Giặt chung quần áo có bị lây hôi nách không?
Nội dung chỉ cung cấp thông tin tham khảo, không thay thế chẩn đoán, khám hoặc điều trị của người hành nghề y tế. Không tự ý dùng, ngừng hoặc thay đổi thuốc dựa trên bài viết.
Giặt chung quần áo có bị lây hôi nách không là thắc mắc của rất nhiều người khi sống chung trong ký túc xá, gia đình hoặc sử dụng máy giặt tập thể. Nỗi bất an này thường xuất phát từ việc ngửi thấy mùi khó chịu vương lại trên trang phục sau khi giặt xong.
Câu trả lời y khoa khẳng định rằng việc giặt chung quần áo hoàn toàn không làm lây bệnh hôi nách. Hôi nách không phải là bệnh truyền nhiễm do vi khuẩn đặc hiệu hay virus gây ra, mà là hiện tượng tăng tiết mồ hôi kết hợp với phản ứng phân hủy tự nhiên của vi khuẩn thường trú trên da của từng người.
Giặt chung quần áo có bị lây hôi nách không là gì?
Hôi nách, hay thuật ngữ y khoa còn gọi là chứng tăng mùi cơ thể vùng nách, xảy ra khi các tuyến mồ hôi hoạt động mạnh kết hợp với hệ vi sinh vật trên da. Cơ thể con người có hai loại tuyến mồ hôi chính gồm tuyến eccrine phân bố toàn thân tiết ra mồ hôi loãng chủ yếu là nước và muối, cùng tuyến apocrine tập trung nhiều ở nách, vùng kín và xung quanh núm vú. Tuyến apocrine tiết ra chất dịch đặc quánh chứa nhiều lipid, protein và steroid. Bản thân chất dịch này khi mới tiết ra hoàn toàn không có mùi. Mùi khó chịu chỉ xuất hiện khi các vi khuẩn thường trú trên bề mặt da, chủ yếu là các chủng vi khuẩn Corynebacterium, tiến hành phân hủy các hợp chất hữu cơ có trong mồ hôi apocrine thành các axit béo dễ bay hơi và hợp chất chứa lưu huỳnh.
Cơ chế lý giải vì sao giặt chung quần áo không thể lây hôi nách
Nguyên nhân khiến mùi hôi nách không thể lây qua máy giặt bắt nguồn từ bản chất y học của chứng tăng mùi cơ thể. Tuyến mồ hôi apocrine là một bộ phận cố định trong cấu trúc da của từng cá nhân và mức độ tiết dịch chịu sự chi phối chặt chẽ từ nội tiết tố cùng đặc điểm di truyền. Vi khuẩn tham gia chuyển hóa dịch tiết này là chủng vi sinh vật hoại sinh thường trú trên bề mặt da của hầu hết mọi người chứ không phải vi trùng truyền nhiễm từ bên ngoài xâm nhập.
Khi giặt chung đồ, các tác động cơ học của lồng giặt cùng tính chất tẩy rửa của xà phòng sẽ hòa tan chất bẩn, làm trôi mồ hôi và ức chế phần lớn vi khuẩn bám trên sợi vải. Dù một số phân tử mùi hoặc vi sinh vật có thể phân tán vào nước giặt, chúng không thể xâm nhập vào cấu trúc da của người khác để biến đổi các tuyến mồ hôi bình thường thành tuyến bài tiết nặng mùi. Do đó, nguy cơ lây nhiễm chứng hôi nách qua chu trình giặt giũ thông thường hoàn toàn không có cơ sở khoa học.
Nguyên nhân khiến quần áo vẫn còn mùi khó chịu sau khi giặt chung
Mặc dù hiện tượng lây nhiễm không xảy ra, nhiều gia đình vẫn nhận thấy quần áo của các thành viên khác thỉnh thoảng có mùi hôi tương tự sau khi giặt chung. Tình trạng này thực chất bắt nguồn từ việc sợi vải chưa được làm sạch triệt để, đặc biệt là các loại vải tổng hợp như polyester có đặc tính giữ dầu và hợp chất hữu cơ rất chặt.
Chất béo và protein từ tuyến mồ hôi apocrine kết hợp với cặn tế bào chết và bã nhờn có thể tích tụ thành mảng bám mỏng khó tan ở vùng nách áo. Khi giặt ở chế độ giặt nhanh, dùng quá ít chất giặt tẩy hoặc lượng quần áo trong một mẻ giặt quá đầy, các cặn bẩn này không được xả sạch. Dưới điều kiện phơi thiếu ánh nắng hoặc độ ẩm không khí cao, vi khuẩn trong môi trường sẽ tiếp tục phân hủy cặn hữu cơ trên vải và tạo ra mùi khét, hôi khó chịu, gây ra cảm giác nhầm lẫn rằng hôi nách đã bị lây sang đồ giặt chung.
Phương pháp giặt giũ và xử lý mùi mồ hôi trên trang phục hiệu quả
Để loại bỏ hoàn toàn mùi hôi lưu trên trang phục và bảo vệ chất liệu vải, người sử dụng cần áp dụng quy trình giặt giũ khoa học. Trước hết, những chiếc áo thấm đẫm mồ hôi nhiều ở vùng nách nên được vò sơ qua với xà phòng hoặc ngâm riêng trong nước ấm có pha giấm trắng hoặc baking soda khoảng mười lăm đến hai mươi phút trước khi đưa vào lồng giặt chung.
