Bị viêm kết mạc xông lá trầu không có khỏi không và những nguy cơ tiềm ẩn

Viêm kết mạc xông lá trầu không là gì?

Viêm kết mạc là tình trạng viêm lớp màng trong suốt bao phủ tròng trắng của nhãn cầu và mặt trong mí mắt, thường được dân gian gọi là bệnh đau mắt đỏ. Căn nguyên phổ biến nhất xuất phát từ các loại virus như Adenovirus, hoặc do nhiễm khuẩn, hay tiếp xúc với các dị nguyên như phấn hoa, bụi bẩn. Bệnh nhân thường xuất hiện các triệu chứng đỏ mắt, ngứa cộm, tiết nhiều ghèn rỉ và chảy nước mắt liên tục.

Lá trầu không chứa một số hoạt chất kháng khuẩn và tinh dầu tự nhiên, nên từ xa xưa thường được dùng ngoài da trong dân gian. Tuy nhiên, cấu trúc của mắt vô cùng mỏng manh, nhạy cảm và khác biệt hoàn toàn với bề mặt da thông thường. Việc áp dụng kinh nghiệm dân gian để xông hơi trực tiếp vào mắt chưa từng được bất kỳ hướng dẫn nhãn khoa chính thống nào công nhận. Khi niêm mạc mắt đang bị tổn thương, bất kỳ tác động nhiệt hay hóa chất lạ nào cũng có thể biến một đợt viêm nhẹ thành biến chứng phức tạp.

Vì sao xông lá trầu không không thể chữa khỏi viêm kết mạc

Nhiều người lầm tưởng rằng tính kháng khuẩn tự nhiên trong lá trầu không có thể tiêu diệt các tác nhân gây đau mắt đỏ. Tuy nhiên, phần lớn các ca viêm kết mạc cấp tính có nguồn gốc từ virus, phổ biến nhất là Adenovirus. Tinh dầu trầu không hoàn toàn không có khả năng ức chế hay tiêu diệt các chủng virus này trong mô sống của mắt.

Bên cạnh đó, nồng độ tinh dầu bốc hơi cùng hơi nước không thể kiểm soát được liều lượng. Hơi tinh dầu chỉ bay phớt trên bề mặt ngoài của mi mắt và nhãn cầu trong thời gian ngắn, không đủ khả năng thấm sâu để điều trị ổ viêm nhiễm bên trong mô kết mạc. Do đó, việc xông lá trầu không hoàn toàn không mang lại hiệu quả điều trị căn nguyên bệnh, mà chỉ tạo cảm giác dễ chịu giả tạo ban đầu do hơi ẩm làm dịu tạm thời tình trạng khô rát mi mắt.

Những nguy cơ nguy hiểm khi xông lá trầu không vào mắt

Hành động xông hơi lá trầu không vào mắt tiềm ẩn rất nhiều rủi ro y khoa nghiêm trọng. Trước hết là nguy cơ bỏng nhiệt giác mạc và bỏng kết mạc do hơi nước nóng bốc lên ở cự ly gần. Giác mạc là lớp mô trong suốt ngoài cùng rất mỏng, nhiệt độ cao dễ dàng làm trợt biểu mô giác mạc, gây đau nhức dữ dội và suy giảm thị lực tức thì.

Ngoài ra, tinh dầu trầu không có tính cay nóng và kích ứng mạnh. Khi tiếp xúc với niêm mạc mắt đang viêm sưng, tinh dầu gây xung huyết nặng nề hơn, làm tăng phản ứng viêm và phù nề mi mắt. Hơn nữa, lá trầu không thu hái bên ngoài có thể dính bụi bẩn, trứng ký sinh trùng, nấm mốc hoặc tàn dư thuốc bảo vệ thực vật. Việc đun nấu không vô trùng rồi hướng hơi bốc vào mắt bị trầy xước rất dễ dẫn đến bội nhiễm vi khuẩn nguy hiểm, thậm chí gây viêm loét giác mạc và để lại sẹo vĩnh viễn.

Hướng dẫn chăm sóc và vệ sinh mắt an toàn khi bị viêm kết mạc

Khi xuất hiện các dấu hiệu viêm kết mạc, người bệnh cần thực hiện chăm sóc đúng cách nhằm kiểm soát triệu chứng và hạn chế lây lan. Biện pháp cơ bản và an toàn nhất là sử dụng dung dịch nước muối sinh lý natri clorid không phẩy chín phần trăm để rửa mắt nhẹ nhàng hàng ngày. Người bệnh nên dùng gạc y tế vô trùng lau sạch chất tiết quanh mắt từ khóe mắt trong ra ngoài, sau đó bỏ gạc ngay và không dùng lại.

Người bệnh tuyệt đối không dùng chung khăn mặt, gối, kính mắt hoặc thuốc nhỏ mắt với người khác để tránh lây nhiễm chéo. Rửa tay thường xuyên bằng xà phòng trước và sau khi chạm vào khu vực mắt. Không nên dụi mắt vì lực ma sát có thể làm tổn thương thêm bề mặt giác mạc. Nếu cảm thấy cộm xốn nhiều, có thể chườm mát mi mắt bằng khăn sạch thấm nước mát đun sôi để nguội để giảm cảm giác phù nề khó chịu.

Thời điểm cần đi khám chuyên khoa mắt

Viêm kết mạc cần được theo dõi cẩn trọng để phát hiện sớm các dấu hiệu chuyển biến xấu. Người bệnh nên đến ngay cơ sở y tế có chuyên khoa mắt nếu nhận thấy thị lực suy giảm, nhìn mờ, nhìn đôi hoặc cảm thấy sợ ánh sáng chói chang. Cơn đau nhức mắt dữ dội lan lên đầu cũng là dấu hiệu cảnh báo tổn thương đã lan sâu vào các cấu trúc bên trong nhãn cầu.

Bên cạnh đó, nếu mắt tiết nhiều dịch mủ đặc màu vàng xanh, mí mắt sưng húp không mở được hoặc các triệu chứng không thuyên giảm sau ba đến năm ngày tự chăm sóc tại nhà, việc thăm khám bác sĩ là bắt buộc. Bác sĩ chuyên khoa mắt sẽ soi đáy mắt, đánh giá mức độ tổn thương trên kính sinh hiển vi và chỉ định thuốc điều trị thích hợp như kháng sinh nhỏ mắt, thuốc kháng viêm hay nước mắt nhân tạo phù hợp với từng người bệnh.

Lưu ý an toàn

Tuyệt đối không tự ý áp dụng các mẹo dân gian như xông lá trầu không, đắp lá dâu tằm, hay nhỏ sữa mẹ vào mắt khi bị đau mắt đỏ. Cần tránh tự mua các loại thuốc nhỏ mắt chứa corticoid khi chưa có chỉ định của bác sĩ nhãn khoa, vì việc dùng sai thuốc có thể gây tăng nhãn áp và loét giác mạc. Mọi thông tin trong bài viết chỉ mang tính chất giáo dục thường thức, không thay thế cho việc chẩn đoán hay điều trị y khoa trực tiếp từ bác sĩ chuyên khoa mắt.

Tóm tắt

Xông lá trầu không không phải là giải pháp điều trị viêm kết mạc mà còn mang lại nhiều nguy cơ tổn thương nhãn cầu nghiêm trọng. Cách tiếp cận an toàn nhất là giữ vệ sinh mắt bằng nước muối sinh lý, tránh dụi mắt và chủ động thăm khám chuyên khoa mắt khi xuất hiện triệu chứng bất thường để bảo vệ đôi mắt luôn sáng khỏe.