Hướng dẫn cách đeo lens an toàn và đúng kỹ thuật cho người mới bắt đầu

Cách đeo lens là gì?

Kính áp tròng, hay còn gọi là lens, là loại thấu kính mỏng uốn cong được đặt trực tiếp lên màng phim nước mắt phủ trên bề mặt giác mạc. Khác với kính gọng truyền thống, kính áp tròng di chuyển linh hoạt cùng chuyển động của nhãn cầu, giúp người đeo có tầm nhìn toàn diện mà không bị giới hạn bởi gọng kính hay hiện tượng mờ sương khi thay đổi nhiệt độ môi trường.

Hiện nay có nhiều loại kính áp tròng phục vụ cho các mục đích khác nhau, bao gồm kính điều chỉnh tật khúc xạ như cận thị, viễn thị, loạn thị và kính áp tròng màu thẩm mỹ. Do tiếp xúc trực tiếp với bề mặt nhãn cầu, kính áp tròng đòi hỏi người sử dụng phải tuân thủ nghiêm ngặt các nguyên tắc vệ sinh cá nhân và thao tác đúng kỹ thuật. Việc sử dụng sai cách hoặc lơ là khâu vệ sinh có thể dẫn đến kích ứng, đỏ mắt, loét giác mạc và ảnh hưởng tiêu cực đến thị lực lâu dài.

Chuẩn bị và vệ sinh tay trước khi đeo kính áp tròng

Vệ sinh tay là bước quan trọng hàng đầu trước khi chạm vào mắt hoặc kính áp tròng. Người dùng cần rửa tay kỹ bằng xà phòng dịu nhẹ, không chứa hương liệu hay chất dưỡng ẩm dạng dầu trong tối thiểu hai mươi giây, sau đó rửa sạch bọt xà phòng dưới vòi nước chảy.

Sau khi rửa sạch, hãy lau khô tay hoàn toàn bằng khăn không xơ hoặc khăn giấy sạch dùng một lần. Việc để tay ướt hoặc dính xơ vải có thể khiến sợi vải dính vào lens, gây cộm xước giác mạc khi đeo. Tuyệt đối không dùng nước máy hay nước bọt để làm ẩm tay hoặc tráng kính vì môi trường nước thông thường chứa nhiều vi sinh vật gây hại cho mắt. Chuẩn bị gương soi ngang tầm mắt và đặt khay đựng kính trên bề mặt phẳng, sạch sẽ trước khi tiến hành các bước tiếp theo.

Kiểm tra chiều và bề mặt của kính áp tròng

Lấy kính áp tròng ra khỏi khay bằng đầu ngón tay trỏ khô ráo, tránh dùng móng tay bấm vào rìa kính vì có thể làm rách hoặc xước thấu kính. Đặt miếng lens lên đầu ngón tay trỏ của bàn tay thuận và quan sát ngang tầm mắt dưới ánh sáng đủ rõ để xác định chiều đúng của kính.

Một thấu kính ở chiều thuận sẽ có hình dáng như một chiếc bát tròn đều, các mép cong nhẹ hướng thẳng đứng lên trên. Ngược lại, nếu mép kính loe rộng ra ngoài giống như một chiếc đĩa hoặc vành nón, kính đang ở mặt trái. Nếu vô tình đeo mặt trái, người dùng sẽ cảm thấy cộm, vướng víu và kính dễ bị xô lệch khi chớp mắt. Đồng thời, cần kiểm tra xem bề mặt lens có bị rách, xước hoặc dính bụi bẩn hay không; nếu phát hiện vết rách dù nhỏ cũng cần bỏ ngay.

Thao tác đưa kính áp tròng vào mắt đúng kỹ thuật

Nhìn thẳng vào gương và giữ mắt mở to tự nhiên. Dùng ngón giữa của bàn tay không thuận kéo nhẹ mi mắt trên lên phía sát chân mày, đồng thời dùng ngón giữa của bàn tay thuận kéo nhẹ mi mắt dưới xuống để mở rộng khoảng tiếp xúc của giác mạc, tránh chớp mắt theo phản xạ.

