Điều người nghi ngờ nhiễm nCoV cách ly tại nhà cần làm
Nội dung chỉ cung cấp thông tin tham khảo, không thay thế chẩn đoán, khám hoặc điều trị của người hành nghề y tế. Không tự ý dùng, ngừng hoặc thay đổi thuốc dựa trên bài viết.
Khi xuất hiện các biểu hiện nghi ngờ nhiễm nCoV như sốt, ho, đau rát họng hoặc sau khi tiếp xúc gần với nguồn lây, việc chủ động thực hiện cách ly y tế tại nhà là bước xử trí ban đầu vô cùng quan trọng. Biện pháp này không chỉ giúp người bệnh tự theo dõi diễn biến sức khỏe một cách an toàn mà còn ngăn ngừa nguy cơ virus phát tán rộng ra các thành viên trong gia đình và cộng đồng xung quanh.
Quá trình cách ly tại nhà đòi hỏi người nghi ngờ mắc bệnh phải tuân thủ nghiêm ngặt các nguyên tắc về kiểm soát không gian sống, theo dõi sát các chỉ số hô hấp và duy trì chế độ dinh dưỡng, nghỉ ngơi khoa học. Nắm vững những việc cần làm và chủ động chuẩn bị các phương án y tế cần thiết sẽ giúp người bệnh an tâm vượt qua thời gian cách ly một cách an toàn và đúng quy định.
Cách ly tại nhà khi nghi ngờ nhiễm ncov là gì?
Cách ly y tế tại nhà đối với người nghi ngờ nhiễm nCoV là quy trình tách biệt người có triệu chứng viêm đường hô hấp cấp hoặc có yếu tố dịch tễ tiếp xúc gần ra khỏi sinh hoạt chung nhằm theo dõi diễn biến lâm sàng và ngăn chặn sự phát tán của virus SARS-CoV-2. Khi xâm nhập vào cơ thể, virus có thể gây tổn thương niêm mạc đường hô hấp trên và dưới, dẫn đến các biểu hiện như sốt nhẹ hoặc vừa, ớn lạnh, đau đầu, ngạt mũi, rát họng, ho khan và cảm giác mệt mỏi toàn thân.
Trong giai đoạn này, do chưa có kết quả xét nghiệm khẳng định hoặc đang chờ theo dõi thêm, người nghi nhiễm cần coi bản thân như một nguồn lây tiềm tàng để áp dụng đầy đủ các biện pháp dự phòng. Việc cách ly đúng cách ngay từ đầu giúp kiểm soát tốt nguy cơ lây truyền cho người thân trong gia đình, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi để người bệnh nghỉ ngơi, theo dõi sát sao chức năng hô hấp và phát hiện sớm các biến đổi bất thường cần đến sự hỗ trợ của nhân viên y tế.
Bố trí không gian phòng ở và đồ dùng cá nhân riêng biệt
Người nghi ngờ nhiễm nCoV cần được bố trí nghỉ ngơi trong một phòng riêng biệt có cửa sổ thông thoáng, hạn chế tối đa việc bật điều hòa không khí trung tâm hoặc đóng kín cửa suốt ngày. Trong phòng nên chuẩn bị đầy đủ các vật dụng thiết yếu gồm nhiệt kế, máy đo nồng độ oxy trong máu SpO2, nước sát khuẩn tay nhanh, khẩu trang y tế sạch và thùng rác có nắp đậy lót sẵn túi nilon riêng biệt.
Nếu hoàn cảnh gia đình bắt buộc phải sử dụng chung không gian sinh hoạt, người cách ly cần luôn đeo khẩu trang y tế đúng quy chuẩn và giữ khoảng cách tối thiểu hai mét với các thành viên khác. Các vật dụng cá nhân như khăn mặt, bàn chải đánh răng, cốc uống nước, bát đĩa và thìa đũa phải được dùng riêng, rửa sạch bằng xà phòng hoặc nước rửa chén và phơi khô riêng biệt để triệt tiêu nguy cơ phát tán mầm bệnh qua giọt bắn bề mặt.
Theo dõi sát thân nhiệt và các triệu chứng hô hấp hàng ngày
Tự theo dõi sức khỏe hàng ngày là nhiệm vụ trọng tâm của người đang cách ly y tế tại nhà. Người bệnh nên đo thân nhiệt và chỉ số SpO2 ít nhất hai lần mỗi ngày vào buổi sáng và buổi chiều, đồng thời ghi lại các thông số vào sổ theo dõi kèm theo những biểu hiện bất thường như ho khan, rát họng, nghẹt mũi, mệt mỏi hay rối loạn tiêu hóa.
Đa số trường hợp nghi ngờ nhiễm virus đường hô hấp ở mức độ nhẹ chỉ cần nghỉ ngơi hợp lý, uống nhiều nước ấm để giữ ẩm đường thở và ăn các món lỏng dễ tiêu. Nếu xuất hiện triệu chứng sốt trên 38,5 độ C hoặc đau nhức người nhiều, người bệnh có thể sử dụng thuốc hạ sốt đơn thuần như paracetamol theo đúng hướng dẫn sử dụng in trên bao bì hoặc tư vấn của dược sĩ chuyên môn. Tuyệt đối không tự ý tìm mua các loại thuốc kháng sinh, thuốc chống viêm hay thuốc kháng virus trôi nổi trên mạng xã hội.
Thực hiện nghiêm ngặt vệ sinh khử khuẩn và xử lý rác thải sinh hoạt
Mầm bệnh đường hô hấp có khả năng tồn tại nhất định trên các bề mặt tiếp xúc như tay nắm cửa, công tắc điện, mặt bàn, điều khiển từ xa và thiết bị vệ sinh. Do đó, việc khử khuẩn định kỳ bằng cồn y tế hoặc dung dịch lau sàn khử trùng chuyên dụng đóng vai trò rất quan trọng trong việc chặn đứng chuỗi lây lan sang người sống cùng nhà.
