Bệnh sùi mào gà có lây qua đường ăn uống không?

Sùi mào gà có lây qua đường ăn uống không?

Bệnh sùi mào gà là bệnh lây truyền qua đường tình dục phổ biến, do một số chủng virus HPV gây nên tổn thương đặc trưng là các u nhú, mụn cóc ở niêm mạc và da. Mặc dù tổn thương thường gặp nhất ở cơ quan sinh dục và hậu môn, virus vẫn có khả năng phát triển tại vùng niêm mạc môi, miệng, vòm họng và thanh quản.

Cơ chế lây truyền của virus HPV đòi hỏi sự tiếp xúc trực tiếp giữa niêm mạc hoặc da bị trầy xước với vùng biểu mô nhiễm virus của người mang mầm bệnh. Virus không xâm nhập vào máu hay hệ thống tiêu hóa, cũng như không tồn tại bền vững trong thức ăn hay nước uống để lây lan qua bữa ăn gia đình. Do đó, hiện tượng mụn sùi xuất hiện trong khoang miệng thường bắt nguồn từ tiếp xúc thân mật trực tiếp như quan hệ tình dục qua đường miệng hoặc các tiếp xúc niêm mạc gần gũi, chứ không phải do việc ăn uống chung.

Khả năng lây nhiễm qua thức ăn và đồ dùng ăn uống

Virus HPV không lây truyền qua thực phẩm, đồ uống đã nấu chín hay các món ăn dùng chung thông thường. Nước bọt và dịch vị dạ dày chứa các enzyme cùng nồng độ axit tự nhiên có khả năng ức chế phần lớn các mầm bệnh ngoại lai. Do đó, việc ngồi cùng bàn ăn, gắp chung thức ăn hay dùng bữa cùng người mắc bệnh không tạo ra điều kiện để virus xâm nhập.

Nguy cơ gián tiếp chỉ có thể xảy ra trong những tình huống hy hữu khi dùng chung vật dụng cá nhân tiếp xúc sâu với niêm mạc miệng, chẳng hạn như bàn chải đánh răng, tăm nước hoặc dụng cụ cạo lưỡi ngay sau khi người mang mụn sùi vừa sử dụng. Nếu người tiếp theo có sẵn các vết rách, nhiệt miệng hoặc chảy máu chân răng, virus từ tế bào bong tróc có thể xâm nhập vào lớp tế bào đáy. Dù vậy, tỷ lệ này trong sinh hoạt đời thường là cực kỳ thấp.

Nguyên nhân thực sự khiến sùi mào gà xuất hiện ở khoang miệng

Nhiều người thường nhầm lẫn giữa đường ăn uống và tổn thương xuất hiện tại khoang miệng. Thực tế, đa số các trường hợp sùi mào gà ở môi, lưỡi, amidan hay niêm mạc hầu họng xuất phát từ hành vi quan hệ tình dục đường miệng (oral sex) với bạn tình đang nhiễm HPV ở cơ quan sinh dục hoặc miệng.

Trong quá trình tiếp xúc trực tiếp, niêm mạc mỏng manh của khoang miệng và họng rất dễ xuất hiện các vết vi sang chấn do cọ xát. Đây chính là cửa ngõ thuận lợi để virus HPV xâm nhập và bám rễ vào tế bào biểu mô. Sau thời gian ủ bệnh kéo dài từ vài tuần đến vài tháng, các u nhú dạng gai, mụn cóc sinh dục hoặc mảng sùi hình súp lơ có thể phát triển tại niêm mạc miệng họng, gây vướng víu, cản trở ăn uống và khó chịu khi giao tiếp.

Biện pháp phòng ngừa sùi mào gà vùng miệng họng hiệu quả

Để ngăn ngừa nguy cơ nhiễm virus HPV và tổn thương sùi mào gà ở đường miệng họng, việc chủ động thực hiện các biện pháp bảo vệ sức khỏe là rất quan trọng:

Thứ nhất, duy trì đời sống tình dục an toàn và lành mạnh, sử dụng bao cao su hoặc màng chắn nha khoa khi có phát sinh hành vi quan hệ đường miệng nhằm giảm thiểu tiếp xúc niêm mạc trực tiếp.

Thứ hai, không dùng chung các vật dụng vệ sinh cá nhân nhạy cảm như bàn chải đánh răng, dao cạo râu hay chỉ nha khoa với người khác để loại trừ hoàn toàn nguy cơ lây truyền mầm bệnh qua đường máu và dịch tiết.

Thứ ba, chủ động tiêm phòng vắc xin ngừa HPV theo đúng độ tuổi và lịch tiêm chủng khuyến cáo của ngành y tế. Vắc xin giúp cơ thể tạo kháng thể chủ động chống lại các chủng HPV phổ biến gây u nhú sinh dục và ung thư đường sinh dục, ung thư hầu họng.

Cuối cùng, giữ gìn vệ sinh răng miệng sạch sẽ hằng ngày, khám sức khỏe răng miệng định kỳ và đi kiểm tra chuyên khoa Tai Mũi Họng hoặc Da liễu ngay khi nhận thấy vùng miệng có tổn thương, vết loét lâu lành hoặc u nhú bất thường.

Lưu ý an toàn

Thông tin trong bài viết chỉ mang tính chất tham khảo và phổ biến kiến thức y khoa, không thay thế cho việc chẩn đoán hay điều trị y tế chuyên nghiệp. Khi xuất hiện các nốt u nhú bất thường, vết loét lâu liền hoặc cảm giác đau vướng tại khoang miệng, người bệnh không nên tự ý bôi thuốc, nặn cạo tổn thương mà cần đến ngay cơ sở y tế để được bác sĩ chuyên khoa thăm khám.

Tóm tắt

Sùi mào gà hầu như không lây truyền qua việc ăn uống thông thường, nhưng virus HPV hoàn toàn có thể xâm nhập vùng khoang miệng qua các tiếp xúc niêm mạc nhạy cảm hoặc quan hệ tình dục đường miệng. Việc giữ vệ sinh cá nhân, duy trì lối sống tình dục an toàn và chủ động tiêm ngừa vắc xin HPV là các biện pháp khoa học giúp bảo vệ sức khỏe bản thân cũng như cộng đồng.