Bị thủy đậu có ảnh hưởng sinh sản không và những điều cần biết

Bị thủy đậu có ảnh hưởng sinh sản không là gì?

Thủy đậu là bệnh truyền nhiễm cấp tính do virus Varicella Zoster gây ra, lây lan chủ yếu qua đường hô hấp khi tiếp xúc với giọt bắn hoặc dịch tiết từ các nốt phỏng nước. Ở người trưởng thành, bệnh thường biểu hiện rầm rộ hơn so với trẻ nhỏ, đi kèm các triệu chứng sốt cao, đau đầu, mệt mỏi và nổi bọng nước khắp cơ thể.

Xét về mặt sinh lý học, virus thủy đậu chủ yếu tấn công vào da, niêm mạc và hệ thần kinh ngoại biên, không tác động trực tiếp làm tổn hại mô buồng trứng hay làm tắc nghẽn đường dẫn tinh. Do đó, thủy đậu không được xếp vào nhóm nguyên nhân gây vô sinh nguyên phát hay thứ phát. Những băn khoăn về chức năng sinh sản chủ yếu liên quan đến các phản ứng viêm toàn thân trong giai đoạn cấp tính và nguy cơ đặc biệt nguy hiểm đối với thai phụ nếu chưa có kháng thể bảo vệ.

Tác động của bệnh thủy đậu đối với sức khỏe sinh sản nam giới

Nhiều nam giới lo lắng thủy đậu có thể gây teo tinh hoàn và vô sinh tương tự như quai bị. Tuy nhiên, về mặt cơ chế bệnh sinh, virus Varicella Zoster không có ái tính với mô tinh hoàn. Biến chứng viêm tinh hoàn sau khi mắc thủy đậu là trường hợp cực kỳ hiếm gặp trong thực hành lâm sàng.

Tác động thường gặp nhất ở phái mạnh khi mắc bệnh là sự suy giảm tạm thời về số lượng và khả năng di động của tinh trùng. Hiện tượng này xuất phát từ phản ứng sốt cao toàn thân làm tăng nhiệt độ vùng bìu, gây gián đoạn quá trình sinh tinh thông thường. Quá trình sinh tinh ở nam giới kéo dài khoảng sáu mươi tư đến bảy mươi hai ngày, do đó các chỉ số tinh dịch đồ sẽ dần hồi phục về mức bình thường sau khoảng hai đến ba tháng kể từ khi hết sốt. Nam giới từng mắc thủy đậu hoàn toàn có thể yên tâm về khả năng có con sau này.

Ảnh hưởng của thủy đậu đến khả năng sinh sản và thai kỳ ở nữ giới

Ở phụ nữ không mang thai, bệnh thủy đậu diễn tiến tương tự như các bệnh nhiễm siêu vi thông thường và không gây tổn thương cấu trúc buồng trứng, ống dẫn trứng hay tử cung. Do đó, bệnh không làm giảm dự trữ buồng trứng hay gây vô sinh nữ. Khi bị ốm, người bệnh có thể gặp hiện tượng chậm kinh hoặc rối loạn chu kỳ kinh nguyệt ngắn hạn do căng thẳng thể chất, nhưng chu kỳ sẽ trở lại bình thường khi cơ thể phục hồi.

Mối nguy hiểm thực sự của thủy đậu đối với nữ giới tập trung vào giai đoạn mang thai. Nếu người mẹ nhiễm virus trong nửa đầu thai kỳ, đặc biệt từ tuần thứ tám đến tuần thứ hai mươi, thai nhi đối mặt với hội chứng thủy đậu bẩm sinh gây sẹo da, dị tật chi, tật đầu nhỏ và tổn thương mắt. Nếu thai phụ phát bệnh ngay trước hoặc sau khi sinh vài ngày, trẻ sơ sinh có nguy cơ mắc thủy đậu chu sinh rất nặng đe dọa tính mạng. Vì vậy, việc xác định tình trạng miễn dịch trước khi mang thai là vô cùng quan trọng đối với phụ nữ.

