Mắc cúm A có bị mất vị giác không và so sánh với Covid-19
Nội dung chỉ cung cấp thông tin tham khảo, không thay thế chẩn đoán, khám hoặc điều trị của người hành nghề y tế. Không tự ý dùng, ngừng hoặc thay đổi thuốc dựa trên bài viết.
Người mắc cúm A có thể bị giảm hoặc mất vị giác tạm thời trong giai đoạn phát bệnh. Tình trạng này chủ yếu xuất phát từ hiện tượng tắc nghẽn đường hô hấp trên khi niêm mạc mũi họng bị viêm, sưng nề và tăng tiết dịch nhầy, khiến các phân tử mùi không thể tiếp cận thụ thể khứu giác. Vì khả năng nhận biết hương vị thực phẩm phụ thuộc lớn vào khứu giác, sự suy giảm khứu giác dẫn đến cảm giác ăn không ngon miệng hoặc mất vị giác tạm thời.
So với Covid-19, mất vị giác ở người bệnh cúm A thường đi kèm các biểu hiện hô hấp rầm rộ như sốt cao, đau họng, chảy nước mũi và ngạt mũi nghiêm trọng. Khi tình trạng viêm nhiễm hô hấp thuyên giảm và đường thở thông thoáng trở lại, vị giác và khứu giác của người bệnh cúm A sẽ tự hồi phục hoàn toàn. Trong khi đó, vi-rút SARS-CoV-2 gây bệnh Covid-19 có thể ảnh hưởng trực tiếp đến các tế bào nâng đỡ thụ thể khứu giác ngay cả khi người bệnh không bị ngạt mũi.
Cúm A có mất vị giác không?
Cúm A là bệnh truyền nhiễm đường hô hấp cấp tính do các chủng vi-rút cúm A gây ra, phổ biến trong các đợt dịch theo mùa. Khi xâm nhập vào cơ thể, vi-rút tấn công lớp niêm mạc hô hấp, gây ra phản ứng viêm toàn bộ vùng mũi, họng và khí quản. Tình trạng phù nề niêm mạc cùng với lượng dịch nhầy ứ đọng lớn làm suy giảm khả năng cảm nhận mùi của mũi. Do khứu giác và vị giác có mối liên hệ sinh lý chặt chẽ trong việc tạo ra cảm nhận hương vị toàn diện của món ăn, sự gián đoạn tín hiệu khứu giác làm cho bệnh nhân cảm thấy mất vị giác hoặc thức ăn trở nên nhạt nhẽo. Việc hiểu rõ cơ chế này giúp người bệnh an tâm chăm sóc sức khỏe, áp dụng các biện pháp hỗ trợ phục hồi niêm mạc đúng cách và phân biệt rõ ràng với biểu hiện mất vị giác do các bệnh lý hô hấp khác như Covid-19.
Mắc cúm A có bị mất vị giác hoặc khứu giác không
Tình trạng giảm hoặc mất vị giác là triệu chứng có thể gặp ở người bệnh cúm A. Khi vi-rút cúm A tấn công hệ hô hấp, cơ thể kích hoạt phản ứng viêm làm niêm mạc mũi và các xoang bị sưng nề, đồng thời tiết ra nhiều dịch nhầy. Sự tắc nghẽn cơ học này cản trở luồng không khí mang các phân tử mùi đi lên vùng niêm mạc khứu giác ở vòm mũi.
Cảm giác vị giác thực chất là sự kết hợp giữa các chồi vị giác trên lưỡi nhận biết các vị cơ bản và hệ thống khứu giác cảm nhận hương thơm của thực phẩm. Khi khứu giác bị suy giảm do ngạt mũi, não bộ không nhận đủ thông tin để tái hiện trọn vẹn hương vị món ăn, dẫn đến hiện tượng người bệnh cảm thấy mất vị giác. Đây là hiện tượng thứ phát tạm thời và thường biến mất sau khi niêm mạc mũi bớt sưng phù và thông thoáng trở lại.
Sự khác biệt giữa mất vị giác do cúm A và Covid-19
Mặc dù cả cúm A và Covid-19 đều là bệnh nhiễm trùng đường hô hấp cấp tính có thể gây ảnh hưởng đến vị giác, cơ chế tác động và đặc điểm lâm sàng của hai bệnh lý này có sự khác biệt rõ rệt.
Ở người mắc cúm A, tình trạng mất vị giác hầu như luôn đi kèm với tình trạng ngạt mũi, chảy nước mũi nghiêm trọng và các triệu chứng toàn thân rầm rộ như sốt cao đột ngột, đau mỏi toàn thân, đau họng và ho. Khi tình trạng viêm niêm mạc mũi cải thiện, vị giác sẽ nhanh chóng hồi phục.
Ngược lại, vi-rút SARS-CoV-2 gây Covid-19 có khả năng tấn công trực tiếp vào các tế bào hỗ trợ nâng đỡ thụ thể khứu giác và tế bào nụ vị giác. Do đó, người bệnh Covid-19 có thể bị mất vị giác và khứu giác đột ngột, hoàn toàn ngay cả khi mũi hoàn toàn thông thoáng, không có biểu hiện ngạt mũi hay chảy nước mũi. Tình trạng mất vị giác ở bệnh nhân Covid-19 cũng có xu hướng kéo dài hơn, đôi khi mất vài tuần hoặc vài tháng mới phục hồi hoàn toàn.
