Bà bầu bị ngứa mắt phải làm sao để cải thiện
Nội dung chỉ cung cấp thông tin tham khảo, không thay thế chẩn đoán, khám hoặc điều trị của người hành nghề y tế. Không tự ý dùng, ngừng hoặc thay đổi thuốc dựa trên bài viết.
Ngứa mắt là tình trạng khá phổ biến trong thai kỳ, khiến nhiều mẹ bầu cảm thấy bứt rứt, cộm xốn và khó chịu trong sinh hoạt hằng ngày. Sự thay đổi hormone khi mang thai có thể ảnh hưởng đến chất lượng màng phim nước mắt, khiến bề mặt nhãn cầu dễ bị khô rát hoặc trở nên nhạy cảm hơn trước các dị nguyên từ môi trường sống.
Khi gặp phải hiện tượng này, phản xạ tự nhiên của nhiều người là dùng tay dụi mạnh để giải tỏa cơn ngứa. Tuy nhiên, hành động chà xát mắt có thể gây tổn thương giác mạc và làm tăng nguy cơ nhiễm trùng. Việc nắm rõ bà bầu bị ngứa mắt phải làm sao để xử trí đúng cách sẽ giúp mẹ bầu giảm bớt khó chịu một cách êm dịu mà vẫn bảo vệ tuyệt đối sức khỏe của cả mẹ và thai nhi.
Bà bầu bị ngứa mắt là gì?
Hiện tượng ngứa mắt ở phụ nữ mang thai là cảm giác kích ứng, châm chích hoặc cộm ngứa xuất hiện ở mi mắt, khóe mắt hoặc toàn bộ bề mặt nhãn cầu. Tình trạng này có thể xuất hiện đơn độc hoặc đi kèm với các dấu hiệu khác như khô mắt, chảy nước mắt phản xạ, đỏ nhẹ kết mạc hay nhạy cảm với ánh sáng.
Trong giai đoạn mang thai, nồng độ nội tiết tố estrogen và progesterone biến động mạnh mẽ, tác động trực tiếp đến hoạt động của tuyến meibomius ở bờ mi và làm thay đổi lượng nước mắt bôi trơn nhãn cầu. Điều này khiến mắt dễ bị khô, mỏi và suy giảm hàng rào bảo vệ tự nhiên trước bụi bẩn, phấn hoa hay lông thú cưng. Đa phần các trường hợp ngứa mắt thai kỳ đều mang tính chất lành tính, nhưng nếu không được chăm sóc cẩn thận hoặc tự ý dùng thuốc nhỏ mắt bừa bãi, tình trạng viêm nhiễm có thể tiến triển nặng hơn, gây ảnh hưởng tiêu cực đến thị lực.
Nguyên nhân phổ biến khiến bà bầu bị ngứa mắt
Có nhiều yếu tố khác nhau có thể kích hoạt cơn ngứa mắt trong thai kỳ, trong đó phổ biến nhất là sự biến động hormone nội tiết. Khi mang thai, sự sụt giảm hoặc rối loạn chức năng của lớp màng lipid bảo vệ nước mắt khiến nước mắt bốc hơi nhanh chóng, dẫn đến hội chứng khô mắt. Mắt bị thiếu ẩm sẽ liên tục phát tín hiệu khó chịu, kích thích phản xạ ngứa và cộm rát như có hạt cát bên trong.
Bên cạnh khô mắt, viêm kết mạc dị ứng cũng là căn nguyên rất thường gặp. Cơ thể người phụ nữ khi mang thai thường có xu hướng nhạy cảm hơn với các tác nhân bên ngoài như bụi nhà, khói thuốc lá, phấn hoa, hóa mỹ phẩm hoặc nấm mốc. Tiếp xúc với các dị nguyên này làm giải phóng histamine tại mô kết mạc, gây ngứa ngáy dữ dội kèm theo sưng phù nhẹ mi mắt. Ngoài ra, thói quen sử dụng thiết bị điện tử liên tục, mất ngủ hoặc đeo kính áp tròng không đúng cách cũng góp phần khiến mắt của thai phụ dễ bị kích ứng.
