ hộp, mì ăn liền và dưa cà muối chua chứa hàm lượng muối natri rất cao. Lượng muối dư thừa dễ gây giữ nước, làm tăng gánh nặng tuần hoàn cho tim và thận, đồng thời làm giảm hiệu quả thanh thải độc tố của cơ thể trong giai đoạn sốt cao hoặc viêm nhiễm cấp tính.
Ngoài ra, ăn đồ quá mặn kết hợp với thói quen uống nước quá lạnh, ăn kem lạnh có thể gây co thắt đột ngột các mạch máu tại vùng hầu họng. Điều này làm giảm lưu lượng máu nuôi dưỡng niêm mạc, làm họng khô rát hơn và tạo điều kiện cho các ổ viêm nhiễm lan rộng. Người bệnh nên duy trì thức ăn nêm nếm nhạt vừa miệng và uống nước ấm từng ngụm nhỏ để giữ ấm cổ họng.
Lưu ý an toàn
Thông tin về các nhóm thực phẩm cần kiêng khem mang tính chất tham khảo chung nhằm hỗ trợ người bệnh điều chỉnh lối sống và dinh dưỡng an toàn. Mỗi người bệnh có thể có bệnh lý nền kèm theo như đái tháo đường, tăng huyết áp hoặc bệnh thận mãn tính, đòi hỏi những nguyên tắc ăn uống cá thể hóa riêng biệt. Nếu người bệnh xuất hiện triệu chứng khó thở, đau tức ngực liên tục, sốt cao không hạ hoặc nôn ói nhiều không thể ăn uống, gia đình cần liên hệ ngay với nhân viên y tế để được thăm khám và xử trí kịp thời.
Tóm tắt
Chế độ ăn uống hợp lý đóng vai trò hỗ trợ đắc lực giúp người mắc Covid nhanh chóng vượt qua giai đoạn mệt mỏi và phục hồi thể trạng. Việc chủ động kiêng cữ các món ăn cay nóng, dầu mỡ, đồ ngọt cùng chất kích thích sẽ làm dịu triệu chứng đường hô hấp và giảm gánh nặng tiêu hóa. Người bệnh nên duy trì chế độ dinh dưỡng cân đối, uống đủ nước và lắng nghe tín hiệu từ cơ thể để hồi phục an toàn.
Nguồn tham khảo
FAQ – Câu hỏi thường gặp
Bị ho và đau họng do Covid cần kiêng những món gì?
Khi bị ho và đau rát cổ họng do Covid, người bệnh nên kiêng đồ chiên rán giòn cứng, gia vị cay nồng như tiêu ớt và nước đá lạnh vì chúng dễ gây kích ứng niêm mạc họng, làm tăng phản xạ ho và khiến cảm giác rát buốt kéo dài hơn.
Người mắc Covid có được uống cà phê không?
Người bệnh không nên uống cà phê đậm đặc khi đang sốt hoặc mệt mỏi. Caffeine có tính lợi tiểu nhẹ, dễ gây mất nước, làm tim đập nhanh và cản trở giấc ngủ sâu, trong khi cơ thể đang rất cần nghỉ ngơi để phục hồi hệ miễn dịch.
Vì sao người nhiễm Covid nên hạn chế đồ ăn cay nồng?
Thực phẩm cay nóng có thể làm giãn mạch, tăng tiết dịch đờm, gây rát họng dữ dội hơn và dễ kích ứng niêm mạc dạ dày. Khi hệ tiêu hóa bị kích thích, cảm giác buồn nôn và đầy trướng bụng sẽ trở nên trầm trọng hơn.
Mắc Covid có cần kiêng tất cả các loại hải sản không?
Người bệnh hoàn toàn có thể ăn hải sản như tôm, cá để bổ sung kẽm và đạm chất lượng cao, miễn là bản thân không có tiền sử dị ứng trước đó và thực phẩm được chế biến chín kỹ, hạn chế gia vị cay nóng hoặc chiên ngập dầu.
Sau khi khỏi Covid bao lâu thì có thể ăn uống bình thường trở lại?
Sau khi âm tính, hệ tiêu hóa và miễn dịch vẫn cần thời gian củng cố. Người khỏi bệnh nên duy trì chế độ ăn thanh đạm, hạn chế rượu bia và thức ăn nhanh nhiều dầu mỡ thêm ít nhất một đến hai tuần để cơ thể tái tạo năng lượng hoàn toàn.
