Những công dụng bất ngờ của kem đánh răng và lưu ý an toàn khi sử dụng
Nội dung chỉ cung cấp thông tin tham khảo, không thay thế chẩn đoán, khám hoặc điều trị của người hành nghề y tế. Không tự ý dùng, ngừng hoặc thay đổi thuốc dựa trên bài viết.
Kem đánh răng là vật dụng vệ sinh cá nhân quen thuộc trong mỗi gia đình với chức năng chính là bảo vệ men răng và ngăn ngừa sâu răng. Ngoài công dụng chăm sóc răng miệng, nhiều người còn tận dụng sản phẩm này vào các mẹo vặt thường ngày như làm sạch đồ vật, khử mùi hôi hay tẩy vết ố trên giày dép.
Tuy vậy, việc lan truyền những mẹo dân gian chưa được kiểm chứng y khoa như dùng kem đánh răng để trị mụn, làm dịu vết bỏng hoặc giảm ngứa do côn trùng cắn có thể gây ra nhiều biến chứng tổn thương da nghiêm trọng. Hiểu rõ công dụng thực tế của kem đánh răng và những giới hạn an toàn khi sử dụng sẽ giúp bạn ứng dụng đúng cách mà không gây hại cho sức khỏe.
Công dụng của kem đánh răng là gì?
Thành phần cơ bản của kem đánh răng thường bao gồm các chất mài mòn dịu nhẹ như calci carbonat, dicalci phosphat hoặc silic ngậm nước, kết hợp cùng chất hoạt động bề mặt tạo bọt như natri lauryl sulfat, chất giữ ẩm, hương liệu bạc hà và hoạt chất bảo vệ men răng như fluor. Nhờ cấu trúc đặc biệt này, kem đánh răng có khả năng phân rã mảng bám, hòa tan dầu mỡ nhẹ và loại bỏ vết bẩn bám dính trên các bề mặt cơ học.
Chính nhờ những đặc tính hóa lý trên, ngoài việc chải răng hàng ngày, sản phẩm này thường được tận dụng hiệu quả trong đời sống gia đình để vệ sinh các bề mặt kim loại, tẩy sạch vết ố hoặc khử mùi hôi thực phẩm. Dù vậy, người tiêu dùng cần phân biệt rạch ròi giữa khả năng làm sạch vật dụng cơ học với việc chăm sóc trực tiếp trên cơ thể người, tránh áp dụng sai lệch gây hại cho da.
Làm sạch và đánh bóng các bề mặt vật dụng trong nhà
Nhờ chứa các hạt vi mài mòn như calci carbonat hoặc silic ngậm nước kết hợp với chất diện hoạt nhẹ, kem đánh răng màu trắng là chất làm sạch rất hữu ích cho các đồ dùng trong gia đình. Người dùng có thể bôi một lượng nhỏ lên vải mềm để đánh bóng đồ bạc, trang sức kim loại hoặc loại bỏ cặn nước bám trên vòi sen và bồn rửa inox.
Bên cạnh đó, các vết ố vàng trên viền cao su của giày thể thao hoặc vết bút chì màu dính trên bề mặt tường sơn cũng có thể được làm mờ nhẹ nhàng bằng bàn chải mềm có thấm kem đánh răng. Sau khi chà nhẹ theo hình tròn, bạn chỉ cần dùng khăn ẩm lau sạch lại để bề mặt sáng bóng mà không lo trầy xước bề mặt vật dụng.
Khử mùi bám dai dẳng trên tay và hộp đựng thực phẩm
Mùi hôi bám dính dai dẳng từ thực phẩm sống như tỏi, hành tây, hải sản hoặc mùi nhựa mới trong bình giữ nhiệt thường khó rửa trôi bằng xà phòng thông thường. Các thành phần tạo bọt, tinh dầu bạc hà và chất kháng khuẩn nhẹ trong kem đánh răng có khả năng trung hòa các phân tử gốc lưu huỳnh gây mùi khó chịu.
Để khử mùi trên tay sau khi làm bếp, bạn chỉ cần xoa đều một lượng nhỏ kem đánh răng lên các kẽ ngón tay rồi rửa kỹ lại với nước sạch. Đối với bình nước hoặc hộp nhựa bám mùi ẩm mốc, việc cọ rửa lòng bình bằng kem đánh răng pha chút nước ấm sẽ giúp khử sạch mùi hôi và mang lại cảm giác thơm mát an toàn.
Hiểu đúng về nguy cơ khi bôi kem đánh răng lên vết bỏng nhiệt
Nhiều người có thói quen truyền tai nhau bôi kem đánh răng lên vết bỏng sinh hoạt với hy vọng làm mát và giảm phồng rộp. Tuy nhiên, theo các bác sĩ ngoại khoa và hồi sức bỏng, đây là sai lầm nguy hiểm có thể làm tổn thương mô da trầm trọng hơn. Cảm giác mát lạnh ban đầu thực chất chỉ do menthol đánh lừa thụ thể thần kinh, không có tác dụng hạ nhiệt độ mô.
