Bong gân cổ tay nên kiêng ăn gì để nhanh hồi phục

Bong gân cổ tay kiêng ăn gì là gì?

Bong gân cổ tay là tình trạng tổn thương các dải mô liên kết sợi dày đặc có nhiệm vụ giữ vững khớp cổ tay. Khi chấn thương xảy ra, mạng lưới collagen trong dây chằng bị gián đoạn, kèm theo hiện tượng xung huyết, rỉ dịch gian bào và phản ứng viêm cục bộ gây đau, sưng tấy và giảm biên độ cử động bàn tay.

Tiến trình hồi phục của dây chằng chia làm nhiều giai đoạn bao gồm viêm cấp tính, tăng sinh mô hạt và tái cấu trúc sợi collagen. Dinh dưỡng đóng vai trò cung cấp vật liệu sinh học và điều hòa hệ miễn dịch. Nếu chế độ ăn uống chứa nhiều chất kích thích phản ứng viêm, thời gian liền sẹo của dây chằng sẽ kéo dài, thậm chí để lại di chứng lỏng khớp hoặc đau khớp cổ tay mạn tính. Do đó, việc điều chỉnh thực đơn hàng ngày là một phần quan trọng của kế hoạch chăm sóc tổng thể.

Thực phẩm chứa nhiều đường tinh luyện và bánh kẹo ngọt

Bánh kẹo ngọt, nước ngọt có gas, siro ngô và các món tráng miệng chứa nhiều đường đơn là nhóm thực phẩm hàng đầu cần hạn chế khi bị tổn thương mô liên kết. Khi cơ thể nạp một lượng lớn đường tinh luyện, nồng độ glucose trong máu tăng vọt, thúc đẩy các tế bào giải phóng các chất trung gian gây viêm như cytokine.

Tình trạng phản ứng viêm tăng sinh sẽ khiến vùng cổ tay bị bong gân trở nên sưng nề nhiều hơn, đau nhức dai dẳng và cản trở phản ứng hồi phục tự nhiên. Ngoài ra, dư thừa đường còn làm suy giảm khả năng tổng hợp collagen mới, khiến các sợi dây chằng bị kéo giãn hoặc rách vi thể khó liên kết bền vững lại như ban đầu. Người bệnh nên thay thế đồ ngọt bằng trái cây tươi ít đường để vừa thỏa mãn vị giác vừa cung cấp chất chống oxy hóa bảo vệ mô.

Món ăn chiên rán nhiều dầu mỡ và thực phẩm chế biến sẵn

Thịt mỡ, đồ chiên rán ngập dầu, thức ăn nhanh, xúc xích, thịt nguội và các loại bơ thực vật chứa nhiều chất béo bão hòa cùng chất béo chuyển hóa trans fat. Những hoạt chất béo này khi hấp thu vào cơ thể sẽ kích thích hệ miễn dịch tạo ra phản ứng viêm toàn thân, làm trầm trọng thêm tình trạng xung huyết tại cổ tay.

Không chỉ gia tăng cảm giác đau và căng tức, chất béo xấu còn làm chậm quá trình lưu thông tuần hoàn vi mạch đến nuôi dưỡng các sợi collagen tổn thương. Khi lưu lượng máu bị hạn chế, lượng oxy và dưỡng chất thiết yếu đưa đến cổ tay sẽ giảm sút, kéo dài thời gian lành thương. Người bệnh nên ưu tiên các phương pháp chế biến thanh đạm như hấp, luộc và sử dụng dầu thực vật nguyên chất với lượng vừa phải.

Thức ăn quá mặn và thực phẩm chứa nhiều muối natri

Đồ ăn quá mặn, mắm nêm, cá khô, mì tôm hay thực phẩm đóng hộp chứa hàm lượng muối natri rất cao. Việc tiêu thụ nhiều natri làm cơ thể tăng cường giữ nước trong các khoang gian bào, dẫn đến hiện tượng phù nề rõ rệt hơn tại vùng khớp cổ tay đang bị tổn thương cơ học.

