Không nhổ răng khôn có sao không và khi nào cần nhổ?

Không nhổ răng khôn có sao không?

Răng khôn là tên gọi thông thường của răng cối lớn thứ ba, xuất hiện muộn nhất ở người trong độ tuổi từ 17 đến 25 tuổi. Do mọc vào giai đoạn xương hàm đã định hình ổn định và các răng khác đã chiếm gần hết vị trí, răng khôn rất thường gặp tình trạng thiếu chỗ mọc. Điều này dẫn đến các dạng mọc bất thường như mọc nghiêng, mọc ngang, mọc kẹt vào xương hàm hoặc chỉ nhú lên một phần qua niêm mạc nướu.

Về mặt sinh lý, nếu răng khôn mọc thẳng trục, có răng đối diện để tạo khớp cắn hoàn chỉnh và mô nướu xung quanh khỏe mạnh, chiếc răng này vẫn có thể hỗ trợ chức năng nhai mà không gây hại cho sức khỏe răng miệng. Tuy nhiên, phần lớn các trường hợp răng khôn trên thực tế đều gặp trở ngại về không gian mọc, biến chiếc răng này thành nguồn gốc tiềm ẩn của nhiều vấn đề răng miệng phức tạp nếu không được theo dõi và xử lý đúng cách.

Khi nào răng khôn không cần phải nhổ bỏ

Không phải mọi trường hợp có răng khôn đều bắt buộc phải tiến hành tiểu phẫu nhổ bỏ. Bác sĩ nha khoa thường chỉ định bảo tồn răng khôn nếu chiếc răng này đáp ứng được các điều kiện an toàn sinh lý. Cụ thể, răng khôn mọc thẳng đứng, trồi lên hoàn toàn khỏi nướu, có khớp cắn khớp hài hòa với răng đối diện ở hàm đối xứng và không gây cản trở đến hoạt động ăn nhai hàng ngày.

Bên cạnh đó, mô nướu quanh thân răng phải hồng hào, bám chắc và không có dấu hiệu tạo túi viêm hay tích tụ mảng bám thức ăn kéo dài. Người sở hữu răng khôn cần có khả năng đưa bàn chải hoặc chỉ nha khoa vào làm sạch triệt để khu vực sâu cùng này. Ngoài ra, những người mắc các bệnh lý mạn tính toàn thân giai đoạn tiến triển, rối loạn đông máu hoặc cấu trúc răng liên quan quá sát dây thần kinh quan trọng cũng có thể được bác sĩ cân nhắc theo dõi định kỳ thay vì can thiệp nhổ bỏ khi chưa có biến chứng cấp tính.

Nguy cơ sức khỏe khi để răng khôn mọc lệch kéo dài

Nếu răng khôn mọc lệch hoặc mọc ngầm mà không được xử lý, nguy cơ phổ biến nhất là tình trạng viêm lợi trùm. Nắp nướu che phủ một phần thân răng tạo thành túi chứa thức ăn và vi khuẩn, dẫn đến sưng đau, chảy mủ, sốt và hạn chế cử động há miệng. Tình trạng nhiễm trùng này rất dễ tái phát nhiều lần, làm suy giảm chất lượng sống và có thể lan rộng sang các khoang mô mềm vùng hàm mặt.

Một hệ lụy nguy hiểm khác là tổn thương răng số 7 nằm ngay phía trước. Khi răng khôn mọc nghiêng húc vào thân hoặc chân răng số 7, khe hở tiếp xúc này rất khó vệ sinh, gây sâu răng tiến triển âm thầm hoặc làm tiêu ngót chân răng số 7. Đến khi xuất hiện triệu chứng đau nhức dữ dội, chiếc răng ăn nhai quan trọng này có thể đã bị phá hủy tủy và khó giữ lại. Ngoài ra, lực đẩy từ răng khôn có thể làm xô lệch dần trật tự cung hàm, hoặc hình thành nang thân răng phá hủy dần mô xương hàm xung quanh.

