Mổ mắt Lasik có bị cận lại không và những lưu ý quan trọng
Nội dung chỉ cung cấp thông tin tham khảo, không thay thế chẩn đoán, khám hoặc điều trị của người hành nghề y tế. Không tự ý dùng, ngừng hoặc thay đổi thuốc dựa trên bài viết.
Thắc mắc mổ mắt Lasik có bị cận lại không là mối băn khoăn hàng đầu của nhiều người khi tìm hiểu về các phương pháp phẫu thuật khúc xạ. Thực tế y khoa cho thấy phần lớn người bệnh đạt được thị lực tối ưu và duy trì độ ổn định lâu dài sau phẫu thuật. Dẫu vậy, nguy cơ tái cận vẫn có thể xảy ra ở một tỷ lệ nhất định tùy thuộc vào cơ địa và cách chăm sóc mắt.
Hiểu rõ cơ chế thay đổi khúc xạ sau mổ cũng như các yếu tố nguy cơ sẽ giúp bạn có sự chuẩn bị chu đáo trước khi quyết định can thiệp. Đồng thời, việc thiết lập chế độ sinh hoạt và bảo vệ nhãn cầu đúng cách sau mổ đóng vai trò then chốt giúp giữ gìn thị lực sáng rõ bền vững theo thời gian.
Mổ mắt Lasik có bị cận lại không là gì?
Phẫu thuật Lasik là kỹ thuật điều trị tật khúc xạ tiên tiến, sử dụng laser chuẩn trực để tái tạo độ cong của bề mặt giác mạc, giúp ánh sáng hội tụ chính xác trên võng mạc. Nhờ đó, người bệnh có thể nhìn rõ các vật thể ở xa mà không cần phụ thuộc vào kính gọng hay kính áp tròng. Quá trình phẫu thuật diễn ra nhanh chóng, ít gây khó chịu và có thời gian hồi phục thị lực tương đối ngắn.
Mặc dù mang lại hiệu quả thị giác vượt trội, Lasik không tác động vào cấu trúc bên trong nhãn cầu hay ngăn chặn sự thay đổi trục nhãn cầu nếu mắt vẫn đang trong quá trình phát triển độ cận. Do đó, việc hiểu đúng bản chất can thiệp và đánh giá đầy đủ điều kiện phẫu thuật là bước quan trọng giúp người bệnh có kỳ vọng thực tế và duy trì kết quả ổn định sau phẫu thuật.
Khả năng xuất hiện tái cận sau phẫu thuật Lasik
Phẫu thuật Lasik là phương pháp điều chỉnh hình dạng giác mạc bằng tia laser nhằm khắc phục tật khúc xạ cận thị. Về mặt giải phẫu, phần mô giác mạc đã được laser bốc bay sẽ không tự mọc dày trở lại. Do đó, hiện tượng tái cận không xuất phát từ việc giác mạc phục hồi lại hình dáng ban đầu.
Tuy nhiên, thị lực của mắt sau can thiệp vẫn có thể suy giảm nếu nhãn cầu tiếp tục dài ra theo thời gian hoặc độ khúc xạ chưa thực sự ổn định trước mổ. Bên cạnh đó, các phản ứng lành thương tự nhiên của cơ thể khiến biểu mô giác mạc tăng sinh nhẹ hoặc hiện tượng giãn phồng giác mạc cũng có thể làm xuất hiện độ cận mới. Mức độ tái cận ở mỗi người rất khác nhau và phần lớn chỉ dao động ở mức độ nhẹ.
Các yếu tố làm tăng nguy cơ cận thị trở lại
Nguyên nhân phổ biến hàng đầu khiến mắt nhìn mờ trở lại là việc thực hiện mổ khi độ khúc xạ chưa thực sự ổn định. Những người có độ cận thị quá cao trước mổ thường đối mặt với tỷ lệ tái cận cao hơn do lượng mô giác mạc cần can thiệp triệt để là rất lớn.
Thói quen sinh hoạt và đặc thù công việc cũng đóng vai trò then chốt. Việc sử dụng các thiết bị điện tử liên tục nhiều giờ mỗi ngày, làm việc trong điều kiện thiếu sáng hoặc thức khuya kéo dài sẽ gây co quắp điều tiết cơ thể mi. Tình trạng này nếu không được giải tỏa có thể dẫn tới cận thị giả hoặc thúc đẩy mắt phát triển thêm độ cận thực thể. Ngoài ra, sự biến đổi sinh lý ở mắt theo tuổi tác hoặc các bệnh lý toàn thân liên quan đến cấu trúc mô liên kết cũng ảnh hưởng đến tính ổn định của thị lực.
Lưu ý chăm sóc và bảo vệ mắt trong giai đoạn đầu sau mổ
Ngay sau khi kết thúc ca mổ Lasik, việc bảo vệ vết cắt vạt giác mạc là ưu tiên hàng đầu. Người bệnh tuyệt đối không được dụi tay lên mắt vì hành động này có thể gây xô lệch hoặc nhăn vạt giác mạc, dẫn tới biến chứng nghiêm trọng về thị giác.
