Biến chứng sau mổ đục thủy tinh thể và những điều cần lưu ý

Biến chứng sau mổ đục thủy tinh thể

Phẫu thuật đục thủy tinh thể thường diễn ra nhanh chóng và ít gây đau đớn. Phần lớn bệnh nhân hồi phục thị lực tốt chỉ sau vài ngày hoặc vài tuần. Tuy nhiên, trong một số trường hợp, mắt có thể phản ứng với vết mổ hoặc thủy tinh thể nhân tạo, dẫn đến các rắc rối hậu phẫu. Các biến chứng sau mổ đục thủy tinh thể có thể xuất hiện ngay trong những ngày đầu hoặc tiến triển chậm sau vài tháng đến vài năm. Một số phản ứng chỉ ở mức độ nhẹ như khô mắt, phù nhẹ biểu mô corneae hay cộm vướng tạm thời, nhưng cũng có những trường hợp nghiêm trọng như nhiễm trùng mắt, tăng áp lực nội nhãn hoặc bong võng mạc. Việc theo dõi sát sao tình trạng mắt và tuân thủ hướng dẫn tái khám là chìa khóa quan trọng để phát hiện sớm cũng như khắc phục hiệu quả các rủi ro này.

Hiện tượng đục bao sau mắt sau phẫu thuật

Đục bao sau là một trong những biến chứng sau mổ đục thủy tinh thể phổ biến nhất, thường xuất hiện sau vài tháng hoặc vài năm. Trong quá trình phẫu thuật, bác sĩ giữ lại phần bao sau của thủy tinh thể tự nhiên để làm bệ đỡ cho thủy tinh thể nhân tạo. Theo thời gian, các tế bào biểu mô còn sót lại có thể phát triển và làm mờ phần bao này, gây ra tình trạng nhìn mờ trở lại tương tự như khi chưa phẫu thuật.

Hiện tượng đục bao sau không phải là do đục thủy tinh thể tái phát và cũng không gây nguy hiểm cấp tính. Tình trạng này có thể được điều trị nhẹ nhàng và hiệu quả bằng thủ thuật mở bao sau bằng laser YAG tại phòng khám chuyên khoa mắt. Thủ thuật laser diễn ra nhanh chóng, không gây đau và giúp khôi phục lại thị lực rõ nét cho người bệnh ngay sau đó.

Nhiễm trùng nội nhãn sau mổ đục thủy tinh thể

Viêm nội nhãn là biến chứng nhiễm trùng hiếm gặp nhưng vô cùng nghiêm trọng sau phẫu thuật mắt. Tình trạng này xảy ra khi vi khuẩn hoặc nấm xâm nhập vào bên trong nhãn cầu qua vết mổ trong hoặc ngay sau quá trình phẫu thuật. Các triệu chứng thường xuất hiện trong vòng vài ngày đầu sau mổ, bao gồm đau nhức mắt dữ dội, đỏ mắt kéo dài, giảm thị lực đột ngột, sưng nếp mi và xuất hiện mủ trong tiền phòng.

Nếu không được chẩn đoán và can thiệp y khoa khẩn cấp, viêm nội nhãn có thể dẫn đến mất thị lực vĩnh viễn hoặc hỏng nhãn cầu. Người bệnh cần dùng thuốc nhỏ mắt kháng sinh đúng theo chỉ định của bác sĩ chuyên khoa mắt và giữ vệ sinh mắt tuyệt đối, tránh để nước bẩn hay bụi bẩn dính vào mắt sau mổ.

Tăng nhãn áp và phù hoàng điểm dạng nang

Sau khi phẫu thuật đục thủy tinh thể, một số bệnh nhân có thể gặp phải tình trạng gia tăng áp lực nội nhãn tạm thời hoặc kéo dài. Tăng nhãn áp sau mổ có thể do phản ứng viêm, sót chất nhân thủy tinh thể hoặc phản ứng với thuốc chứa corticoid. Sự gia tăng áp lực này nếu không được kiểm soát có thể gây tổn thương dây thần kinh thị giác. Bác sĩ thường kê đơn thuốc nhỏ mắt hạ nhãn áp để điều chỉnh áp lực về mức an toàn.

Ngoài ra, phù hoàng điểm dạng nang cũng là một biến chứng gây giảm thị lực trung tâm sau mổ. Tình trạng này xảy ra khi các mạch máu ở võng mạc bị rò rỉ chất dịch làm tích tụ dịch tại hoàng điểm. Hầu hết các trường hợp phù hoàng điểm sẽ đáp ứng tốt với điều trị bằng thuốc chống viêm dạng nhỏ mắt hoặc tiêm nội nhãn.

Bong võng mạc và lệch thủy tinh thể nhân tạo

Bong võng mạc là biến chứng ít gặp nhưng nguy hiểm, xảy ra khi lớp võng mạc ở đáy mắt bị tách khỏi các mô hỗ trợ bên dưới. Những người bị cận thị nặng hoặc từng có tiền sử bệnh lý võng mạc có nguy cơ cao hơn. Biểu hiện của bong võng mạc bao gồm thấy chớp sáng liên tục, xuất hiện nhiều đốm đen di động như ruồi bay hoặc có bóng đen che khuất một phần tầm nhìn. Tình trạng này đòi hỏi phải phẫu thuật can thiệp sớm để bảo tồn thị lực.

Bên cạnh đó, thủy tinh thể nhân tạo được đặt vào mắt cũng có nguy cơ bị lệch hoặc dịch chuyển khỏi vị trí ban đầu nếu dây treo thủy tinh thể yếu hoặc bị tổn thương. Bệnh nhân bị lệch kính nhân tạo có thể thấy nhìn đôi, nhìn mờ hoặc chói mắt, khi đó bác sĩ mắt sẽ xem xét phẫu thuật điều chỉnh hoặc thay thế kính.

Lưu ý an toàn

Thông tin trong bài viết chỉ mang tính chất tham khảo giáo dục và không thay thế cho việc chẩn đoán hay điều trị y khoa trực tiếp. Mỗi bệnh nhân có tình trạng sức khỏe mắt và cơ địa riêng biệt, do đó quá trình hồi phục sau phẫu thuật đục thủy tinh thể có thể khác nhau. Bệnh nhân tuyệt đối không tự ý dùng thuốc nhỏ mắt, tự thay đổi liều lượng thuốc được kê đơn hoặc áp dụng các mẹo dân gian chưa được kiểm chứng. Khi xuất hiện các dấu hiệu bất thường như đau nhức mắt tăng dần, mờ mắt đột ngột hay đỏ mắt nghiêm trọng, người bệnh cần đến ngay cơ sở y tế chuyên khoa mắt để được bác sĩ kiểm tra.

Tóm tắt

Mặc dù phẫu thuật đục thủy tinh thể mang lại hiệu quả cao trong việc cải thiện thị lực, người bệnh vẫn cần thận trọng trước các biến chứng sau mổ. Việc tuân thủ đúng hướng dẫn chăm sóc mắt của bác sĩ, vệ sinh sạch sẽ và tái khám định kỳ theo lịch hẹn sẽ giúp phát hiện sớm mọi bất thường, từ đó bảo vệ và duy trì thị lực khỏe mạnh lâu dài.