Mổ thai ngoài tử cung cắt vòi trứng 1 bên và khả năng mang thai lại
Nội dung chỉ cung cấp thông tin tham khảo, không thay thế chẩn đoán, khám hoặc điều trị của người hành nghề y tế. Không tự ý dùng, ngừng hoặc thay đổi thuốc dựa trên bài viết.
Mổ thai ngoài tử cung cắt vòi trứng 1 bên là một trong những chỉ định ngoại khoa phổ biến khi khối chửa tại vòi trứng bị vỡ, dọa vỡ hoặc tổn thương quá nặng không thể bảo tồn. Can thiệp này giúp loại bỏ khối thai nằm sai vị trí, kiểm soát tình trạng mất máu trong ổ bụng và bảo đảm an toàn tính mạng cho người mẹ.
Rất nhiều chị em sau khi trải qua phẫu thuật thường lo lắng liệu mình còn cơ hội làm mẹ hay không và sức khỏe sinh sản bị ảnh hưởng ra sao. Trên thực tế, người phụ nữ vẫn hoàn toàn có thể mang thai tự nhiên nếu buồng trứng và vòi trứng bên còn lại hoạt động tốt và không bị tổn thương.
Mổ thai ngoài tử cung cắt vòi trứng 1 bên là gì?
Thai ngoài tử cung là tình trạng trứng sau khi thụ tinh không di chuyển vào làm tổ trong buồng tử cung mà phát triển ở vị trí khác, phổ biến nhất là tại vòi trứng. Do thành vòi trứng mỏng và không có khả năng giãn nở theo sự phát triển của thai nhi, khối thai lớn dần sẽ gây thiếu máu cục bộ, rách màng bọc và vỡ vòi trứng, dẫn đến xuất huyết nội ồ ạt đe dọa trực tiếp tính mạng người bệnh.
Phẫu thuật cắt một bên vòi trứng là thủ thuật ngoại khoa cắt bỏ toàn bộ ống dẫn trứng chứa khối thai bệnh lý. Tùy thuộc vào mức độ mất máu và tình trạng ổ bụng lúc nhập viện, bác sĩ sản phụ khoa sẽ lựa chọn mổ nội soi hoặc phẫu thuật mở bụng. Quyết định loại bỏ vòi trứng được cân nhắc cẩn trọng dựa trên tiêu chí ưu tiên cao nhất là bảo toàn mạng sống, ngăn ngừa chảy máu tái phát và dự phòng các tai biến sản khoa nguy hiểm.
Trường hợp nào cần chỉ định cắt bỏ vòi trứng một bên
Không phải mọi trường hợp chửa ngoài tử cung đều bắt buộc phải cắt bỏ ống dẫn trứng. Bác sĩ chuyên khoa phụ sản luôn ưu tiên bảo tồn nếu điều kiện sức khỏe người bệnh cho phép. Tuy nhiên, chỉ định cắt vòi trứng một bên sẽ được đưa ra khi khối thai có kích thước lớn, cấu trúc vòi trứng đã bị căng giãn quá mức hoặc rách vỡ gây xuất huyết cấp tính vào ổ bụng.
Ngoài ra, nếu đoạn vòi trứng đó từng bị tổn thương nặng do viêm nhiễm vùng chậu mạn tính, ứ dịch nặng hoặc xơ dính nhiều lần, việc giữ lại có thể gia tăng rủi ro mang thai ngoài tử cung tái diễn trong tương lai. Tùy theo lượng máu mất và mức độ ổn định huyết động, bác sĩ sẽ tiến hành phẫu thuật nội soi ổ bụng ít xâm lấn hoặc mổ mở đường bụng dưới để cầm máu kịp thời.
Ảnh hưởng của việc cắt một bên vòi trứng đến khả năng sinh sản
Về mặt giải phẫu sinh sản, cơ thể nữ giới có hai buồng trứng và hai vòi trứng hoạt động độc lập ở hai bên tử cung. Khi một bên vòi trứng bị cắt bỏ, vòi trứng còn lại hoàn toàn có khả năng đón nhận noãn rụng từ buồng trứng cùng bên, thậm chí đón nhận noãn từ buồng trứng đối diện nhờ nhu động tự nhiên của loa vòi.
Nếu vòi trứng còn lại thông suốt, buồng trứng hoạt động điều hòa và tử cung bình thường, khả năng thụ thai tự nhiên của người phụ nữ chỉ giảm nhẹ so với trước phẫu thuật. Quá trình rụng trứng và sản xuất hormone sinh dục nữ estrogen cùng progesterone vẫn diễn ra bình thường, do đó người bệnh không bị rối loạn nội tiết, không bị mãn kinh sớm hay suy giảm ham muốn sinh lý do phẫu thuật này.
Quá trình hồi phục sức khỏe sau can thiệp phẫu thuật
Thời gian phục hồi thể chất phụ thuộc vào phương pháp can thiệp là nội soi hay mổ hở. Với phẫu thuật nội soi, người bệnh thường có thể vận động nhẹ nhàng sau 24 giờ và xuất viện sau 1 đến 2 ngày. Trường hợp mổ mở, thời gian nằm viện theo dõi thường kéo dài từ 3 đến 5 ngày và cần khoảng vài tuần để các lớp cân cơ thành bụng liền sẹo vững chắc.
