Virus Covid-19 sống trên vải bao lâu và cách giặt giũ phòng lây nhiễm
Nội dung chỉ cung cấp thông tin tham khảo, không thay thế chẩn đoán, khám hoặc điều trị của người hành nghề y tế. Không tự ý dùng, ngừng hoặc thay đổi thuốc dựa trên bài viết.
Virus SARS-CoV-2 gây bệnh Covid-19 có thể bám dính và tồn tại trên bề mặt vải trong khoảng thời gian từ vài giờ cho đến vài ngày tùy thuộc vào chất liệu sợi và điều kiện môi trường. Nghiên cứu y học cho thấy các loại sợi tổng hợp như polyester thường giữ virus lâu hơn so với sợi tự nhiên như vải cotton.
Mặc dù nguy cơ lây nhiễm Covid-19 qua tiếp xúc bề mặt quần áo thấp hơn so với hít phải giọt bắn trực tiếp, việc vệ sinh và xử lý trang phục đúng cách vẫn đóng vai trò quan trọng giúp loại bỏ mầm bệnh và bảo vệ sức khỏe gia đình.
Covid-19 sống trên vải bao lâu?
Virus SARS-CoV-2 lan truyền chủ yếu qua các giọt bắn hô hấp khi người nhiễm bệnh ho, hắt hơi hoặc nói chuyện. Các giọt bắn này cũng có thể lắng đọng trên các bề mặt vật dụng xung quanh, bao gồm trang phục, khẩu trang vải, chăn ga và khăn tắm. Thời gian sống của virus trên chất liệu dệt may phụ thuộc vào nhiệt độ, độ ẩm và độ xốp của thớ vải.
Sợi vải thô xốp như cotton giúp giọt bắn thấm nhanh và khô đi, làm virus mất khả năng hoạt động sớm hơn. Trong khi đó, bề mặt vải trơn nhẵn như nylon hay polyester có thể giữ độ ổn định của mầm bệnh lâu hơn. Việc nắm rõ cơ chế này giúp người dân áp dụng các biện pháp giặt giũ và sát khuẩn phù hợp.
Thời gian virus SARS-CoV-2 tồn tại trên các loại chất liệu vải
Các nghiên cứu vi sinh học ghi nhận virus SARS-CoV-2 có thể tồn tại trên bề mặt dệt may trong khoảng thời gian từ vài giờ đến 72 giờ. Đối với chất liệu tự nhiên như vải cotton, do đặc tính thấm hút tốt và thoáng khí, virus thường suy giảm độc lực nhanh chóng sau khoảng 24 giờ. Trái lại, trên các loại sợi tổng hợp như polyester hay nilon, lớp vỏ lipid của virus được bảo vệ tốt hơn trong môi trường ít thấm nước, khiến mầm bệnh có thể kéo dài sức sống từ 48 đến 72 giờ ở nhiệt độ phòng.
Khẩu trang vải, áo khoác ngoài và trang phục mặc ở nơi đông người là những vật dụng dễ tích tụ giọt bắn hô hấp. Khi trang phục bị ẩm do mồ hôi, virus có thể duy trì khả năng hoạt động lâu hơn so với bề mặt khô ráo.
Các yếu tố môi trường ảnh hưởng đến sức sống của virus trên vải
Thời gian tồn tại của virus Covid-19 trên vải chịu tác động lớn từ nhiệt độ, độ ẩm không khí và ánh nắng Mặt Trời. Ở điều kiện nhiệt độ cao trên 30 độ C hoặc dưới ánh nắng chiếu trực tiếp, lớp vỏ protein của virus SARS-CoV-2 nhanh chóng bị biến tính và mất khả năng gây nhiễm. Ngược lại, môi trường ẩm ướt, nhiệt độ thấp và thiếu ánh sáng sẽ tạo điều kiện cho virus duy trì tính ổn định lâu hơn.
Ngoài ra, sự thông thoáng khí trong không gian sống cũng giúp đẩy nhanh quá trình làm khô giọt bắn trên quần áo. Treo trang phục ở nơi khô ráo, có ánh nắng tự nhiên là biện pháp hỗ trợ hữu hiệu giúp làm giảm lượng mầm bệnh bám trên bề mặt trước khi giặt.
Quy trình giặt giũ và khử khuẩn quần áo phòng lây nhiễm Covid-19
Để loại bỏ mầm bệnh bám trên trang phục, việc giặt giũ đúng quy trình đóng vai trò quyết định. Sử dụng xà phòng hoặc nước giặt thông thường kết hợp với nước ấm ở nhiệt độ 60 độ C có khả năng phá hủy lớp màng lipid bảo vệ của virus SARS-CoV-2. Trong quá trình thu gom đồ bẩn, nên hạn chế rũ mạnh quần áo để tránh phát tán các hạt bụi đọng virus vào không khí.