Rác thải sinh hoạt của người đang cách ly như khẩu trang đã qua sử dụng, khăn giấy lau mũi miệng và que test nhanh cần được bọc kín trong túi rác riêng trước khi gom mang đi tiêu hủy. Người nhà khi hỗ trợ đưa cơm hoặc đồ dùng cần đặt đồ trước cửa phòng, tránh tiếp xúc trực tiếp mặt đối mặt và luôn rửa tay sạch bằng xà phòng dưới vòi nước chảy trong ít nhất ba mươi giây ngay sau khi chạm vào các đồ vật liên quan.
Nhận diện dấu hiệu chuyển nặng để liên hệ y tế kịp thời
Diễn tiến của bệnh nhiễm virus đường hô hấp có thể thay đổi bất ngờ, đặc biệt ở người lớn tuổi hoặc người có bệnh nền mạn tính như đái tháo đường, tăng huyết áp, hen phế quản. Vì vậy, người đang cách ly và gia đình cần chuẩn bị sẵn sàng danh bạ đường dây nóng của trạm y tế phường xã, bệnh viện gần nhất hoặc tổ y tế lưu động địa phương để liên hệ ngay khi cần thiết.
Người bệnh phải yêu cầu trợ giúp y tế khẩn cấp nếu nhận thấy bất kỳ biểu hiện báo động nào như cảm giác khó thở rõ rệt, thở dốc, đau tức ngực liên tục, chỉ số SpO2 đo nhiều lần giảm dưới 94 phần trăm, môi hoặc đầu ngón tay tái nhợt, li bì hoặc mất khả năng tự vận động. Việc phát hiện sớm các dấu hiệu suy hô hấp này là yếu tố quyết định giúp can thiệp y khoa kịp thời và phòng tránh những biến chứng nguy hiểm đến tính mạng.
Lưu ý an toàn
Các hướng dẫn cách ly tại nhà mang tính chất hỗ trợ chăm sóc ban đầu và không thay thế cho chẩn đoán hay điều trị y khoa chính thức. Người đang cách ly tuyệt đối không tự ý phối hợp nhiều loại thuốc hạ sốt, không lạm dụng thuốc xông họng hay kháng sinh khi chưa có chỉ dẫn của bác sĩ. Đối với phụ nữ mang thai, trẻ nhỏ, người cao tuổi hoặc người mắc các bệnh nền mạn tính, gia đình cần thông báo sớm cho trạm y tế địa phương để có kế hoạch quản lý và can thiệp y tế chuyên biệt khi cần.
Tóm tắt
Cách ly y tế tại nhà khi nghi ngờ nhiễm nCoV đòi hỏi người bệnh phải chủ động tự theo dõi sức khỏe và giữ kỷ luật trong sinh hoạt. Việc bố trí phòng riêng, tuân thủ vệ sinh bề mặt và nhận biết kịp thời các triệu chứng cảnh báo sẽ giúp bảo vệ bản thân lẫn các thành viên trong gia đình. Nếu xuất hiện bất kỳ dấu hiệu trở nặng nào, người bệnh cần nhanh chóng liên hệ cơ sở y tế để được thăm khám và xử trí đúng cách.
Nguồn tham khảo
FAQ – Câu hỏi thường gặp
Thời gian cách ly tại nhà cho người nghi ngờ nhiễm nCoV thường kéo dài bao lâu?
Người nghi ngờ nhiễm nCoV nên cách ly tối thiểu theo hướng dẫn của ngành y tế địa phương hoặc đến khi có kết quả xét nghiệm khẳng định âm tính, đồng thời hết sốt và cải thiện rõ các triệu chứng hô hấp mà không cần dùng thuốc hạ sốt.
Người nghi ngờ nhiễm virus có được tự ý mua thuốc kháng virus để uống không?
Người cách ly chỉ nên dùng thuốc hạ sốt hoặc giảm đau khi có sốt hoặc đau đầu theo hướng dẫn chung, tuyệt đối không tự ý mua và dùng thuốc kháng virus, kháng sinh hay corticoid khi chưa có chỉ định của bác sĩ.
Nếu nhà không có nhà vệ sinh riêng thì người cách ly cần làm gì?
Nếu buộc phải dùng chung, người nghi ngờ nhiễm bệnh cần đeo khẩu trang, mở cửa thông gió, sử dụng sau cùng và tự lau khử khuẩn các bề mặt tiếp xúc như vòi nước, tay nắm cửa, bồn cầu bằng dung dịch sát khuẩn sau mỗi lần sử dụng.
Chỉ số SpO2 bao nhiêu thì cần thông báo ngay cho nhân viên y tế?
Chỉ số SpO2 ở người khỏe mạnh thường từ 95 phần trăm trở lên. Nếu chỉ số này đo nhiều lần mà vẫn dưới 94 phần trăm hoặc giảm dần kèm theo cảm giác hụt hơi, người bệnh cần liên hệ hỗ trợ y tế khẩn cấp.
Người nhà cần lưu ý những gì khi hỗ trợ giao nhận đồ cho người cách ly?
Người chăm sóc cần đeo khẩu trang y tế chuẩn, rửa tay thường xuyên, giữ khoảng cách tối thiểu hai mét, đặt đồ dùng ở cửa phòng cách ly và tuyệt đối không tiếp xúc trực tiếp hoặc ăn uống cùng người nghi ngờ nhiễm bệnh.
