Chảy máu âm đạo bất thường: Nguyên nhân và thời điểm cần thăm khám

Chảy máu âm đạo bất thường là gì?

Chảy máu âm đạo bất thường là mọi tình trạng xuất huyết từ đường sinh dục nữ không trùng khớp với chu kỳ kinh nguyệt thông thường về thời gian, tần suất hoặc số lượng. Tình trạng này bao gồm ra máu giữa hai kỳ kinh, thời gian hành kinh kéo dài trên bảy ngày, lượng máu kinh ra quá nhiều hoặc chảy máu sau khi đã mãn kinh.

Ở trạng thái khỏe mạnh, niêm mạc tử cung bong ra theo chu kỳ dưới sự điều hòa của estrogen và progesterone. Khi mất cân bằng nội tiết hoặc có tổn thương tại cơ quan sinh sản, niêm mạc tử cung có thể bong tróc bất thường gây chảy máu. Việc xác định sớm nguyên nhân đóng vai trò quan trọng trong việc bảo vệ sức khỏe sinh sản của phụ nữ.

Các nguyên nhân phổ biến gây chảy máu âm đạo ngoài chu kỳ

Hiện tượng xuất huyết âm đạo bất thường thường bắt nguồn từ rối loạn nội tiết hoặc tổn thương thực thể tại cơ quan sinh sản.

Về mặt nội tiết, sự mất cân bằng hormone estrogen và progesterone dễ xảy ra ở tuổi dậy thì, giai đoạn tiền mãn kinh hoặc do căng thẳng tâm lý kéo dài. Việc bắt đầu, ngừng uống hoặc quên dùng thuốc tránh thai hàng ngày cũng có thể gây ra hiện tượng ra máu thấm giọt giữa chu kỳ.

Về mặt thực thể, các khối u lành tính như polyp cổ tử cung, u xơ tử cung hay lạc nội mạc trong cơ tử cung là nguyên nhân rất thường gặp. Bên cạnh đó, tình trạng viêm nhiễm âm đạo, viêm lộ tuyến cổ tử cung hoặc bệnh lý lây qua đường tình dục cũng khiến bề mặt niêm mạc dễ chảy máu khi va chạm.

Dấu hiệu cảnh báo cần đi khám phụ khoa ngay

Phụ nữ cần đến ngay cơ sở y tế nếu tình trạng chảy máu âm đạo đi kèm với các dấu hiệu nghiêm trọng sau đây:

Thứ nhất, lượng máu chảy ra quá nhiều, ướt đẫm băng vệ sinh chỉ trong một đến hai giờ liên tục hoặc có nhiều cục máu đông kích thước lớn. Thứ hai, xuất huyết kèm theo cơn đau bụng dưới dữ dội, hoa mắt, chóng mặt hoặc ngất xỉu, cảnh báo nguy cơ mất máu cấp hoặc biến chứng thai ngoài tử cung.

Ngoài ra, phụ nữ sau thời kỳ mãn kinh nếu xuất hiện lại hiện tượng ra máu âm đạo, dù chỉ một lượng rất nhỏ, cũng cần được bác sĩ chuyên khoa thăm khám sớm nhằm loại trừ các tổn thương ác tính.

Các phương pháp kiểm tra y tế thường được áp dụng

Để tìm chính xác nguyên nhân gây xuất huyết âm đạo, bác sĩ chuyên khoa phụ sản sẽ tiến hành thăm khám lâm sàng bằng mỏ vịt kết hợp khám thực thể vùng chậu.

Siêu âm phụ khoa, đặc biệt là siêu âm đầu dò qua đường âm đạo, là phương pháp cận lâm sàng cơ bản giúp đánh giá cấu trúc tử cung, niêm mạc tử cung và hai buồng trứng. Với phụ nữ trong độ tuổi sinh sản, xét nghiệm định lượng beta-hCG máu thường được thực hiện để kiểm tra tình trạng thai nghén.

Tùy theo từng trường hợp, bác sĩ có thể chỉ định thêm xét nghiệm soi tươi dịch âm đạo, xét nghiệm tế bào cổ tử cung Pap smear tầm soát ung thư hoặc sinh thiết nội mạc tử cung để có kết luận chính xác.

Lưu ý chăm sóc và theo dõi sức khỏe tại nhà

Trong quá trình theo dõi tại nhà, phụ nữ nên ghi chép nhật ký kinh nguyệt chi tiết gồm ngày xuất hiện, số lượng băng vệ sinh đã dùng và màu sắc máu để cung cấp thông tin hữu ích cho bác sĩ khi thăm khám.

Về vệ sinh cá nhân, cần giữ vùng kín sạch sẽ, khô thoáng và thay băng vệ sinh sau mỗi ba đến bốn giờ. Tuyệt đối không thụt rửa sâu trong âm đạo vì có thể gây tổn thương niêm mạc và làm mất cân bằng vi sinh. Đồng thời, nên tạm kiêng quan hệ tình dục trong những ngày đang bị ra máu bất thường để tránh viêm nhiễm đường sinh dục.

Lưu ý an toàn

Thông tin trong bài viết chỉ mang tính tham khảo kiến thức y khoa phổ thông, không thay thế cho chẩn đoán hay phác đồ điều trị của bác sĩ chuyên khoa. Người bệnh tuyệt đối không tự ý mua thuốc cầm máu hoặc can thiệp nội tiết khi chưa được thăm khám. Việc tự điều trị có thể làm chậm trễ thời gian phát hiện các bệnh lý nguy hiểm.

Tóm tắt

Chảy máu âm đạo bất thường là dấu hiệu cảnh báo quan trọng về sức khỏe sinh sản của phụ nữ. Việc theo dõi sát sao chu kỳ kinh nguyệt, nhận biết sớm các bất thường và chủ động đến cơ sở y tế thăm khám chuyên khoa sẽ giúp bảo vệ an toàn sức khỏe sinh sản lâu dài.