Ngược lại, lớp kem đặc sẽ bít kín bề mặt, giữ nhiệt lượng bên trong mô mềm và khiến bỏng ăn sâu hơn. Hơn nữa, tính kiềm cùng các hạt vi mài mòn trong kem đánh răng khi tiếp xúc với lớp biểu bì bị tổn thương sẽ gây viêm mô tế bào, đau rát dữ dội và tạo điều kiện cho vi khuẩn xâm nhập gây nhiễm trùng. Sơ cứu chuẩn y khoa duy nhất là xả nước mát sạch liên tục trong mười lăm đến hai mươi phút.
Cảnh giác nguy cơ viêm da tiếp xúc khi dùng kem đánh răng trị mụn
Trào lưu chấm kem đánh răng lên nốt mụn trứng cá để làm mụn nhanh xẹp là phương pháp tự phát chưa qua kiểm chứng y khoa và tiềm ẩn nhiều nguy cơ. Kem đánh răng thường chứa natri lauryl sulfat, baking soda và tinh dầu tạo mùi, vốn được sản xuất để tác động trên lớp men răng cứng cáp chứ không phải mô da mặt mỏng manh.
Khi bôi trực tiếp lên mụn, các chất này sẽ phá hủy lớp màng lipid tự nhiên, làm khô da quá mức, kích thích bã nhờn tiết nhiều hơn và gây viêm da tiếp xúc kích ứng. Vùng da quanh mụn có thể bị bong tróc, đỏ rát, thậm chí để lại sẹo thâm khó phục hồi. Đối với mụn viêm hoặc mụn bọc, người bệnh nên sử dụng các hoạt chất đặc trị được khuyến nghị như benzoyl peroxide hoặc acid salicylic thay vì dùng kem đánh răng.
Lưu ý an toàn
Kem đánh răng được bào chế chuyên biệt cho cấu trúc men răng có độ cứng cao, không phù hợp với cấu trúc sinh học mỏng manh của da người. Tuyệt đối không bôi lên vết thương hở, vết bỏng, vết loét niêm mạc hoặc vùng da quanh mắt. Những người có cơ địa nhạy cảm có thể bị viêm da dị ứng hoặc bỏng hóa chất nếu để kem tiếp xúc lâu trên da. Nếu vô tình để kem đánh răng dính vào mắt gây cay rát, cần rửa ngay dưới vòi nước sạch nhiều lần và đến cơ sở y tế nếu triệu chứng không thuyên giảm.
Tóm tắt
Kem đánh răng phát huy hiệu quả tốt nhất khi dùng đúng chức năng vệ sinh răng miệng và tận dụng tẩy rửa vật dụng gia dụng nhỏ. Người dân không nên áp dụng các mẹo dân gian truyền miệng để bôi lên vết thương hở, vết bỏng hay nốt mụn. Khi gặp các tổn thương da, việc thăm khám bác sĩ chuyên khoa da liễu luôn là giải pháp an toàn và khoa học.
Nguồn tham khảo
FAQ – Câu hỏi thường gặp
Có nên dùng kem đánh răng để chấm mụn trứng cá không?
Không nên bôi kem đánh răng lên mụn vì các chất tẩy rửa và hương liệu dễ phá hủy hàng rào bảo vệ da, gây kích ứng và để lại thâm sẹo kéo dài. Người bệnh nên dùng sản phẩm trị mụn chuyên dụng hoặc khám da liễu.
Bôi kem đánh răng lên vết bỏng có giúp làm dịu da không?
Tuyệt đối không bôi kem đánh răng lên vết bỏng vì chất kiềm và bạc hà có thể giữ nhiệt, làm tổn thương mô sâu hơn và gia tăng nguy cơ nhiễm trùng. Cách sơ cứu đúng là ngâm rửa dưới vòi nước mát sạch.
Kem đánh răng có làm sạch đế giày trắng hiệu quả không?
Kem đánh răng dạng kem màu trắng thông thường chứa hạt mài mòn mịn và chất hoạt động bề mặt nhẹ, rất thích hợp để cọ sạch viền cao su của giày thể thao, loại bỏ mảng bám mà không làm hỏng chất liệu.
Cách dùng kem đánh răng khử mùi tanh ở tay như thế nào?
Sau khi băm tỏi hoặc chế biến cá, bạn có thể thoa một lượng nhỏ kem đánh răng lên lòng bàn tay, xoa đều rồi rửa sạch bằng nước. Hương bạc hà và chất hoạt động bề mặt sẽ trung hòa mùi hôi tanh hiệu quả.
Bị côn trùng cắn có nên thoa kem đánh răng để giảm ngứa không?
Kem đánh răng chứa nhiều hương liệu, chất mài mòn và chất tẩy bọt có thể gây ngứa rát, viêm da tiếp xúc nặng hơn ở vùng da bị côn trùng đốt. Thay vào đó, bạn nên rửa xà phòng dịu nhẹ và chườm lạnh.
