Dấu hiệu răng sứ bị hở và cách xử lý

Răng sứ bị hở là gì?

Răng sứ bị hở là hiện tượng xuất hiện khe hở hoặc khoảng trống bất thường tại vị trí tiếp giáp giữa chân mão răng sứ và đường viền nướu của cùi răng thật. Ở trạng thái phục hình lý tưởng, đường hoàn tất của mão răng sứ phải ôm sát khít khịt vào mô răng tự nhiên, không tạo ra bất kỳ gờ cộm hay khoảng hở vi mô nào để thức ăn và mầm bệnh có thể lọt vào.

Khi đường viền phục hình này không còn liên tục, môi trường kín kẽ bảo vệ cùi răng thật bên dưới sẽ biến mất. Nước bọt, cặn thức ăn và vi sinh vật trong khoang miệng sẽ dễ dàng thẩm thấu vào bên trong thông qua khe nứt hoặc khoảng hở đó. Hiện tượng này không chỉ ảnh hưởng trực tiếp đến chức năng ăn nhai và tính thẩm mỹ của hàm răng mà còn đe dọa trực tiếp sự tồn tại lâu dài của trụ răng sinh học được bọc bên trong mão sứ.

Biểu hiện điển hình khi răng sứ bị hở viền nướu

Người bệnh có thể phát hiện tình trạng hở bờ phục hình qua các dấu hiệu trực quan và cảm giác khó chịu tại chỗ. Quan sát trực tiếp thường thấy một đường rãnh ngăn cách giữa cổ mão sứ và mép nướu, đôi khi để lộ phần chân răng thật xỉn màu hoặc viền kim loại sẫm màu.

Vị trí hở tạo thành hốc kẹt thức ăn sau mỗi bữa ăn, rất khó làm sạch bằng thao tác chải răng thông thường. Lượng cặn hữu cơ phân hủy sinh ra mùi hôi miệng kéo dài. Lớp ngà răng bị phơi nhiễm môi trường miệng gây ê buốt nhói khi tiếp xúc đồ nóng, lạnh hoặc thức ăn chua ngọt. Lực nhai phân bố không đều dẫn đến cảm giác vướng cộm, răng lung lay nhẹ, kèm hiện tượng nướu viền sưng đỏ, nề và dễ rỉ máu khi va chạm.

Những nguyên nhân phổ biến gây hở bờ phục hình sứ

Hiện tượng hở bờ phục hình bắt nguồn từ sai sót thao tác kỹ thuật hoặc các biến đổi mô học quanh răng sau điều trị. Trong quá trình điều trị, thao tác mài cùi răng thiếu gờ hoàn tất rõ ràng, kỹ thuật lấy dấu hàm chưa chuẩn xác hoặc khâu chế tác đúc mão sứ tại xưởng labo sai lệch thông số đều khiến phục hình không thể ôm khít chân răng. Lớp xi măng gắn kết nha khoa bị hòa tan dần theo thời gian nếu trộn sai tỉ lệ hoặc bề mặt dán dính bị ẩm khi thao tác.

Mô nướu co rút do bệnh viêm nướu, viêm nha chu tiến triển chưa được kiểm soát ổn định cũng làm lộ ra phần chân răng phía dưới mão sứ. Lực nhai lệch tâm do thói quen nghiến răng khi ngủ tạo áp lực cơ học làm lỏng liên kết xi măng. Động tác chải răng ngang với lông bàn chải cứng gây mòn cổ răng thật và đẩy nhanh hiện tượng tụt viền nướu.

Biến chứng phát sinh nếu răng sứ hở không can thiệp sớm

Sự xâm nhập của mảng bám vi khuẩn vào khe hở gây sâu răng thứ phát âm thầm bên dưới chụp sứ. Do mão sứ che khuất bên ngoài, tổn thương ngà răng thường khó nhận biết sớm trên lâm sàng. Axit vi khuẩn tiếp tục ăn mòn ngà cùi, tiến triển vào buồng tủy gây viêm tủy răng cấp tính, hoại tử tủy và hình thành ổ áp xe quanh chóp răng.

Sự tích tụ mầm bệnh tại rãnh nướu gây viêm mô quanh răng mạn tính, phá hủy dây chằng nha chu và làm tiêu xương ổ răng nâng đỡ. Trụ răng thật lỏng lẻo dần, làm mất khả năng nâng đỡ phục hình và có thể dẫn đến chỉ định nhổ bỏ răng. Khe hở ở vị trí các răng phía trước còn gây xáo trộn đường cười, lộ ranh giới phục hình sẫm màu gây mất thẩm mỹ.

Các phương án xử lý y khoa tại phòng khám nha khoa

Bác sĩ răng hàm mặt cần thăm khám lâm sàng bằng thám trâm chuyên dụng và chụp phim X-quang tại chỗ để xác định độ rộng khe hở, mức độ tiêu xương và tình trạng tủy của cùi răng trụ.

Với mão sứ mới gắn có khớp cắn chuẩn xác, cùi răng còn nguyên vẹn nhưng lớp xi măng dán bị bong, bác sĩ tháo nhẹ chụp sứ, làm sạch hoàn toàn cặn gắn cũ, sát khuẩn cùi răng rồi gắn lại bằng xi măng nha khoa chuyên dụng. Trường hợp mão sứ cong vênh, sai lệch kích thước hoặc cùi răng đã bị sâu mủn, bác sĩ phải cắt tháo mão răng cũ, nạo sạch toàn bộ mô ngà hoại tử, điều trị tủy nếu tủy viêm, tái tạo thân cùi răng rồi lấy dấu hàm mới để chế tác lại mão phục hình đạt độ khít sát viền sinh học.

Lưu ý an toàn

Người bệnh tuyệt đối không tự ý dùng vật nhọn cạy nạy khe hở hay tự mua các loại keo dán gia dụng để dán lại mão răng sứ lung lay tại nhà vì hóa chất độc hại có thể làm hoại tử tủy và bỏng rát nướu. Khi nhận thấy răng sứ có dấu hiệu lệch lạc, cần đến ngay cơ sở nha khoa có uy tín để bác sĩ chuyên khoa răng hàm mặt chẩn đoán bằng phim chụp X-quang và chỉ định phương pháp xử lý an toàn.

Tóm tắt

Phục hình răng sứ cần sự khít sát tuyệt đối để bảo vệ mô răng thật bên trong và duy trì thẩm mỹ lâu dài. Ngay khi phát hiện khe hở quanh viền nướu, cảm giác cộm vướng hoặc hơi thở có mùi lạ, người bệnh nên chủ động đến phòng khám nha khoa để được bác sĩ kiểm tra và xử lý kịp thời, tránh biến chứng viêm nhiễm nặng nề.