Các biện pháp chăm sóc và làm dịu cơn ngứa mắt an toàn tại nhà
Để kiểm soát cảm giác ngứa ngáy mà không làm tổn hại đến thai nhi, mẹ bầu có thể áp dụng các biện pháp hỗ trợ vật lý lành tính. Trước hết, chườm mát là giải pháp đơn giản và mang lại hiệu quả xoa dịu nhanh chóng. Mẹ bầu hãy dùng một chiếc khăn sạch nhúng vào nước mát, vắt ráo rồi đắp nhẹ lên vùng mi mắt đang nhắm trong khoảng mười phút. Nhiệt độ mát giúp co các mạch máu nhỏ, làm dịu phản ứng viêm và ức chế cảm giác ngứa tức thì.
Song song đó, việc vệ sinh mắt hàng ngày bằng dung dịch nước muối sinh lý 0.9% hoặc nước mắt nhân tạo đơn liều không chứa chất bảo quản là cách an toàn để rửa trôi dị nguyên và bù đắp độ ẩm cho mắt. Mẹ bầu nên nghỉ ngơi hợp lý, hạn chế nhìn màn hình điện thoại hoặc máy tính trong thời gian dài để mắt có cơ hội tự phục hồi. Tuyệt đối không được dùng tay dụi mắt vì hành động này có thể làm trầy xước giác mạc và đưa vi khuẩn từ bàn tay xâm nhập vào mắt.
Dấu hiệu bất thường cần đến khám bác sĩ chuyên khoa mắt
Mặc dù phần lớn triệu chứng ngứa mắt khi mang thai có thể tự thuyên giảm khi được chăm sóc đúng cách, nhưng mẹ bầu không nên chủ quan nếu xuất hiện những dấu hiệu cảnh báo bệnh lý nghiêm trọng. Cần chủ động đến bệnh viện hoặc phòng khám chuyên khoa mắt ngay khi cơn ngứa đi kèm với tình trạng đau nhức sâu trong hốc mắt, mắt đỏ rực lan rộng hoặc chảy nhiều ghèn dịch màu vàng, xanh dính chặt mi mắt vào buổi sáng thức dậy.
Ngoài ra, những biến đổi bất thường về thị lực như nhìn mờ, nhìn đôi, lóa mắt, sợ ánh sáng gắt hoặc cảm giác cộm buốt liên tục không giảm cũng là dấu hiệu cho thấy giác mạc có thể đã bị tổn thương hoặc viêm nhiễm nặng. Việc thăm khám sớm giúp bác sĩ nhãn khoa chẩn đoán chính xác nguyên nhân, từ đó chỉ định phác đồ điều trị phù hợp và an toàn tuyệt đối cho phụ nữ đang mang thai.
Thói quen sinh hoạt giúp phòng ngừa ngứa mắt trong thai kỳ
Chủ động điều chỉnh thói quen sinh hoạt và môi trường sống là chìa khóa giúp mẹ bầu bảo vệ đôi mắt khỏe mạnh suốt thai kỳ. Hãy giữ không gian phòng ngủ và nơi làm việc luôn thông thoáng, sạch sẽ, thường xuyên giặt giũ chăn ga gối đệm để loại bỏ mạt bụi và nấm mốc. Nếu môi trường có độ ẩm thấp do thường xuyên dùng máy điều hòa nhiệt độ, nên trang bị thêm máy tạo ẩm không khí để hạn chế tình trạng khô niêm mạc mắt.
Khi ra ngoài trời, mẹ bầu nên đeo kính râm có khả năng chống tia cực tím để che chắn gió, bụi bẩn và các dị nguyên trong không khí bay vào mắt. Phụ nữ mang thai cũng nên tạm ngừng việc sử dụng kính áp tròng và chuyển sang đeo kính gọng để tránh gây cọ xát cơ học lên giác mạc. Đồng thời, hạn chế trang điểm vùng mắt như chuốt mascara hay kẻ viền mí mắt trong giai đoạn mắt đang nhạy cảm nhằm ngăn ngừa nguy cơ kích ứng hóa chất.
