Khi nào cần thực hiện nội soi dạ dày có sinh thiết?

Nội soi dạ dày có sinh thiết là gì?

Nội soi dạ dày có sinh thiết là thủ thuật phối hợp giữa quan sát hình ảnh nội soi và lấy một phần nhỏ mô niêm mạc dạ dày để soi dưới kính hiển vi quang học. Trong khi quan sát lòng ống tiêu hóa bằng ống mềm chuyên dụng, nếu phát hiện vùng niêm mạc sưng đỏ, viêm trợt, ổ loét hoặc khối lồi bất thường, bác sĩ sẽ dùng kẹp sinh thiết chuyên dụng bấm mẫu mô nhỏ gửi đi làm xét nghiệm mô bệnh học.

Mục đích chính của sinh thiết dạ dày là phân tích chi tiết cấu trúc tế bào, phân biệt giữa tổn thương lành tính và ác tính, đồng thời phát hiện sớm tình trạng nhiễm vi khuẩn Helicobacter pylori. Kỹ thuật này đóng vai trò quan trọng trong việc xác lập chẩn đoán y khoa chính xác, hỗ trợ xây dựng phác đồ điều trị hiệu quả và theo dõi sát sao nguy cơ tiến triển của các bệnh lý tiêu hóa mạn tính.

Sự khác biệt giữa nội soi dạ dày thông thường và nội soi có sinh thiết

Nội soi dạ dày thông thường sử dụng ống soi mềm có gắn camera độ phân giải cao để quan sát trực tiếp hình thái bề mặt niêm mạc từ thực quản xuống dạ dày và tá tràng. Kỹ thuật này giúp bác sĩ phát hiện các vết trợt xước, ổ loét, polyp hay vùng sung huyết.

Tuy nhiên, có những biến đổi mô học mức độ vi thể không thể khẳng định chắc chắn chỉ bằng mắt thường qua hình ảnh nội soi. Lúc này, bác sĩ sẽ luồn kẹp sinh thiết chuyên dụng qua kênh can thiệp của ống nội soi để bấm lấy một hoặc vài mảnh mô nhỏ chỉ khoảng một đến hai milimet tại vị trí nghi vấn. Bệnh phẩm này được cố định trong dung dịch chuyên dụng và gửi đến phòng xét nghiệm giải phẫu bệnh để bác sĩ giải phẫu bệnh quan sát tế bào dưới kính hiển vi. Việc phối hợp này giúp xác định chính xác tổn thương là viêm mạn tính, loạn sản, dị sản hay tế bào ác tính.

Các trường hợp phổ biến cần chỉ định nội soi dạ dày có sinh thiết

Bác sĩ chuyên khoa tiêu hóa thường chỉ định kết hợp sinh thiết trong nội soi dạ dày ở một số tình huống lâm sàng cụ thể:

Thứ nhất, kiểm tra sự hiện diện của vi khuẩn Helicobacter pylori (HP). Mẫu mô sinh thiết tại hang vị hoặc thân vị sẽ được dùng làm xét nghiệm clo-test nhanh hoặc nhuộm soi để tìm vi khuẩn gây viêm loét.

Thứ hai, đánh giá các ổ loét dạ dày tiến triển hoặc lâu lành. Loét dạ dày có tỷ lệ ác tính hóa cao hơn loét tá tràng, do đó việc lấy nhiều mảnh mô ở bờ và đáy ổ loét là quy trình bắt buộc để loại trừ tổn thương ác tính.

Thứ ba, phát hiện các vùng niêm mạc nghi ngờ có loạn sản, teo niêm mạc hoặc dị sản ruột. Đây là các biến đổi tiền ung thư cần được theo dõi định kỳ cẩn thận.

Thứ tư, khảo sát các polyp dạ dày để phân loại polyp tuyến hay polyp tăng sản, từ đó quyết định có cần can thiệp cắt bỏ hay không.

Quy trình thực hiện sinh thiết và phân tích mẫu bệnh phẩm dạ dày

Quá trình lấy mẫu sinh thiết diễn ra nhanh chóng ngay trong lúc ống nội soi đang nằm trong lòng dạ dày và thường chỉ kéo dài thêm vài phút. Nhờ đầu kẹp sinh thiết siêu nhỏ, vết bấm mô chỉ gây rỉ chút máu nhỏ và có thể tự cầm gần như ngay lập tức dưới sự quan sát của bác sĩ nội soi.

Mẫu mô sau khi lấy ra khỏi cơ thể sẽ trải qua quy trình đúc khối sáp, cắt lát siêu mỏng, nhuộm màu hóa mô miễn dịch hoặc nhuộm chuyên biệt. Bác sĩ giải phẫu bệnh sẽ phân tích cấu trúc từng lớp tế bào, đánh giá mức độ thâm nhiễm viêm, phát hiện sự biến dạng nhân tế bào và phát hiện vi khuẩn nếu có. Kết quả giải phẫu bệnh đóng vai trò là tiêu chuẩn vàng giúp bác sĩ điều trị đưa ra chẩn đoán xác định và xây dựng phác đồ can thiệp phù hợp nhất cho từng người bệnh.

Lưu ý an toàn

Nội soi dạ dày lấy mẫu sinh thiết là thủ thuật an toàn nhưng vẫn có một tỷ lệ rất nhỏ xuất hiện biến chứng như chảy máu nhẹ tại vị trí lấy mô hoặc trầy xước niêm mạc hầu họng. Người bệnh cần thông báo đầy đủ cho bác sĩ về tiền sử dị ứng thuốc gây mê, rối loạn đông máu hoặc các thuốc chống kết tập tiểu cầu đang dùng. Nếu xuất hiện dấu hiệu bất thường sau thủ thuật như đau bụng dữ dội, nôn ra máu, đi ngoài phân đen hoặc sốt cao, cần đến ngay cơ sở y tế để được xử trí kịp thời.

Tóm tắt

Nội soi dạ dày có sinh thiết là kỹ thuật hỗ trợ đắc lực giúp phát hiện sớm tổn thương niêm mạc, nhiễm vi khuẩn HP và các biến đổi tiền ung thư. Người bệnh khi được chỉ định thực hiện thủ thuật này không nên quá lo sợ. Hãy tuân thủ hướng dẫn chuẩn bị từ bác sĩ chuyên khoa tiêu hóa và chủ động trao đổi tiền sử dùng thuốc để buổi thăm khám diễn ra thuận lợi, an toàn và chính xác nhất.