Khi dịch tích tụ nhiều quanh bao khớp và dây chằng, áp lực mô mềm tăng cao sẽ chèn ép lên các đầu mút thần kinh cảm giác, khiến người bệnh cảm thấy đau nhức nhiều hơn và phạm vi cử động cổ tay bị hạn chế nghiêm trọng. Để kiểm soát phù nề, người bị chấn thương nên duy trì chế độ ăn nhạt, nêm nếm ít gia vị mặn và tránh các loại nước chấm đậm đặc trong suốt thời gian điều trị.

Rượu bia và đồ uống có cồn

Rượu bia và thức uống có cồn là những chất gây ức chế rõ rệt lên tiến trình hồi phục của hệ cơ xương khớp. Cồn làm giãn các mạch máu ngoại vi, làm tăng mức độ rỉ dịch và phù nề ở vùng khớp cổ tay trong giai đoạn cấp tính, khiến cơn đau trở nên dữ dội hơn.

Bên cạnh đó, đồ uống có cồn làm suy giảm khả năng tổng hợp protein của tế bào, ngăn cản cơ thể tái tạo các bó sợi collagen mới để gia cố dây chằng. Cồn cũng cản trở quá trình hấp thu các khoáng chất vi lượng và có thể gây tương tác nguy hiểm với các nhóm thuốc giảm đau, thuốc kháng viêm không steroid mà bác sĩ kê đơn cho người bệnh. Việc kiêng rượu bia tuyệt đối cho đến khi khớp cổ tay lành hẳn là điều rất cần thiết.

Nhóm thực phẩm nên tăng cường để dây chằng nhanh liền

Bên cạnh việc kiêng khem đúng cách, người bệnh cần chủ động xây dựng thực đơn giàu dinh dưỡng để nuôi dưỡng dây chằng cổ tay bị giãn. Đạm từ thịt nạc heo, ức gà, trứng và sữa cung cấp các axit amin thiết yếu như glycine và proline, là nguyên liệu trực tiếp để tạo nên sợi collagen bền chắc.

Nên tăng cường trái cây có múi như cam, quýt, bưởi, ổi và ớt chuông nhằm cung cấp dồi dào vitamin C giúp thúc đẩy enzym liên kết các sợi mô. Axit béo omega-3 có trong cá hồi, cá thu, hạt lanh và hạt óc chó giúp kháng viêm tự nhiên, giảm sưng nề mà không gây hại dạ dày. Đồng thời, các khoáng chất như kẽm, đồng và canxi cũng rất cần thiết để củng cố sức bền của khớp và các cấu trúc bao quanh cổ tay.

Lưu ý an toàn

Thông tin dinh dưỡng trong bài viết mang tính chất tham khảo giáo dục sức khỏe và không thay thế cho chẩn đoán hay phác đồ điều trị y khoa. Mỗi mức độ tổn thương dây chằng cổ tay cần được thăm khám cụ thể bởi bác sĩ chuyên khoa cơ xương khớp hoặc chấn thương chỉnh hình. Người bệnh tuyệt đối không tự ý nắn chỉnh khớp, không đắp các loại lá thuốc không rõ nguồn gốc và không tự mua thuốc giảm đau chống viêm liều cao khi chưa có chỉ định y tế.

Tóm tắt

Chế độ dinh dưỡng hợp lý đóng vai trò trợ lực đắc lực giúp kiểm soát phản ứng viêm và đẩy nhanh quá trình tái tạo mô liên kết ở cổ tay. Người bệnh nên chủ động kiêng các món nhiều đường, dầu mỡ xấu, muối mặn và rượu bia, đồng thời kết hợp chế độ nghỉ ngơi, cố định cổ tay theo hướng dẫn của bác sĩ chuyên khoa chấn thương chỉnh hình để khớp sớm vận động bình thường.