Đau mắt đỏ nhỏ thuốc gì và những lưu ý an toàn khi sử dụng
Nội dung chỉ cung cấp thông tin tham khảo, không thay thế chẩn đoán, khám hoặc điều trị của người hành nghề y tế. Không tự ý dùng, ngừng hoặc thay đổi thuốc dựa trên bài viết.
Đau mắt đỏ hay viêm kết mạc là tình trạng niêm mạc bao phủ phần trắng của nhãn cầu và lót bên trong mi mắt bị viêm nhiễm hoặc kích ứng. Khi gặp tình trạng này, nhiều người thường băn khoăn đau mắt đỏ nhỏ thuốc gì để nhanh khỏi và giảm bớt cảm giác cộm rát, sưng đỏ.
Tuy nhiên, việc sử dụng thuốc nhỏ mắt không thể áp dụng tùy tiện. Tùy thuộc vào nguyên nhân gây bệnh là do vi rút, vi khuẩn, dị ứng hay tác nhân môi trường mà bác sĩ chuyên khoa Mắt sẽ chỉ định loại thuốc nhỏ mắt phù hợp nhằm đảm bảo an toàn cho thị lực.
Đau mắt đỏ nhỏ thuốc gì?
Đau mắt đỏ là thuật ngữ y khoa phổ thông chỉ hiện tượng kết mạc bị tổn thương viêm, làm các mạch máu nhỏ ở củng mạc giãn nở khiến mắt có màu đỏ ngầu. Tình trạng này có thể xuất hiện ở một hoặc cả hai bên mắt, kèm theo cảm giác cộm như có cát, ngứa ngáy, chảy nước mắt hoặc tiết dịch nhầy mủ.
Để điều trị đau mắt đỏ hiệu quả, việc xác định chính xác nguyên nhân đóng vai trò quyết định. Các loại thuốc nhỏ mắt hiện nay được chia thành nhiều nhóm chức năng khác nhau, từ dung dịch rửa mắt sát khuẩn nhẹ, nước mắt nhân tạo làm dịu niêm mạc cho đến các loại thuốc chứa kháng sinh, kháng histamin hoặc chống viêm đặc hiệu. Tự ý dùng sai thuốc nhỏ mắt có thể gây nguy hại cho sức khỏe đôi mắt.
Xác định nguyên nhân trước khi chọn thuốc nhỏ đau mắt đỏ
Một trong những yếu tố quan trọng nhất khi xử trí đau mắt đỏ là nhận biết đúng nguyên nhân gây viêm kết mạc. Tình trạng viêm kết mạc do vi rút, điển hình là chủng adenovirus, thường chiếm tỷ lệ lớn với khả năng lây lan nhanh trong cộng đồng. Đau mắt đỏ do vi rút đa phần không phản ứng với thuốc kháng sinh đặc hiệu mà cần tập trung vào việc làm dịu niêm mạc và giữ vệ sinh mắt.
Ngược lại, viêm kết mạc do vi khuẩn thường khiến mắt tiết nhiều dịch nhầy mủ màu vàng hoặc xanh, gây dính mi mắt nghiêm trọng khi ngủ dậy. Trường hợp này cần được bác sĩ chuyên khoa Mắt thăm khám để kê đơn thuốc nhỏ mắt kháng sinh phù hợp. Ngoài ra, đau mắt đỏ do dị ứng thời tiết hoặc phấn hoa đòi hỏi nhóm thuốc nhỏ mắt kháng histamin để làm giảm cảm giác ngứa ngáy và sưng đỏ mi mắt.
Các nhóm thuốc nhỏ mắt thường được dùng khi bị đau mắt đỏ
Nước muối sinh lý 0.9% chuyên dùng cho mắt và nước mắt nhân tạo là nhóm dung dịch hỗ trợ an toàn thường được sử dụng ban đầu. Nước muối sinh lý giúp rửa trôi ghèn mủ, mầm bệnh ngoài niêm mạc, trong khi nước mắt nhân tạo giúp bôi trơn, giảm cảm giác khô cộm rát và bảo vệ bề mặt nhãn cầu.
Đối với nhóm thuốc nhỏ mắt kháng sinh như tobramycin, levofloxacin hay ciprofloxacin, việc sử dụng bắt buộc phải theo chỉ định chuyên khoa khi có nhiễm khuẩn. Người bệnh tuyệt đối không tự ý mua và sử dụng các loại thuốc nhỏ mắt chứa thành phần corticoid như dexamethasone hay fluorometholone kéo dài, bởi dùng sai cách có thể gây tăng áp lực nội nhãn, nguy cơ đục thủy tinh thể hoặc tổn thương giác mạc nghiêm trọng.