Sau khi giặt, quần áo cần được sấy khô ở nhiệt độ cao hoặc phơi trực tiếp dưới ánh nắng Mặt Trời cho đến khi khô hoàn toàn. Với những loại vải nhạy cảm không chịu được nhiệt độ cao, việc ngâm với dung dịch sát khuẩn chuyên dụng cho vải trước khi giặt cũng đảm bảo an toàn vệ sinh.
Lưu ý xử lý trang phục khi chăm sóc người mắc bệnh tại nhà
Trường hợp gia đình có người mắc Covid-19 cách ly tại nhà, việc quản lý trang phục và chăn ga gối cần tuân thủ quy tắc an toàn y tế. Quần áo của người bệnh nên gom riêng vào túi kín trước khi mang đi giặt. Người thu gom đồ nên đeo khẩu trang y tế và găng tay cao su để tránh tiếp xúc trực tiếp với nguồn lây.
Nên giặt riêng đồ của người bệnh với nước ấm và chất tẩy rửa phù hợp. Sau khi hoàn thành việc gom đồ và vận hành máy giặt, người chăm sóc cần tháo bỏ găng tay, rửa tay sạch bằng xà phòng dưới nước chảy trong ít nhất 30 giây hoặc sát khuẩn tay bằng dung dịch cồn y tế nồng độ tối thiểu 60 phần trăm.
Lưu ý an toàn
Không nên chủ quan cho rằng virus trên quần áo sẽ tự tiêu biến mà bỏ qua các bước vệ sinh cá nhân. Khi trở về từ nơi công cộng hoặc khu vực có nguy cơ lây nhiễm cao, bạn nên thay trang phục ngay và đem đi giặt. Tránh để quần áo bẩn tiếp xúc với giường ngủ, sofa hoặc bàn ăn. Luôn rửa tay sạch bằng xà phòng sau khi tiếp xúc với đồ giặt bẩn. Tránh lạm dụng chất tẩy rửa hóa học quá nồng độ khuyến cáo để bảo vệ da tay và chất liệu vải.
Tóm tắt
Thời gian virus Covid-19 sống trên vải kéo dài từ vài giờ đến vài ngày phụ thuộc vào loại sợi và môi trường xung quanh. Việc giặt quần áo bằng xà phòng và nước ấm, phơi đồ dưới ánh nắng cùng thói quen rửa tay thường xuyên là các biện pháp đơn giản nhưng hiệu quả giúp ngăn ngừa lây nhiễm vi-rút và bảo vệ sức khỏe cho cả gia đình.
Nguồn tham khảo
FAQ – Câu hỏi thường gặp
Giặt quần áo bằng nước lạnh có tiêu diệt được virus Covid-19 không?
Xà phòng giặt thông thường có thể phá vỡ lớp vỏ lipid của virus SARS-CoV-2 ngay trong nước lạnh. Tuy nhiên, giặt bằng nước ấm từ 60 độ C trở lên sẽ nâng cao hiệu quả tiêu diệt mầm bệnh tốt hơn.
Khẩu trang vải có cần giặt hằng ngày sau khi sử dụng không?
Khẩu trang vải tiếp xúc trực tiếp với đường hô hấp nên cần được giặt sạch bằng xà phòng và phơi khô hoàn toàn sau mỗi lần dùng nhằm ngăn ngừa vi khuẩn và mầm bệnh tích tụ.
Có nên xịt cồn trực tiếp lên quần áo để sát khuẩn Covid-19 không?
Xịt dung dịch cồn lên diện rộng bề mặt vải không đảm bảo khử khuẩn đồng đều, dễ gây tốn kém và nguy cơ kích ứng da hoặc cháy nổ. Giặt sạch bằng xà phòng và nước vẫn là phương pháp tối ưu.
Quần áo mua mới tại cửa hàng có nguy cơ lây nhiễm Covid-19 không?
Nguy cơ lây nhiễm từ quần áo mới thử tại cửa hàng là rất thấp. Tuy nhiên, để đảm bảo an toàn vệ sinh da và phòng ngừa mầm bệnh tồn đọng, bạn nên giặt sạch đồ mới trước khi mặc.
Cần xử lý giỏ đựng quần áo sau khi chứa đồ bẩn của người bệnh thế nào?
Giỏ đựng đồ bẩn của người nhiễm Covid-19 nên lót túi nilon hoặc được lau xịt khử khuẩn bề mặt ngay sau khi lấy đồ đi giặt. Bạn cần rửa tay sạch bằng xà phòng sau khi thao tác.