Từ từ đưa ngón trỏ đang giữ lens lại gần mắt, giữ ánh nhìn thẳng về phía trước hoặc hơi nhìn chếch lên trần nhà rồi nhẹ nhàng đặt miếng lens lên tròng đen của mắt. Khi cảm nhận lens đã bám vào bề mặt giác mạc, từ từ thả nhẹ mi mắt dưới rồi đến mi mắt trên. Nhắm mắt lại khoảng vài giây và đảo mắt nhẹ nhàng theo hình tròn để kính tự định tâm và bọt khí thoát ra ngoài. Thao tác lặp lại tương tự cho mắt còn lại.

Cách tháo kính áp tròng an toàn và nhẹ nhàng

Tương tự như khi đeo, trước khi tháo lens người dùng bắt buộc phải rửa sạch tay bằng xà phòng và lau khô bằng khăn không xơ. Chuẩn bị sẵn khay đựng sạch đã được châm nước ngâm lens chuyên dụng mới trước khi tiến hành thao tác tháo kính ra khỏi mắt.

Nhìn thẳng vào gương hoặc hơi ngước mắt lên trên, dùng ngón giữa của bàn tay không thuận kéo giữ mi trên và ngón giữa tay thuận kéo giữ mi dưới. Dùng phần thịt mềm ở đầu ngón trỏ và ngón cái của tay thuận nhẹ nhàng bóp hai bên mép kính để nhấc lens ra ngoài, tránh dùng móng tay bấm vào giác mạc. Nếu cảm thấy mắt bị khô khiến kính bám chặt khó lấy, người dùng có thể nhỏ một giọt nước mắt nhân tạo chuyên dụng cho lens để làm ẩm trước khi tháo.

Vệ sinh và bảo quản kính áp tròng đúng cách sau khi dùng

Sau khi tháo kính áp tròng ra khỏi mắt, đặt lens vào lòng bàn tay sạch, nhỏ vài giọt dung dịch ngâm rửa chuyên dụng lên bề mặt kính. Dùng phần thịt đầu ngón trỏ nhẹ nhàng miết theo hướng từ tâm ra mép ngoài trong khoảng mười lăm đến hai mươi giây để loại bỏ màng protein, dịch nhờn và bụi bẩn bám trên thấu kính.

Tráng lại cả hai mặt kính bằng dung dịch ngâm chuyên dụng, sau đó đặt kính vào đúng ngăn tương ứng trên khay đựng mắt phải và mắt trái. Đổ dung dịch ngâm mới ngập hoàn toàn thấu kính và vặn chặt nắp. Khay đựng kính áp tròng cũng cần được vệ sinh định kỳ bằng dung dịch chuyên dụng, để khô tự nhiên ở nơi thoáng khí và nên thay mới khay đựng sau mỗi hai đến ba tháng sử dụng. Tuyệt đối không dùng lại dung dịch ngâm cũ.

Lưu ý an toàn

Người dùng không bao giờ được dùng nước máy, nước đóng chai hoặc nước muối sinh lý tự pha để rửa hay ngâm kính áp tròng vì nguy cơ nhiễm ký sinh trùng Acanthamoeba rất cao. Không đeo lens khi đi bơi, tắm bồn nước nóng hoặc ngủ qua đêm trừ khi có chỉ định của bác sĩ. Nếu xuất hiện các dấu hiệu như đau nhức mắt dữ dội, cộm xước không giảm, mắt đỏ ngầu, nhìn mờ đột ngột hoặc tiết dịch mủ bất thường, cần tháo lens ngay lập tức và đến cơ sở chuyên khoa mắt để được thăm khám.

Tóm tắt

Tập đeo kính áp tròng đúng kỹ thuật đòi hỏi sự kiên nhẫn và tuân thủ nghiêm ngặt nguyên tắc vệ sinh. Khi thao tác đúng cách, người dùng sẽ có tầm nhìn rõ nét, cảm giác thoải mái và bảo vệ đôi mắt khỏe mạnh lâu dài. Nếu gặp bất kỳ dấu hiệu bất thường nào kéo dài, hãy tham khảo ý kiến chuyên gia nhãn khoa để được thăm khám kịp thời.