Lưu ý an toàn
Lưu ý quan trọng hàng đầu là mẹ bầu tuyệt đối không được tự ý mua hoặc sử dụng các loại thuốc nhỏ mắt có chứa hoạt chất kháng viêm nhóm corticosteroid, thuốc kháng sinh hay thuốc co mạch chống đỏ mắt khi chưa có chỉ định từ bác sĩ chuyên khoa mắt. Một số hoạt chất trong thuốc nhỏ mắt có thể hấp thu qua tuần hoàn máu hoặc gây tăng nhãn áp, làm tổn thương giác mạc nếu dùng sai cách. Khi vệ sinh mắt, luôn rửa tay thật sạch bằng xà phòng trước khi thao tác và không dùng chung khăn mặt với người khác để tránh lây nhiễm chéo.
Tóm tắt
Ngứa mắt khi mang thai tuy gây nhiều phiền toái nhưng hoàn toàn có thể kiểm soát an toàn bằng các biện pháp chăm sóc vệ sinh đúng cách, chườm mát và nghỉ ngơi hợp lý. Giữ gìn vệ sinh cá nhân, tránh dụi mắt và chủ động thăm khám y tế khi có dấu hiệu bất thường sẽ giúp mẹ bầu bảo vệ đôi mắt sáng khỏe và an tâm tận hưởng một thai kỳ trọn vẹn.
Nguồn tham khảo
FAQ – Câu hỏi thường gặp
Bà bầu có được dùng thuốc nhỏ mắt trị ngứa không?
Bà bầu chỉ nên sử dụng nước muối sinh lý 0.9% hoặc nước mắt nhân tạo không chứa chất bảo quản để rửa mắt. Tuyệt đối không tự ý dùng các loại thuốc nhỏ mắt kháng sinh, kháng histamin hay chứa corticoid khi chưa có chỉ định trực tiếp từ bác sĩ chuyên khoa.
Ngứa mắt khi mang thai có ảnh hưởng xấu đến thai nhi không?
Hầu hết các trường hợp ngứa mắt do khô mắt hoặc dị ứng thông thường không gây ảnh hưởng trực tiếp đến sự phát triển của thai nhi. Tuy nhiên, nếu ngứa mắt bắt nguồn từ nhiễm trùng nặng hoặc mẹ bầu tự ý dùng thuốc sai cách, sức khỏe của cả mẹ và bé đều có thể bị tác động tiêu cực.
Tại sao khi mang thai mắt lại dễ bị khô và ngứa hơn bình thường?
Sự thay đổi nồng độ hormone estrogen và progesterone trong thai kỳ làm giảm tiết dịch nước mắt tự nhiên và thay đổi cấu trúc màng phim nước mắt. Điều này khiến mắt dễ bị khô rát, mất đi lớp màng bảo vệ và trở nên cực kỳ nhạy cảm trước bụi bẩn, dị nguyên.
Mẹ bầu bị ngứa mắt có nên đeo kính áp tròng không?
Mẹ bầu đang bị ngứa mắt không nên đeo kính áp tròng. Kính áp tròng có thể làm giảm lượng oxy cung cấp cho giác mạc, tăng cảm giác cộm rát và giữ lại các dị nguyên, vi khuẩn trên bề mặt mắt, khiến tình trạng kích ứng trở nên trầm trọng hơn.
Chườm ấm hay chườm lạnh sẽ giúp bà bầu giảm ngứa mắt tốt hơn?
Đối với tình trạng ngứa mắt do dị ứng hoặc kích ứng môi trường, chườm mát mang lại hiệu quả xoa dịu tốt hơn nhờ khả năng làm co mạch máu và giảm phản ứng viêm nhẹ. Chườm ấm thường chỉ phù hợp khi mẹ bầu bị viêm bờ mi, tắc tuyến bã nhờn meibomius hoặc chắp lẹo theo hướng dẫn của bác sĩ chuyên khoa mắt.