Người giặt nên lựa chọn các loại bột giặt hoặc nước giặt có chứa enzyme sinh học giúp bẻ gãy liên kết của chuỗi protein và lipid trong dịch tiết mồ hôi. Hạn chế nhồi nhét quá nhiều quần áo vào một mẻ giặt để luồng nước có thể lưu thông đều qua từng nếp gấp sợi vải. Sau khi chu trình giặt kết thúc, việc phơi đồ dưới ánh nắng tự nhiên có tia cực tím và gió thông thoáng sẽ đóng vai trò khử trùng tự nhiên, ngăn chặn nấm mốc và vi khuẩn sinh sôi gây mùi ẩm mốc khó chịu.
Các biện pháp hỗ trợ kiểm soát mùi cơ thể vùng nách an toàn
Kiểm soát mùi hôi nách đòi hỏi sự kết hợp giữa thói quen chăm sóc cá nhân và điều chỉnh lối sống mỗi ngày. Việc tắm rửa sạch sẽ với sữa tắm dịu nhẹ hàng ngày giúp loại bỏ bụi bẩn, giảm bớt mật độ vi khuẩn thường trú tại các vùng da có nhiều nếp gấp như nách hay bẹn. Sau khi tắm, lau khô hoàn toàn vùng da dưới cánh tay trước khi mặc trang phục là bước quan trọng giúp giảm độ ẩm tạo điều kiện cho vi khuẩn hoạt động.
Việc sử dụng các sản phẩm xịt hoặc lăn khử mùi có chứa thành phần ngăn tiết mồ hôi sẽ tạm thời bịt kín các lỗ chân lông tiết mồ hôi, từ đó làm giảm độ ẩm và ức chế sự hình thành mùi. Ngoài ra, ưu tiên mặc trang phục bằng chất liệu cotton hoặc sợi tự nhiên mềm mại, có khả năng thấm hút tốt sẽ giúp vùng nách luôn khô thoáng. Hạn chế tiêu thụ các loại thực phẩm cay nóng, tỏi, hành hay thức uống có cồn cũng hỗ trợ giảm thiểu các hợp chất gây mùi khó chịu tiết qua da.
Lưu ý an toàn
Người gặp tình trạng mùi hôi nách nồng nặc không nên tự ý áp dụng các biện pháp truyền miệng chưa được kiểm chứng như chà xát chanh tươi, phèn chua đậm đặc hoặc các dung dịch cồn có nồng độ cao lên vùng da dưới cánh tay. Những hành động này có thể gây bỏng rát, viêm da tiếp xúc và làm tăng nguy cơ thâm sạm hoặc nhiễm trùng da. Nếu tuyến mồ hôi tiết ra quá mức gây ảnh hưởng lớn đến tâm lý và giao tiếp, người bệnh nên đến gặp bác sĩ chuyên khoa da liễu để được thăm khám và tư vấn các phương pháp can thiệp y khoa phù hợp.
Tóm tắt
Hôi nách hoàn toàn không phải là bệnh truyền nhiễm và việc giặt chung quần áo không thể làm lây lan tình trạng này giữa các cá nhân. Để giữ trang phục luôn thơm tho và bảo vệ làn da vùng nách, mỗi người nên chủ động vệ sinh cơ thể, giặt sạch trang phục đúng cách và áp dụng các giải pháp giảm tiết mồ hôi an toàn, khoa học.
Nguồn tham khảo
FAQ – Câu hỏi thường gặp
Mặc chung áo với người bị hôi nách có bị lây không?
Mặc chung trang phục với người bị hôi nách không làm bạn mắc chứng tăng tiết mùi này. Tuy nhiên, sợi vải có thể còn lưu lại mùi khó chịu nếu chưa được giặt sạch và khử khuẩn hoàn toàn.
Nước xả vải có loại bỏ được mùi hôi nách trên quần áo không?
Nước xả vải chỉ tạo hương thơm tạm thời chứ không tiêu diệt được vi khuẩn bám sâu trong sợi vải. Để khử triệt để mùi hôi nách trên đồ, bạn nên ngâm giặt xà phòng kỹ và phơi nơi có nắng.
Tại sao nhiều người trong cùng một gia đình đều bị hôi nách?
Hôi nách có tính chất gia đình do gen quyết định mật độ và hoạt động của tuyến mồ hôi apocrine. Do đó, hiện tượng nhiều người trong nhà cùng bị là do di truyền, không phải do lây nhiễm.
Thói quen ăn uống có làm mùi hôi nách nặng hơn không?
Thực phẩm cay nồng, tỏi, hành hay cà phê chứa các hợp chất dễ bay hơi đào thải qua mồ hôi. Khi tiết ra nhiều, các chất này khiến mùi cơ thể nồng hơn nhưng không thay đổi bản chất bệnh lý.
Cạo hoặc nhổ lông nách thường xuyên có làm tăng mùi hôi không?
Nhổ hoặc cạo lông nách dễ làm tổn thương nang lông và trầy xước bề mặt biểu bì. Vùng da bị kích ứng tạo điều kiện cho vi khuẩn phát triển mạnh hơn, khiến mùi nách trở nên khó chịu.