Biện pháp hỗ trợ cải thiện vị giác ở người bệnh cúm A
Để làm giảm tình trạng mất vị giác và giúp cơ thể phục hồi nhanh chóng khi mắc cúm A, việc chăm sóc và làm sạch đường hô hấp trên đóng vai trò quan trọng. Người bệnh nên sử dụng dung dịch nước muối sinh lý để xịt rửa mũi họng hàng ngày, giúp làm loãng dịch nhầy, giảm sưng nề niêm mạc và khai thông đường thở.
Duy trì chế độ dinh dưỡng hợp lý cũng hỗ trợ phục hồi sức khỏe. Người bệnh nên chọn các món ăn mềm, ấm, dễ nuốt như cháo, súp và bổ sung đầy đủ nước ấm, nước hoa quả tươi để cung cấp vitamin cho cơ thể. Mặc dù cảm giác ăn không ngon miệng, việc chia nhỏ các bữa ăn trong ngày sẽ đảm bảo cung cấp đủ năng lượng cho hệ miễn dịch hoạt động.
Ngoài ra, người bệnh cần nghỉ ngơi trong phòng ở sạch sẽ, giữ không khí thông thoáng và duy trì độ ẩm thích hợp để tránh làm niêm mạc mũi bị khô rát.
Thời điểm người bệnh cần đến cơ sở y tế thăm khám
Hầu hết các trường hợp mất vị giác do cúm A sẽ tự bình phục sau khi các triệu chứng cảm cúm thoái lui trong vòng một đến hai tuần. Tuy nhiên, nếu tình trạng giảm hoặc mất vị giác kéo dài liên tục trên ba tuần mà không có dấu hiệu cải thiện, người bệnh nên chủ động đến gặp bác sĩ chuyên khoa Tai Mũi Họng để được đánh giá chi tiết tình trạng niêm mạc khứu giác.
Bên cạnh đó, người mắc cúm A cần đến ngay cơ sở y tế gần nhất nếu xuất hiện các triệu chứng diễn biến nặng như khó thở, thở gấp, đau tức ngực liên tục, sốt cao kéo dài không hạ khi dùng thuốc hoặc cơ thể suy nhược nghiêm trọng. Việc thăm khám kịp thời giúp bác sĩ chẩn đoán chính xác nguyên nhân, loại trừ các biến chứng nguy hiểm và tư vấn giải pháp chăm sóc y khoa phù hợp cho từng cá nhân.
Lưu ý an toàn
Thông tin trong bài viết chỉ mang tính chất tham khảo kiến thức y học phổ thông và không thay thế cho việc chẩn đoán hoặc điều trị y khoa trực tiếp từ bác sĩ chuyên môn. Người bệnh không tự ý mua hoặc sử dụng các loại thuốc xịt mũi chứa corticosteroid, thuốc kháng sinh hay các sản phẩm truyền miệng mà không có hướng dẫn của nhân viên y tế. Khi xuất hiện triệu chứng bất thường, người bệnh cần trao đổi trực tiếp với bác sĩ để được thăm khám và nhận chỉ định phù hợp với tình trạng sức khỏe cá nhân.
Tóm tắt
Tình trạng mất vị giác khi mắc cúm A thường là phản ứng tạm thời do ngạt mũi và viêm niêm mạc hô hấp gây ra. Việc nắm rõ sự khác biệt giữa cúm A và Covid-19 giúp người bệnh chủ động theo dõi triệu chứng, chăm sóc đường thở đúng cách và bổ sung dinh dưỡng hợp lý. Khi nhận thấy các dấu hiệu kéo dài hoặc bất thường, người bệnh nên thăm khám bác sĩ để nhận hướng dẫn y tế an toàn.
Nguồn tham khảo
FAQ – Câu hỏi thường gặp
Mắc cúm A có bị mất vị giác hoàn toàn không?
Người mắc cúm A thường chỉ bị giảm vị giác hoặc mất vị giác tạm thời do ngạt mũi nặng. Tình trạng này hiếm khi gây mất vị giác vĩnh viễn và sẽ tự hồi phục khi đường thở thông thoáng.
Mất vị giác do cúm A kéo dài bao lâu thì hết?
Tình trạng mất vị giác do cúm A thường thuyên giảm và hết hẳn sau khoảng 7 đến 10 ngày, khi các triệu chứng viêm nhiễm niêm mạc mũi và ngạt mũi được cải thiện hoàn toàn.
Mất vị giác khi mắc cúm A có cần dùng thuốc xịt mũi không?
Việc sử dụng nước muối sinh lý giúp làm sạch mũi rất an toàn. Tuy nhiên, người bệnh không nên tự ý dùng các loại thuốc xịt mũi co mạch hoặc chứa corticoid khi chưa có chỉ định của bác sĩ.
Làm thế nào để phân biệt nhanh mất vị giác do cúm A và Covid-19?
Mất vị giác do cúm A thường đi kèm ngạt mũi nặng và sốt cao. Trong khi đó, mất vị giác do Covid-19 có thể xảy ra đột ngột ngay cả khi người bệnh không bị ngạt mũi hay chảy nước mũi.
Ăn gì để cải thiện vị giác khi đang bị cúm A?
Người bệnh nên ăn các món ấm nóng, mềm, dễ nuốt như cháo, súp, bổ sung nhiều nước ấm và nước trái cây giàu vitamin C để hỗ trợ niêm mạc hô hấp và kích thích cảm giác thèm ăn.