Hướng dẫn nhỏ thuốc mắt đúng quy trình an toàn y tế
Để thuốc nhỏ mắt phát huy tối đa tác dụng và không gây nhiễm khuẩn ngược vào mắt, quy trình nhỏ thuốc cần tuân thủ nghiêm ngặt các bước vệ sinh. Trước tiên, người bệnh cần rửa tay thật sạch bằng xà phòng và nước sạch. Khi mở nắp chai thuốc, lưu ý không chạm tay vào đầu nhỏ và không để đầu chai thuốc tiếp xúc trực tiếp với mi mắt hay bề mặt nhãn cầu.
Khi nhỏ, hãy nghiêng nhẹ đầu về phía sau, kéo mi mắt dưới xuống để tạo một hốc nhỏ rồi nhỏ từ 1 đến 2 giọt thuốc. Nhắm mắt nhẹ nhàng trong 1 đến 2 phút và dùng ngón tay ấn nhẹ vào góc trong của mắt nhằm hạn chế thuốc chảy xuống họng. Trường hợp cần kết hợp nhiều loại thuốc nhỏ mắt khác nhau, hãy sử dụng mỗi loại cách nhau ít nhất từ 5 đến 10 phút.
Những thói quen sai lầm cần tránh khi chăm sóc mắt đỏ
Nhiều người có thói quen tái sử dụng đơn thuốc nhỏ mắt từ đợt bệnh trước hoặc dùng chung chai thuốc với người thân trong gia đình. Đây là hành vi rất nguy hiểm vì dễ làm lây lan mầm bệnh hoặc khiến tình trạng viêm nhiễm biến chứng nặng hơn do dùng sai loại thuốc.
Bên cạnh đó, việc áp dụng các phương pháp dân gian như xông lá cây, đắp thực phẩm lên mắt hoặc tiếp tục đeo kính áp tròng trong thời gian mắt đang tổn thương đều có nguy cơ gây bội nhiễm và trầy xước giác mạc. Khi bị đau mắt đỏ, người bệnh nên ngưng hoàn toàn việc đeo kính áp tròng cũng như trang điểm vùng mắt cho đến khi khỏi hẳn.
Lưu ý an toàn
Thông tin về các loại thuốc nhỏ mắt chỉ mang tính chất giáo dục sức khỏe chung, không thay thế cho chẩn đoán hoặc đơn thuốc từ bác sĩ chuyên khoa Mắt. Tuyệt đối không tự ý mua và sử dụng thuốc nhỏ mắt chứa kháng sinh hoặc corticoid khi chưa có chỉ định y khoa. Nếu xuất hiện các triệu chứng bất thường như đau nhức mắt dữ dội, mờ mắt, sợ ánh sáng hoặc bệnh không cải thiện sau vài ngày, người bệnh cần đến ngay cơ sở y tế có chuyên khoa Mắt để kiểm tra.
Tóm tắt
Việc tìm hiểu đau mắt đỏ nhỏ thuốc gì giúp người bệnh chủ động hơn trong chăm sóc sức khỏe thị giác. Tuy nhiên, sử dụng thuốc đúng nguyên nhân, đúng hướng dẫn của bác sĩ chuyên khoa Mắt mới là giải pháp an toàn và hiệu quả nhất để phục hồi đôi mắt khỏe mạnh.
Nguồn tham khảo
FAQ – Câu hỏi thường gặp
Đau mắt đỏ có nên tự mua thuốc nhỏ mắt kháng sinh không?
Không nên tự ý dùng thuốc nhỏ mắt kháng sinh. Thuốc kháng sinh chỉ có tác dụng khi đau mắt đỏ do vi khuẩn và việc tự dùng có thể gây lờn thuốc hoặc tác dụng phụ không mong muốn.
Có thể nhỏ nước muối sinh lý hàng ngày khi bị đau mắt đỏ không?
Dung dịch nước muối sinh lý 0.9% dành cho mắt có thể dùng để rửa sạch bụi bẩn và ghèn mủ. Tuy nhiên, đây chỉ là giải pháp hỗ trợ vệ sinh, người bệnh vẫn cần khám bác sĩ nếu mắt đỏ kéo dài.
Dùng chung thuốc nhỏ mắt với người khác có nguy hiểm không?
Tuyệt đối không dùng chung thuốc nhỏ mắt. Việc tiếp xúc đầu chai thuốc hoặc dùng chung giữa các thành viên là con đường lây truyền vi rút và vi khuẩn rất nhanh chóng.
Bị đau mắt đỏ có được tiếp tục đeo kính áp tròng không?
Người bệnh nên ngừng sử dụng kính áp tròng ngay khi xuất hiện dấu hiệu đau mắt đỏ và chỉ đeo lại sau khi mắt đã bình phục hoàn toàn và được bác sĩ đồng ý.
Khi nào người bị đau mắt đỏ cần đi khám bác sĩ ngay?
Nên đến cơ sở y tế ngay nếu mắt đau nhức dữ dội, nhìn mờ, mắt nhạy cảm cực độ với ánh sáng hoặc các triệu chứng không thuyên giảm sau vài ngày điều trị.