Dấu hiệu cảnh báo và thời điểm nên đi khám nha khoa

Người trưởng thành nên chủ động đến cơ sở chuyên khoa răng hàm mặt thăm khám ngay khi nhận thấy những dấu hiệu bất thường ở góc hàm trong cùng. Các triệu chứng thường gặp bao gồm cảm giác đau nhức âm ỉ hoặc dữ dội lan lên vùng thái dương, nướu sưng đỏ, chảy máu khi chải răng, có mùi hôi miệng kéo dài hoặc nuốt đau và khó há miệng. Những biểu hiện này cho thấy mô quanh răng khôn đang bị viêm nhiễm hoặc chịu áp lực chèn ép.

Tuy nhiên, có rất nhiều trường hợp răng khôn mọc ngầm hoàn toàn trong xương hàm mà không hề gây đau đớn trong giai đoạn đầu. Do đó, việc chụp phim X-quang toàn cảnh nha khoa định kỳ là bước thăm dò cực kỳ quan trọng để đánh giá chính xác vị trí, hướng trục của mầm răng và khoảng cách tới dây thần kinh hàm dưới. Thông qua hình ảnh chuyên môn, bác sĩ sẽ dự đoán được nguy cơ biến chứng trong tương lai và tư vấn kế hoạch can thiệp dự phòng kịp thời trước khi răng gây tổn thương cấu trúc lân cận.

Cách chăm sóc và vệ sinh vùng răng khôn tại nhà

Đối với những trường hợp chưa cần nhổ hoặc đang trong quá trình theo dõi chỉ định của nha sĩ, việc duy trì vệ sinh răng miệng kỹ lưỡng là yếu tố then chốt để ngăn ngừa biến chứng viêm nhiễm. Khu vực góc hàm trong cùng thường rất hẹp và khó tiếp cận, do đó người bệnh nên sử dụng bàn chải đầu nhỏ, bàn chải kẽ hoặc máy tăm nước để loại bỏ hoàn toàn cặn thức ăn đọng lại tại các rãnh răng và viền nướu.

Súc miệng đều đặn bằng nước muối sinh lý hoặc dung dịch sát khuẩn dịu nhẹ sau các bữa ăn giúp làm sạch mảng bám và ức chế sự phát triển của vi khuẩn kỵ khí. Tuyệt đối không dùng các vật sắc nhọn như tăm tre hay que kim loại để chọc ngoáy vào nướu răng khôn vì rất dễ gây trầy xước và nhiễm trùng nặng thêm. Khi xuất hiện đợt sưng đau cấp tính, người bệnh không nên tự ý mua kháng sinh hay thuốc giảm đau liều cao để tự điều trị tại nhà mà cần sớm đến gặp bác sĩ nha khoa để được rửa túi lợi và xử trí an toàn.

Lưu ý an toàn

Các quyết định giữ lại hay nhổ bỏ răng khôn cần dựa trên kết quả thăm khám trực tiếp và hình ảnh phim chụp X-quang của bác sĩ chuyên khoa răng hàm mặt. Người bệnh tuyệt đối không tự ý áp dụng các mẹo dân gian truyền miệng để đắp vào vùng nướu đang sưng viêm, không tự mua thuốc kháng sinh hay thuốc giảm đau mà không có hướng dẫn chuyên môn. Mọi can thiệp tiểu phẫu răng khôn đều cần được thực hiện tại cơ sở y tế đủ điều kiện kiểm soát nhiễm khuẩn và xử trí an toàn.

Tóm tắt

Tóm lại, không nhổ răng khôn sẽ không gây nguy hiểm nếu răng mọc thẳng, đúng vị trí và được chăm sóc sạch sẽ. Tuy nhiên, nếu răng mọc lệch, ngầm hoặc gây viêm đau, việc thăm khám sớm và can thiệp kịp thời sẽ giúp bảo vệ răng số 7 cũng như cấu trúc toàn bộ cung hàm. Hãy chủ động kiểm tra nha khoa định kỳ để nhận được lời khuyên chính xác nhất cho tình trạng răng của mình.