Trong tuần đầu tiên, cần đeo kính bảo hộ chuyên dụng khi ngủ và khi ra ngoài đường nhằm chắn gió bụi và tránh va chạm vô ý. Không để nước sinh hoạt, bọt xà phòng hoặc hóa chất tẩy rửa bắn trực tiếp vào mắt để phòng tránh nguy cơ nhiễm khuẩn vết thương. Đồng thời, tạm dừng các hoạt động bơi lội, xông hơi và trang điểm mắt trong tối thiểu một tháng đầu hoặc theo chỉ dẫn cụ thể từ bác sĩ điều trị.
Chế độ dùng thuốc và thói quen sinh hoạt bảo vệ thị lực lâu dài
Việc dùng thuốc tra mắt cần tuân thủ nghiêm ngặt chỉ dẫn y khoa, bao gồm các loại thuốc kháng viêm, kháng sinh phòng ngừa nhiễm khuẩn và nước mắt nhân tạo. Thuốc nhỏ mắt nhân tạo giúp bù đắp màng phim nước mắt tạm thời suy giảm sau can thiệp laser, giảm đáng kể triệu chứng cộm rát và mỏi mắt.
Người bệnh cần giữ thói quen làm việc khoa học với quy tắc nghỉ ngơi định kỳ cho mắt sau mỗi 20 đến 30 phút tập trung vào màn hình. Đảm bảo phòng làm việc đủ ánh sáng, ngủ đủ giấc và tăng cường bổ sung thực phẩm giàu vitamin A, lutein, zeaxanthin cùng acid béo omega 3 để nuôi dưỡng võng mạc. Việc tái khám đúng hẹn theo các mốc 1 ngày, 1 tuần, 1 tháng, 3 tháng và 6 tháng là bắt buộc để phát hiện sớm bất thường và đánh giá độ khúc xạ.
Lưu ý an toàn
Thông tin trong bài viết chỉ mang tính chất tham khảo kiến thức sức khỏe nhãn khoa, không thay thế cho việc thăm khám lâm sàng hoặc phác đồ điều trị của bác sĩ chuyên khoa mắt. Mỗi mắt có cấu trúc giác mạc, độ khúc xạ và cơ địa hồi phục khác nhau. Người bệnh tuyệt đối không tự ý mua hoặc ngừng thuốc tra mắt, không tự ý dùng các loại thuốc nhỏ mắt chứa corticoid khi chưa có chỉ định y khoa. Khi nhận thấy các dấu hiệu bất thường như đau nhức mắt dữ dội, đỏ mắt kéo dài, chảy nước mắt nhiều hoặc thị lực suy giảm đột ngột, cần đến ngay bệnh viện mắt để được xử trí kịp thời.
Tóm tắt
Phẫu thuật Lasik mang lại cơ hội cải thiện thị lực vượt trội nhưng không thể loại bỏ hoàn toàn nguy cơ tái cận nếu mắt chưa ổn định hoặc không được chăm sóc cẩn thận. Việc thăm khám sàng lọc kỹ lưỡng, tuân thủ hướng dẫn dùng thuốc và duy trì lối sống điều độ cho mắt là những yếu tố then chốt giúp duy trì kết quả thị lực lâu dài. Khi có dấu hiệu nhìn mờ trở lại, người bệnh nên đến cơ sở chuyên khoa mắt để được bác sĩ kiểm tra và đánh giá cụ thể.
Nguồn tham khảo
- Mastering the Techniques of Corneal Refractive Surgery: Visual Acuity with Contact Lenses Versus Lasik in Myopia
- International Journal of Keratoconus and Ectatic Corneal Diseases: How to improve Visual Acuity after Intrastromal Corneal Ring Segments? Implantation for Keratoconus and Post-LASIK Ectasia
FAQ – Câu hỏi thường gặp
Người mổ mắt Lasik có nguy cơ bị tái cận hay không?
Khả năng tái cận phụ thuộc vào cơ địa giác mạc, độ cận trước mổ và cách chăm sóc mắt. Mặc dù phần lớn người bệnh duy trì thị lực tốt, một tỷ lệ nhỏ vẫn có thể xuất hiện độ cận nhẹ trở lại sau phẫu thuật nhiều năm.
Độ tuổi nào phù hợp nhất để thực hiện mổ cận Lasik?
Thời điểm phẫu thuật Lasik thích hợp nhất là từ đủ 18 tuổi trở lên, đồng thời độ khúc xạ của mắt phải ổn định liên tục trong ít nhất 1 năm trước ngày can thiệp.
Nếu bị cận lại sau mổ Lasik thì có thể phẫu thuật tiếp không?
Có thể mổ bổ sung nếu giác mạc còn đủ độ dày an toàn và mắt đáp ứng đầy đủ tiêu chuẩn kiểm tra chuyên sâu do bác sĩ nhãn khoa đánh giá.
Cần kiêng cữ những gì ngay sau khi mổ mắt Lasik?
Người bệnh nên kiêng nước bẩn bắn vào mắt, tránh dụi mắt, hạn chế trang điểm vùng mắt và không tham gia các môn thể thao đối kháng trong những tuần đầu sau phẫu thuật.
Vì sao cần dùng nước mắt nhân tạo sau khi mổ Lasik?
Nhỏ nước mắt nhân tạo không chứa chất bảo quản giúp bôi trơn bề mặt nhãn cầu, hỗ trợ quá trình biểu mô hóa giác mạc và giảm cảm giác cộm xốn, khô mắt sau can thiệp.