Trong giai đoạn hậu phẫu, người bệnh cần nghỉ ngơi hợp lý, tránh mang vác vật nặng và không thực hiện các bài tập thể lực gắng sức. Chế độ dinh dưỡng nên cân đối, giàu protein, sắt, kẽm và vitamin C để tái tạo mô, bù đắp lượng máu đã mất trong ca mổ. Việc giữ vết rạch khô ráo, sạch sẽ và thay băng đúng kỹ thuật y tế là yếu tố then chốt giúp phòng tránh nhiễm trùng vết mổ.
Kế hoạch chuẩn bị cho lần mang thai tiếp theo
Để chuẩn bị tốt nhất cho lần mang thai tiếp theo, phụ nữ nên để cơ thể nghỉ ngơi từ 3 đến 6 tháng sau phẫu thuật. Đây là khoảng thời gian cần thiết để hệ cơ quan sinh sản lành lặn, tử cung ổn định và người mẹ chuẩn bị sẵn sàng cả về sức khỏe lẫn tâm lý.
Trước khi có kế hoạch mang thai trở lại, cả hai vợ chồng nên đến cơ sở chuyên khoa sản phụ khoa để kiểm tra sức khỏe tiền sản tổng quát. Bác sĩ có thể chỉ định chụp tử cung vòi trứng hoặc siêu âm chuyên sâu để đánh giá độ thông thoáng của vòi trứng còn lại, loại trừ nguy cơ viêm tắc tiềm ẩn. Khi phát hiện mang thai lần sau, việc đi khám sớm từ tuần thứ 5 hoặc thứ 6 là rất quan trọng để xác định chính xác túi thai đã vào buồng tử cung an toàn.
Lưu ý an toàn
Sau khi xuất viện, người bệnh cần theo dõi sát các phản ứng của cơ thể. Nếu xuất hiện các dấu hiệu như sốt cao liên tục, vết mổ sưng tấy chảy mủ, đau bụng dưới dữ dội hoặc ra máu âm đạo sẫm màu kéo dài, cần đến ngay bệnh viện để được thăm khám cấp cứu. Người bệnh tuyệt đối không tự ý mua các loại thuốc kháng sinh, thuốc điều hòa kinh nguyệt hay thụt rửa âm đạo bằng thảo dược không rõ nguồn gốc. Mọi chỉ định xét nghiệm hoặc can thiệp sinh sản tiếp theo đều phải do bác sĩ chuyên khoa phụ sản hướng dẫn trực tiếp.
Tóm tắt
Phẫu thuật cắt một bên vòi trứng do thai ngoài tử cung là can thiệp cần thiết nhằm bảo vệ an toàn tính mạng cho người phụ nữ. Chị em không nên quá hoang mang vì cơ hội làm mẹ vẫn còn khi vòi trứng đối diện khỏe mạnh. Việc chủ động chăm sóc thể chất, giữ tinh thần lạc quan và khám phụ khoa tiền sản trước khi mang thai lần tới sẽ giúp hành trình đón con yêu diễn ra an toàn.
Nguồn tham khảo
- Cureus: Spontaneous Bilateral Ectopic Pregnancy Treated With Combination of Methotrexate, Unilateral Salpingectomy, and Unilateral Expulsion of Pregnancy
- Max Healthcare Institute Limited: Omental Implantation, Mesenteric Defect, and Bilateral Ovarian Cysts Post Salpingectomy for Ruptured Tubal Ectopic Pregnancy
FAQ – Câu hỏi thường gặp
Cắt một bên vòi trứng có mang thai tự nhiên được không?
Chị em vẫn có thể có thai tự nhiên nếu vòi trứng và buồng trứng bên đối diện bình thường. Nhiều phụ nữ đã sinh con khỏe mạnh sau can thiệp này. Trường hợp khó thụ thai, các kỹ thuật hỗ trợ sinh sản như thụ tinh trong ống nghiệm sẽ là giải pháp hỗ trợ hiệu quả.
Sau khi mổ cắt vòi trứng bao lâu thì có thể mang thai lại?
Bác sĩ thường khuyên nên chờ tối thiểu từ 3 đến 6 tháng sau mổ. Khoảng thời gian này giúp vết rạch trên thành bụng lành lặn, các mô vùng chậu ổn định và chu kỳ kinh nguyệt cùng sức khỏe toàn thân của người phụ nữ có đủ thời gian phục hồi hoàn toàn.
Khả năng bị thai ngoài tử cung tái phát có cao không?
Phụ nữ từng có tiền sử thai ngoài tử cung vẫn có nguy cơ tái diễn ở vòi trứng còn lại cao hơn người bình thường. Do đó, ngay khi thử que hai vạch hoặc chậm kinh ở lần mang thai kế tiếp, chị em cần đi siêu âm sớm để kiểm tra vị trí làm tổ của phôi thai.
Sau phẫu thuật bao lâu thì có kinh nguyệt trở lại?
Cắt vòi trứng không làm ảnh hưởng đến chức năng tiết nội tiết tố của buồng trứng. Do đó, chu kỳ kinh nguyệt thường sẽ xuất hiện trở lại sau khoảng 4 đến 6 tuần tùy theo thể trạng và tốc độ hồi phục sinh lý của từng cá nhân.
Cần kiêng quan hệ tình dục trong bao lâu sau phẫu thuật?
Người bệnh nên kiêng quan hệ tình dục tối thiểu 4 đến 6 tuần sau mổ. Việc kiêng cữ giúp vết thương vùng chậu lành hẳn, giảm nguy cơ nhiễm trùng tử cung phần phụ và hạn chế tình trạng đau rát hoặc chảy máu âm đạo.