Thời điểm an toàn để có kế hoạch sinh con sau khi mắc thủy đậu

Các cặp đôi đang có kế hoạch sinh con nên có khoảng thời gian trì hoãn hợp lý nếu một trong hai người không may mắc bệnh thủy đậu. Đối với nam giới, thời điểm lý tưởng để bắt đầu thụ thai là khoảng ba tháng sau khi hồi phục hoàn toàn, giúp đảm bảo mẻ tinh trùng mới được sản sinh trong điều kiện nhiệt độ cơ thể ổn định và chất lượng tốt nhất.

Đối với nữ giới, sau khi các nốt đậu đã khô vảy hoàn toàn, sức khỏe phục hồi và tinh thần thoải mái thì có thể bắt đầu lên kế hoạch mang thai. Thông thường, khoảng thời gian chờ đợi an toàn khuyến nghị là từ một đến ba tháng sau khi dứt bệnh. Khoảng đệm thời gian này không chỉ giúp cơ thể mẹ tái tạo năng lượng, bù đắp các vi chất dinh dưỡng bị tiêu hao trong đợt ốm mà còn đảm bảo hệ thống miễn dịch đã hoàn tất việc dọn dẹp virus, tạo nền tảng vững chắc cho thai kỳ khỏe mạnh.

Biện pháp phòng ngừa và bảo vệ sức khỏe sinh sản trước virus thủy đậu

Biện pháp phòng ngừa chủ động và hiệu quả nhất để bảo vệ sức khỏe sinh sản trước virus thủy đậu là tiêm phòng vắc xin. Vắc xin thủy đậu tạo miễn dịch bền vững lên đến hơn chín mươi phần trăm, giúp ngăn ngừa mắc bệnh hoặc giảm nhẹ tối đa mức độ nặng nếu có nhiễm bệnh.

Phụ nữ trong độ tuổi sinh đẻ cần chủ động kiểm tra kháng thể và hoàn thành đủ hai mũi tiêm vắc xin trước khi dự định mang thai ít nhất từ một đến ba tháng. Cần lưu ý vắc xin thủy đậu là vắc xin sống giảm độc lực nên tuyệt đối không được tiêm cho phụ nữ đang mang thai. Đối với nam giới và các thành viên khác trong gia đình, việc tiêm phòng đầy đủ cũng góp phần tạo miễn dịch cộng đồng, ngăn chặn nguồn lây truyền virus sang phụ nữ mang thai trong gia đình. Cùng với đó, duy trì vệ sinh cá nhân, bổ sung dinh dưỡng hợp lý sẽ giúp nâng cao sức đề kháng toàn diện.

Lưu ý an toàn

Thông tin trong bài viết mang tính chất phổ biến kiến thức y khoa, không thay thế cho chẩn đoán hay phác đồ điều trị chuyên môn. Người bệnh tuyệt đối không tự ý dùng thuốc kháng virus, thuốc giảm đau hạ sốt hoặc các loại lá xông đắp dân gian khi chưa có chỉ định của bác sĩ. Nếu phát hiện các dấu hiệu bất thường, sốt cao liên tục không hạ hoặc đang mang thai mà tiếp xúc với nguồn lây thủy đậu, cần đến ngay cơ sở y tế để được thăm khám và xử trí kịp thời.

Tóm tắt

Bị thủy đậu nhìn chung không làm mất đi thiên chức làm cha mẹ hay gây vô sinh lâu dài. Mối bận tâm lớn nhất nằm ở nguy cơ biến chứng trong thai kỳ hoặc hiện tượng suy giảm tinh trùng thoáng qua do sốt cao. Chủ động tiêm vắc xin phòng ngừa trước khi có kế hoạch mang thai và theo dõi sức khỏe cẩn thận khi phát bệnh là giải pháp an toàn nhất để bảo vệ sức khỏe sinh sản trọn vẹn.