Dấu hiệu bệnh tuyến giáp ở nữ giới và các biểu hiện cần chú ý

Bệnh tuyến giáp ở nữ giới là gì?

Tuyến giáp sản xuất các hormone quan trọng như thyroxine T4 và triiodohydronine T3 nhằm kiểm soát tốc độ tiêu thụ năng lượng, nhịp tim, thân nhiệt và sự phân chia tế bào. Khi hormone tuyến giáp tiết ra quá nhiều gây cường giáp, mọi hoạt động chuyển hóa bị đẩy nhanh; ngược lại, khi hormone thiếu hụt gây suy giáp, các cơ quan trong cơ thể làm việc chậm lại. Phụ nữ đặc biệt nhạy cảm với những xáo trộn này trong các thời điểm như dậy thì, mang thai, sau sinh và tiền mãn kinh. Do các dấu hiệu bệnh tuyến giáp ở nữ giới diễn tiến thầm lặng và bao phủ nhiều hệ cơ quan, việc theo dõi sát sao những thay đổi sức khỏe bất thường là chìa khóa quan trọng để phát hiện bệnh ở giai đoạn sớm.

Thay đổi cân nặng bất thường không rõ nguyên nhân

• Sự biến động trọng lượng cơ thể không liên quan đến chế độ ăn uống hay mức độ vận động là một trong những dấu hiệu điển hình của bất thường tuyến giáp. Ở bệnh nhân suy giáp, lượng hormone giáp giảm sút làm quá trình trao đổi chất bị chậm lại, dẫn đến tích tụ năng lượng dư thừa và giữ nước. Người bệnh thường tăng cân nhanh chóng dù ăn ít hoặc cố gắng tập thể dục.
• Ngược lại, tình trạng cường giáp khiến tốc độ đốt cháy calo tăng cao vượt mức bình thường. Bệnh nhân có thể sụt cân nhanh chóng trong thời gian ngắn dù khẩu vị tăng lên và ăn nhiều hơn trước. Khi gặp tình trạng cân nặng thay đổi đột ngột mà không có sự điều chỉnh thói quen sống, nữ giới nên nghĩ đến khả năng rối loạn chức năng tuyến giáp.

Cơ thể mệt mỏi kiệt sức và rối loạn giấc ngủ

• Cảm giác kiệt sức dai dẳng không giảm ngay cả khi đã nghỉ ngơi đầy đủ là than phiền rất phổ biến ở phụ nữ mắc bệnh tuyến giáp. Trong bệnh suy giáp, các tế bào không nhận đủ tín hiệu hormone để tạo năng lượng, làm cơ thể luôn rơi vào trạng thái trì trệ, buồn ngủ ban ngày, giảm khả năng tập trung và suy giảm trí nhớ.
• Ở chiều ngược lại, cường giáp lại gây ra tình trạng kích thích thần kinh quá mức. Người bệnh thường bị bồn chồn, lo âu, tim đập nhanh và khó đi vào giấc ngủ hoặc ngủ không sâu giấc. Sự mất ngủ kéo dài kết hợp với tình trạng tiêu hao năng lượng liên tục làm cơ thể nhanh chóng suy nhược và mệt mỏi tinh thần.

Rối loạn chu kỳ kinh nguyệt và sức khỏe sinh sản

• Hormone tuyến giáp tác động trực tiếp lên buồng trứng và hệ trục nội tiết sinh dục nữ. Do đó, bất kỳ sự xáo trộn nào ở tuyến giáp cũng có thể làm gián đoạn chu kỳ kinh nguyệt của chị em. Suy giáp thường gây ra tình trạng rong kinh, lượng máu kinh nhiều hơn bất thường, hoặc lượng kinh nguyệt kéo dài và khoảng cách giữa các chu kỳ bị thu ngắn.
• Trái lại, cường giáp lại khiến lượng máu kinh ít đi đáng kể, chu kỳ kinh trở nên thưa thớt hoặc thậm chí vô kinh trong nhiều tháng. Những bất thường này nếu không được kiểm soát tốt còn ảnh hưởng tiêu cực đến khả năng thụ thai, gia tăng nguy cơ sảy thai hoặc biến chứng thai kỳ, đòi hỏi phải được kiểm tra chuyên khoa kịp thời.

Thay đổi ở da tóc móng và khả năng chịu nhiệt

• Những thay đổi trên bề mặt cơ thể cũng mang lại nhiều manh mối quan trọng về sức khỏe tuyến giáp. Người bị suy giáp thường có làn da khô ráp, bong tróc, móng tay dễ gãy và tóc rụng nhiều do sự giảm tiết mồ hôi và giảm lưu thông máu đến da. Đồng thời, bệnh nhân suy giáp rất sợ lạnh, tay chân luôn trong trạng thái lạnh giá dù thời tiết ấm áp.
• Trong khi đó, cường giáp lại khiến da người bệnh trở nên nóng ẩm, tăng tiết mồ hôi liên tục và không chịu được môi trường nhiệt độ cao. Tóc ở người cường giáp cũng có thể trở nên mỏng manh, dễ gãy rụng do sự thay đổi tốc độ tăng trưởng của nang tóc.

Sưng đau vùng cổ khàn tiếng và khó nuốt

• Sự phì đại của tổ chức tuyến giáp có thể tạo ra khối bướu nhìn thấy hoặc sờ thấy ở phần trước cổ. Khi kích thước bướu giáp hoặc các nhân tuyến giáp phát triển lớn, chúng gây chèn ép lên các cấu trúc xung quanh như khí quản và thực quản.
• Nữ giới có thể cảm thấy vướng nghẹn khi nuốt thức ăn hoặc uống nước, có cảm giác đè ép ở vùng cổ, hoặc giọng nói trở nên khàn đà dai dẳng không rõ lý do. Việc phát hiện các khối u hạt hoặc hiện tượng sưng phồng vùng cổ cần được siêu âm tuyến giáp và làm các xét nghiệm hình ảnh để đánh giá chính xác tính chất tổn thương.

Lưu ý an toàn

Thông tin về dấu hiệu bệnh tuyến giáp chỉ mang tính chất tham khảo tổng quan và nhận biết sớm, không thay thế cho chẩn đoán chuyên môn của bác sĩ chuyên khoa nội tiết. Triệu chứng bệnh tuyến giáp rất đa dạng và có thể trùng lặp với nhiều bệnh lý khác. Người đọc tuyệt đối không tự ý mua thuốc điều trị, tự ý dùng các sản phẩm bổ sung iod hoặc thay đổi liều lượng thuốc đang sử dụng khi chưa có chỉ định và kết quả xét nghiệm máu từ cơ sở y tế.

Tóm tắt

Nhận biết sớm các dấu hiệu bệnh tuyến giáp ở nữ giới có ý nghĩa quan trọng trong việc bảo vệ sức khỏe tổng thể và sức khỏe sinh sản. Khi phát hiện các thay đổi bất thường về cân nặng, kinh nguyệt, tâm trạng hoặc vùng cổ, phụ nữ nên chủ động đến các cơ sở y tế để thăm khám, xét nghiệm hormone TSH, FT3, FT4 và siêu âm tuyến giáp để nhận phương án theo dõi phù hợp.